II SA/Lu 427/16

WyrokWSA w Lublinie2016-12-13

Skład orzekający: Bogusław Wiśniewski, Jacek Czaja, Maria Wieczorek-Zalewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka J. F. SA, działająca jako główny zobowiązany w procedurze tranzytu zewnętrznego i posiadająca upoważnienie do reprezentowania odbiorcy towaru przed organami Inspekcji Weterynaryjnej, ma przymiot strony w postępowaniu dotyczącym uznania towaru za uboczny produkt pochodzenia zwierzęcego kategorii I?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy orzekające nie wyjaśniły w sposób przekonujący roli firmy J. F. SA w procedurze tranzytu zewnętrznego. Mimo iż spółka była głównym zobowiązanym i posiadała upoważnienie do reprezentowania odbiorcy, nie ustalono jednoznacznie, czy może być uznana za osobę odpowiedzialną za przesyłkę w rozumieniu przepisów ustawy o weterynaryjnej kontroli granicznej. Brak wykazania przymiotu strony dla J. F. SA stanowił naruszenie art. 28 k.p.a., co skutkowało uchyleniem zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji.
Stan faktyczny
Spółka J. F. SA zaskarżyła decyzję Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Lekarza Weterynarii o uznaniu 20440 kg mrożonego mięsa drobiowego za uboczny produkt pochodzenia zwierzęcego kategorii I. Mięso to uległo kolizji podczas transportu w procedurze tranzytu zewnętrznego. Spółka podnosiła zarzuty naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, kwestionując swój status strony w postępowaniu.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Lekarza Weterynarii i zasądził od Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii na rzecz Spółki J. F. SA zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Sędziowie Sędzia WSA Jacek Czaja, Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska (sprawozdawca), Protokolant Asystent sędziego Bartłomiej Pastucha, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 29 listopada 2016 r. sprawy ze skargi Spółki J. w K. na decyzję Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uznania towaru za uboczny produkt pochodzenia zwierzęcego kategorii I 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Powiatowego Lekarza Weterynarii z dnia [...] r., nr [...]; 2. zasądza od Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii na rzecz Spółki J. w K. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. II SA/Lu [...] Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. L. Wojewódzki Lekarz Weterynarii utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Lekarza Weterynarii w L. z dnia [...] r. w przedmiocie uznania mięsa drobiowego mrożonego przewożonego pojazdem o nr [...] [...], który uległ kolizji w dniu [...] r., w ilości 20440 kg, za uboczny produkt pochodzenia zwierzęcego kategorii I. W uzasadnieniu podał, że zgodnie z ustaleniami organu I instancji przedmiotowy towar został wyprodukowany na terytorium [...] i przekroczył granicę Unii Europejskiej na podstawie procedury celnej, o której mowa art. 91 Wspólnotowego Kodeksu Celnego – dalej WKC – tranzytu zewnętrznego. Poddany został kontroli granicznej na podstawie art. 37 ust. 1 ustawy o weterynaryjnej kontroli granicznej. W czasie kontroli przeprowadzonej [...] r. ustalono, że doszło do kolizji środka transportowego, którym przewożono mięso drobiowe w procedurze tranzytu zewnętrznego w wyniku której zakwalifikowano przedmiotowy towar jako uboczny produkt pochodzenia zwierzęcego kategorii I. Nakazano jego przekazanie do zakładu przetwórczego, decyzją z dnia [...] r., której nadano rygor natychmiastowej wykonalności zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 13 ustawy weterynaryjnej. Osobą odpowiedzialną za przesyłkę jest osoba fizyczna, osoba prawna albo inna jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, która zgodnie z przepisami prawa celnego odpowiada za przesyłkę. W świetle art. 96 ust 1 WKC, stroną postępowania w procedurze tranzytu jest główny zobowiązany. Zgodnie z zapisem Tranzytowego Dokumentu Transgranicznego - głównym zobowiązanym jest spółka J. F. SA. Decyzja ta nie stanowi o nałożeniu kosztów na strony, a jedynie kwalifikuje towar jako nienadający się do spożycia przez ludzi. Jednakże główny zobowiązany zgodnie z art. 94 ust. 1 WKC oraz art. 44 ustawy o weterynaryjnej kontroli granicznej obowiązany jest pokryć koszty opłat celnych, podatkowych, koszty związane z tranzytem towaru (w przedmiotowej sprawie koszty związane ze zniszczeniem towaru). Nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut odwołania, że J. F. SA nie ma przymiotu strony postępowania w sprawie niniejszej. Skargę na tą decyzję złożyła J. F. SA w K., która podnosząc zarzuty naruszenia: art. 28 kpa w związku z art. 156 § 1 pkt 4 kpa oraz naruszenie przepisów postępowania art. 7, 77 § 1 kpa, art. 138 § 1 pkt 1 kpa wnosiła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji w całości na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ppsa lub też o jej uchylenie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c ppsa oraz decyzji organu I instancji na podstawie art. 135 ppsa. W odpowiedzi na skargę L. Wojewódzki Lekarz Weterynarii wnosił o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga zasługiwała na uwzględnienie. Z ustaleń dokonanych przez organy inspekcji sanitarnej wynika, że przedmiotowy towar został wyprodukowany na terytorium [...] i przekroczył granice Unii Europejskiej w Urzędzie Celnym w D. . Na podstawie procedury celnej tranzytu zewnętrznego określonej w art. 91 WKC w dniu [...] r. (dokument k.30 akt administracyjnych) zgodnie z tym dokumentem nadawcą towaru był eksporter P. mający siedzibę na [...], odbiorcą: J. Z. B. mający siedzibę w [...], przewoźnikiem O. mający siedzibę na [...], głównym zobowiązanym J. F. SA w K.. Przedmiotowy towar (mięso drobiowe mrożone) objęty w/w dokumentem celnym decyzją z dnia [...] r. Powiatowego Lekarza Weterynarii uznany został na uboczny produkt pochodzenia zwierzęcego kategorii I na podstawie art. 4, art. 6 ust. 1 pkt 2 i ust 2 ustawy z dnia [...] o produktach pochodzenia zwierzęcego (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 1377). Decyzja ta utrzymana została w mocy zaskarżoną decyzją L. Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii z dnia [...] r. Adresatem tej decyzji są J. SA oraz przewoźnik O. jako odpowiedzialny za przesyłkę w procedurze tranzytu zewnętrznego. W aktach administracyjnych (k.48) znajduje się decyzja Kierownika Urzędu Celnego w L. z dnia [...] r. skierowana do J. F. w K. stwierdzająca, że w stosunku do przedmiotowego towaru objętego procedurą tranzytu zewnętrznego z dnia [...] r. dług celny nie powstał. Z uzasadnienia tej decyzji wynika, że sytuacja prawna przedmiotowego towaru została uregulowana i doszło do zamknięcia procedury tranzytu z dnia [...] r. a podstawę rozstrzygnięcia stanowił art. 206 ust. 1 tiret 3 WKC. Działalność weterynaryjnej kontroli granicznej regulują przepisy ustawy z dnia [...] r. – o weterynaryjnej kontroli granicznej (Dz. U. 2014 poz. 424 ze zmianami). Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 przewóz oznacza tranzyt w ramach prawa celnego zaś zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 13 osoba odpowiedzialna za przesyłkę oznacza: osobę fizyczną, osobę prawną albo inną jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, która zgodnie z przepisami WKC odpowiada za przesyłkę we wszystkich przypadkach przewidzianych w tych przepisach a także przedstawiciela takich osób w rozumieniu art. 5 WKC, jeżeli nałożono na niego taką odpowiedzialność w zakresie czynności kontrolnych przewidzianych niniejszą ustawą. Odesłanie do przepisów WKC oznacza, że przepisy ustawy o weterynaryjnej kontroli granicznej nie regulują samodzielnie powyższych kwestii. Z dokumentu tranzytowego (k. 30) wynika, że odpowiedzialność za przesyłkę ponoszą niewątpliwie: odbiorca przesyłki J. Z. jako właściciel przewożonych towarów oraz przewoźnik O. O.. Organy orzekające nie wyjaśniły natomiast ostatecznie w sposób przekonujący roli jaką w procedurze tranzytu zewnętrznego odegrała firma J. F. SA. Z dołączonej do skargi kserokopii upoważnienia, poświadczonej ze zgodność przez pełnomocnika skarżącego radcę prawnego T.S. , z dnia [...] r. wynika, że J. Z. udzielił upoważnienia agentom celnym J. F. SA w K. do reprezentowania go przed organami Inspekcji Weterynaryjnej dokonującym kontroli granicznej, bezterminowo, upoważnienie to ma charakter bezpośredni. Treść tego upoważnienia jednoznacznie wskazuje, że J. F. SA ma upoważnienie do działania w imieniu J. . Wyjaśnienia wymaga ponadto, jaką rolę pełniła firma J. F. SA w ramach procedury tranzytu zewnętrznego. Odpowiedzialność głównego zobowiązanego w rozumieniu art. 96 ust. 1 WKC ograniczona jest do przedstawienia w wymaganym terminie w urzędzie celnym przeznaczenia towaru w nienaruszonym stanie i z zachowaniem środków zastosowanych przez organy celne w celu zapewnienia tożsamości towarów i przestrzegania przepisów procedury tranzytu wspólnotowego. Z obowiązku tego skarżący został zwolniony co jednoznacznie wynika z decyzji Kierownika Urzędu Celnego w L. z dnia [...] r. (k. 48 akt administracyjnych. W sprawie brak jest jakichkolwiek ustaleń, czy skarżący może być uznany za osobę odpowiedzialną za przesyłkę w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 13 ustawy z dnia [...] r. o weterynaryjnej kontroli granicznej. Z zapisu dokumentu [...] z dnia [...] r. wskazany został jako osoba głównego zobowiązanego i z obowiązku tego wywiązał się o czym świadczy powyżej opisana decyzja z [...] r. Niewątpliwie w procedurze tranzytu skarżący wystąpił jako przedstawiciel odbiorcy ( E. Ć.) k.31 (akt administracyjnych) ale jego odpowiedzialność nie została w dokumencie kontroli w miejscu wyjścia określona. Stosownie do art. 5 ust. 2 WKC przedstawicielstwo może być: bezpośrednie i w tym przypadku przedstawiciel działa w imieniu i na rzecz innej osoby lub pośrednie, i w tym przypadku przedstawiciel działa we własnym imieniu lecz na rzecz innej osoby. Oznacza to, że tylko w przypadku uznania skarżącego za przedstawiciela bezpośredniego miałby on przymiot strony w niniejszym postępowaniu w rozumieniu art. 28 kpa. W świetle powyższych rozważań w pełni uzasadniony okazał się zarzut, naruszenia przez organy orzekające przepisu art. 28 kpa w związku z art. 7 i 77 § 1 kpa co spowodowało konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Ponownie rozpoznają sprawę organ będzie miał na uwadze powyższe rozważania i po uzupełnieniu materiału dowodowego podejmie stosowne rozstrzygnięcie. Z tych wszystkich względów oraz na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 134 ustawy z dnia [...] r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm. – dalej ppsa) Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji. Orzeczenie o kosztach procesowych uzasadniał art. 200 ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło