II SA/Lu 382/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec (sprawozdawca) Sędzia WSA Jacek Czaja Protokolant Starszy asystent sędziego Agnieszka Wąsikowska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 8 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi L. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę. Decyzją z dnia [...]., znak: [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania L. B. utrzymał w mocy - wydaną na podstawie art. 51 ust. 5 w zw. z art. 51 ust. 1 pkt 3, art. 51 ust. 7 i art. 36 a ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane - decyzję Powiatowego Inspektora N. B. w C. z dnia [...]., znak: [...] nakazującą L. B. dokonanie rozbiórki zadaszenia, wspartego na pięciu słupach drewnianych, usytuowanego nad wejściem do budynku mieszkalnego, zlokalizowanego na działce nr ewid. [...] położonej w miejscowości S. G. S.. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że postępowanie zostało wszczęte na wniosek właścicieli sąsiedniej nieruchomości nr ewid. [...] - [...] i B. S.. Na podstawie oględzin w dniu 28 marca 2014r. (k. 12 akt admin. I instancji) oraz analizy porównawczej (k. 38 - 40 akt admin. I instancji) stwierdzono, że zadaszenie ma konstrukcję drewnianą o wymiarach 7,40 m x 1,75 m, wsparte jest na pięciu słupach drewnianych o przekroju 13 cm x 13 cm i rozstawie 1,20 m x 1,80 m. Słupy są zwieńczone górną belką płatwiową o przekroju 13 cm x 13 cm, natomiast przy gruncie zakotwione w stopach betonowych za pomocą stalowych kotew. Dla wzmocnienia konstrukcji przy słupach zastosowano miecze; słupy usytuowane są w odległości 1,35 m od budynku mieszkalnego, zaś zadaszenie w odległości 65 cm od granicy z działką nr ewid. [...]. Roboty budowlane związane z budową zadaszenia zostały zakończone. Ustalono jednocześnie, że zadaszenie wprawdzie zostało wybudowane na podstawie decyzji Starosty [...] z dnia [...]., znak: [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej L. B. pozwolenia na budowę, ale z istotnymi odstępstwami od ustaleń i warunków tego pozwolenia. Zatwierdzony projekt przewidywał bowiem zadaszenie o wymiarach 6,01 m x 0,90 m o układzie konstrukcyjnym krokwiowym z płatwią, z dachem w kształcie trójkąta, krokwiami zadaszenia zamocowanymi do płatwi zakotwionej do ściany budynku kotwami M12 co 50 cm, pasem dolnym opartym o ścianę zewnętrzną budynku, usytuowany w odległości 1,5 m od granicy z działkami sąsiednimi nr ewid. [...] i nr ewid. [...]. Faktycznie wykonano natomiast podcień wsparty na pięciu słupach, co doprowadziło do zmiany charakterystycznych parametrów obiektu takich jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, długość, szerokość oraz zakres objęty projektem zagospodarowania działki lub terenu (...). Zmieniając wymiary zadaszenia oraz jego konstrukcję inwestor naruszył również przepisy techniczno-budowlane i ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego G. S., zatwierdzonego uchwałą Rady Gminy [...] z dnia 31 sierpnia 2004r., Nr XVI 1/94/04 (Dz.Urz. Woj. L. . z 2004r., Nr [...], poz. 2677). W świetle bowiem § 12 ust. 5 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, odległość od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie może być mniejsza niż 1,5 m do okapu, gzymsu, balkonu lub daszku nad wejściem, a także do takich części budynku, jak galeria, taras, schody zewnętrzne, pochylnia lub rampa, natomiast inwestor wykonał sporne zadaszenie w odległości 65 cm od granicy z działką nr ewid. [...], a dodatkowe słupy drewniane w odległości 1,05 m od granicy z tą działką. Ponadto wskutek wydłużenia zadaszenia do 7,40 m (z projektowanej długości 6,01 m), wystaje ono 21 cm poza lico ściany budynku mieszkalnego, stanowiącej jednocześnie granicę z działką nr ewid. [...], będącą drogą dojazdową. Usytuowanie przedmiotowego zadaszenia jest również - zdaniem organu I instancji – niezgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Znajduje się ono bowiem w terenie oznaczonym symbolem 5U przeznaczonym pod usługi. Dla terenu tego obowiązuje § 22, który dopuszcza sytuowanie budynków w odległości nie mniejszej niż 1,5 m od granicy, a takiej zadaszenie nie zachowuje. W tej sytuacji organ wszczął postępowanie naprawcze w trybie art. 50 i 51 Prawa budowlanego i decyzją z dnia 29 kwietnia 2014r. nakazał inwestorowi sporządzenie zamiennego projektu budowlanego (...) oraz rozbiórkę części zadaszenia (...). Decyzją z dnia [...] organ odwoławczy uchylił jednak tę decyzję w całości i samodzielnie nakazał inwestorowi sporządzenie i przedłożenie w zakreślonym terminie projektu budowlanego zamiennego. W dniu 31 października 2014r. inwestor przedłożyła taki projekt wraz z wnioskiem o jego zatwierdzenie i udzielenie pozwolenia na wznowienie robót budowlanych. Postanowieniem z dnia 26 listopada 2014r. organ I instancji wezwał inwestora do usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości projektu zamiennego, ale wezwanie nie zostało wykonane. W tej sytuacji organ wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...] nakazał dokonanie rozbiórki zadaszenia. W odwołaniu od tej decyzji L. B. zarzucała nieustalenie następców prawnych strony - E. R. i niezapewnienie im udziału w postępowaniu. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie uwzględnił tych zarzutów i podtrzymując ustalenia i stanowisko organu I instancji, wskazaną na wstępie decyzją utrzymał w mocy decyzję tego organu. Wskazał ponadto, że w świetle art. 52 Prawa budowlanego – stronami niniejszego postępowania są inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego oraz właściciele, zarządcy lub wieczyści użytkownicy działek przylegających bezpośrednio do nieruchomości, na której realizowana jest inwestycja, o ile inwestycja ta ma wpływ na możliwość zagospodarowania tych nieruchomości. Do działki nr ewid. [...], na której znajduje się sporne zadaszenie, przylegają działki nr ewid. [...] i nr ewid. [...] (droga). Zarządcami działki nr ewid. [...] są [...] B. S., a działki nr ewid. [...] G. S. i strony te miały zapewniony udział w postępowaniu. Organ odwoławczy podkreślił, że zarzut braku uczestniczenia strony w postępowaniu może podnieść tylko ta strona, a nie inny podmiot. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie L. B. domagała się uchylenia decyzji organów obu instancji. Skarżąca, podobnie, jak w odwołaniu zarzuciła naruszenie przepisów postępowania związanych z nieustaleniem kręgu spadkobierców zmarłej strony - E. R., która była współwłaścicielem działki nr ewid. [...] wraz z [...] i B. S., niezapewnieniem im udziału w postępowaniu (w tym w oględzinach), niezawieszenie postępowania i niepodjęcie odpowiednich czynności w celu usunięcia przeszkody do dalszego prowadzenia postępowania, w szczególności niewystąpienie do właściwego sądu o ustanowienie kuratora spadku tj. art. art. 61 § 4, 62, 79 § 1, 86, 97 § 1 pkt 1 i 4, 99 i 100 kpa oraz nieprzeprowadzenie rozprawy, która przyspieszyłaby i uprościła załatwienie sprawy. Zakwestionowała również, by [...] i B. S. byli zarządcami działki nr ewid. [...], gdyż umowa o ustanowieniu zarządu powinna być zawarta w formie pisemnej pod rygorem nieważności, a takiej nie przedstawili. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza obowiązujących przepisów. Prawidłowo organ stwierdził, że skarżąca wykonała przedmiotowe zadaszenie niezgodnie z udzielonym pozwoleniem na budowę. Zatwierdzony decyzją z dnia [...]. projekt przewidywał bowiem zadaszenie o wymiarach 6,01 m x 0,90 m o układzie konstrukcyjnym krokwiowym z płatwią, z dachem w kształcie trójkąta, krokwiami zadaszenia zamocowanymi do płatwi zakotwionej do ściany budynku kotwami M12 co 50 cm, pasem dolnym opartym o ścianę zewnętrzną budynku, usytuowany w odległości 1,5 m od granicy z działką sąsiednią nr ewid. [...]. Natomiast faktycznie wykonano zadaszenie o innych wymiarach i innej konstrukcji tj. o wymiarach 7,40 m x 1,75 m, wsparte na pięciu słupach drewnianych o przekroju 13 cm x 13 cm i rozstawie 1,20 m x 1,80 m, zwieńczonych górną belką płatwiową o przekroju 13 cm x 13 cm, przy gruncie zakotwionych w stopach betonowych za pomocą stalowych kotew, usytuowane w odległości 65 cm od granicy z działką nr ewid. [...]. W tej sytuacji organ zasadnie wszczął postępowanie w trybie art. 50 i 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2010r., Nr 243, poz. 16 23 ze zm.), zwanej dalej "ustawą". W świetle art. 50 ust. 1 - w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 (a więc w przypadku wykonywania robót budowlanych innych niż budowa - rozumiana jako nadbudowa, rozbudowa bądź odbudowa, art. 3 pkt 6 - i rozbiórka) właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych: 1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia lub 2) w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska, lub 3) na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1, lub 4) w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, projekcie budowlanym lub w przepisach. Z kolei z art. 51 ust. 1 wynika, że w razie zaistnienia sytuacji określonych w art. 50 ust. 1 - właściwy organ w drodze decyzji: 1) nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego albo 2) nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania, albo 3) w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę - nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian. Badając sprawę, organ nadzoru budowlanego zasadnie przyjął, że wykonane zadaszenie zostało wykonane w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków udzielonego pozwolenia na budowę. Zgodnie z art. 36 a ust. 5 ustawy, nieistotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę nie wymaga uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę i jest dopuszczalne, o ile nie dotyczy: zakresu objętego projektem zagospodarowania działki lub terenu, charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego: kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości, długości, szerokości i liczby kondygnacji, zapewnienia warunków niezbędnych do korzystania z tego obiektu przez osoby niepełnosprawne, zmiany zamierzonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz nie wymaga uzyskania opinii, uzgodnień, pozwoleń i innych dokumentów, wymaganych przepisami szczególnymi. O ile zatem dokonane zmiany mają charakter wskazanych w powyższym przepisie zmian, to należy je kwalifikować jako zmiany istotne. Zmiany dokonane przez skarżącą prawidłowo organ uznał za istotne, gdyż dotyczą one charakterystycznych parametrów spornego zadaszenia tj. jego długości i szerokości, a przez to także kubatury budynku, do którego przylega, gdyż zgodnie z § 3 pkt 24 a rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, do kubatury budynku wlicza się kubaturę przejść, prześwitów i przejazdów bramowych, poddaszy nieużytkowych oraz przekrytych części zewnętrznych budynku, takich jak loggie, podcienia, ganki, krużganki, werandy (...). Niezależnie od tego czy wykonane zadaszenie można potraktować jako podcień, jak przyjął organ, należy on do grupy obiektów wymienionych przykładowo w powyższym przepisie, jako rodzaj przejścia czy prześwitu, dlatego jego wielkość ma wpływ na wielkość kubatury całego budynku, która była mniejsza w zatwierdzonym projekcie budowlanym. Organ prawidłowo również stwierdził, że zadaszenie narusza również przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002r., Nr 75, poz. 690 ze zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem", co również stanowi okoliczność, o której mowa w art. 50 ust. 1 pkt 4 ustawy. Wykonane zadaszenie zmniejszyło odległość budynku do granicy z działką sąsiednią, co było niedopuszczalne. W świetle bowiem § 12 ust. 5 pkt 1 rozporządzenia, odległość ta powinna wynosić min. 1, 5 m (przepis ten stanowi, że odległość od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie może być mniejsza niż 1,5 m do okapu, gzymsu, balkonu lub daszku nad wejściem, a także do takich części budynku jak galeria, taras, schody zewnętrzne, pochylnia lub rampa), natomiast sporne zadaszenie znajduje się w odległości 65 cm od granicy z działką nr ewid. [...] (k.12, 38 – 40 akt admin. I instancji), a ponadto przekracza granicę z działką nr ewid. [...] (droga). Mając więc na uwadze, że sporne zadaszenie zostało wykonane w warunkach o których mowa w art. 50 ust. 1 pkt 4 ustawy, tj. w sposób istotnie odbiegający od zatwierdzonego pozwolenia i przepisów techniczno – budowlanych, organ prawidłowo zastosował art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy i wezwał skarżącą, będącą inwestorem, do przedstawienia zamiennego projektu budowlanego, a po stwierdzeniu jego nieprawidłowości wezwał ją do ich uzupełnienia, czego nie wykonała. W tej sytuacji organ zasadnie nakazał rozbiórkę spornego zadaszenia. Skarżąca nie kwestionuje tego nakazu. Jej zarzuty sprowadzają się wyłącznie do wskazania naruszenia przepisów postępowania w zakresie ustalenia stron i zapewnienia im udziału w postępowaniu. Podnosi, że współwłaścicielem sąsiedniej działki nr ewid. [...] była – poza [...] i B. S. - także E. R., a więc w postępowaniu powinni brać udział jej spadkobiercy. Nieustalenie kręgu tych spadkobierców i niezapełnienie im udziału w postępowaniu stanowi naruszenie art.7, 8, 9 i 10 § 1 kpa. Zarzuty te nie uzasadniają uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonej decyzji. W postępowaniu brali bowiem udział właściciele działki nr ewid. nr [...] tj. [...] i B. S.. Wprawdzie z księgi wieczystej nr [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy w C. VI Wydział Ksiąg Wieczystych (k. 29 akt admin. I instancji) wynika, że współwłaścicielem tej nieruchomości była również E. R., której adres nie był organowi znany (notatka służbowa, k. 2 akt admin. I instancji), to jednak jej interesy reprezentowali pozostali współwłaściciele jako zarządcy nieruchomości, co oświadczyli w piśmie z dnia 2 kwietnia 2014r. (k.41 akt admin. I instancji). W tej sytuacji nie ma podstaw do stwierdzenia naruszenia przez organ wskazanych przepisów, w szczególności art. 10 § 1 kpa. Ewentualne wady umowy o zarządzanie, na które wskazuje skarżąca, mogą być kwestionowane w odpowiednim trybie wyłącznie przez spadkobierców E. R., w razie stwierdzenia takich wad mogą oni również żądać wznowienia niniejszego postępowania. W tych okolicznościach nie można natomiast zarzucić organowi pominięcia stron postępowania, tym bardziej, że właściciele działki sąsiedniej nie są inwestorami, a więc zaskarżona decyzja nie jest dla nich niekorzystna. Z tych względów Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2013r., poz. 270 ze zm.) oddalił skargę.