II SA/Lu 40/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Leszek Leszczyński po rozpoznaniu w dniu 15 stycznia 2007 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. W. z udziałem Starosty w przedmiocie żądania zwrotu ziemi z zasobów Skarbu Państwa i wypłaty odszkodowania p o s t a n a w i a odrzucić skargę. W piśmie z dnia 27 grudnia 2006 r. zatytułowanym "skarga" A. W. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie o odszkodowanie za utratę mienia, tj. budynków, zasiewów, drzewostanu i sprzętu gospodarczego w wysokości 286 900 zł, zwrot 8 ha ziemi z zasobów własności rolnej Skarbu Państwa, odszkodowanie za nieużytkowanie 17,09 ha ziemi przez okres 10 lat w wysokości 162 184 zł (17,09 ha x 949 zł – dochód z 1 ha), odszkodowanie za nieużytkowanie ziemi nieoddanej przez 49 lat w wysokości 372 008 zł oraz odszkodowanie za konieczność ponoszenia opłat za mieszkanie za okres 33 lat w wysokości 396 000 zł. W odpowiedzi na skargę Starosta wniósł o odrzucenie skargi, gdyż przedmiot skargi nie należy do właściwości sądu administracyjnego, ewentualnie o oddalenie skargi z powodu niewyczerpania przez skarżącego trybu zażaleniowego. Sąd zważył, co następuje: Przedmiotem żądania A. W. zawartego w skardze jest odszkodowanie za utracone mienie. Zgodnie z treścią art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej jako p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4. Z powyższego wynika, iż rozstrzyganie odnośnie przyznania odszkodowania za utracone mienie nie należy do kognicji sądu administracyjnego. Żądanie w tym przedmiocie, z uwagi na jego cywilnoprawny charakter, może być skutecznie realizowane tylko w postępowaniu przed właściwym sądem powszechnym. W związku z powyższym, skarga A. W. w zakresie żądania odszkodowania podlega odrzuceniu na zasadzie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Zauważyć należy, iż jak wynika z akt sprawy w zakresie zawartego w skardze żądania zwrotu gruntów z zasobu własności rolnej Skarbu Państwa zostało wydane w dniu [..]. postanowienie Starosty nr [..] o zwrocie skarżącemu podania z dnia 16 sierpnia 2006 r. w przedmiocie wypłaty odszkodowania oraz zwrotu gruntów. Przyjmując, iż rozpatrywana skarga, obok żądania wypłaty odszkodowania, kwestionuje również ten akt administracyjny wskazać trzeba, że także w tym zakresie skarga podlega odrzuceniu. W myśl przepisu art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich przy czym przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Mimo, iż w przedmiotowym postanowieniu Starosty zawarto prawidłowe pouczenie o prawie i terminie do wniesienia zażalenia do Samorządowego Kolegium Odwoławczego , skarżący zaskarżył je wprost do sądu administracyjnego. Skoro zatem skarżący nie wyczerpał administracyjnego toku instancji, skarga w zakresie żądania zwrotu gruntów z zasobu własności rolnej Skarbu Państwa podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna na zasadzie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. W związku z powyższym, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.