II SA/Lu 451/05

WyrokWSA w Lublinie2005-12-06

Skład orzekający: Joanna Cylc-Malec, Wiesława Achrymowicz, Bogusław Wiśniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o zastosowaniu środka egzekucyjnego w postaci grzywny w celu przymuszenia do wykonania obowiązku rozbiórki może zostać utrzymane w mocy, jeśli organ egzekucyjny nie zbadał, czy obiekt objęty obowiązkiem rozbiórki spełnia definicję budynku, a także nie rozważył zastosowania środka egzekucyjnego najmniej uciążliwego i celowego?
Ratio decidendi
Organ egzekucyjny przedwcześnie powołał art. 121 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, który ma zastosowanie wyłącznie do budynków, nie wyjaśniając, czy obiekt objęty obowiązkiem rozbiórki spełnia definicję budynku. Ponadto, organ pominął obowiązek zastosowania środka egzekucyjnego najmniej uciążliwego i celowego, nie badając, czy wysokość grzywny nie przekracza wartości obiektu podlegającego rozbiórce, co mogłoby uzasadniać zastosowanie wykonania zastępczego. W związku z tym zaskarżone postanowienie zostało uchylone.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi L. K. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które utrzymało w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o zastosowaniu środka egzekucyjnego w postaci grzywny w celu przymuszenia do rozbiórki drewnianego ustępu. Skarżący zarzucił organom pominięcie postępowania wznowieniowego oraz zaistnienie nowych okoliczności dotyczących przebiegu granicy. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądzono od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz L. K. kwotę 200 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędziowie Asesor WSA Wiesława Achrymowicz (sprawozdawca) Asesor WSA Bogusław, Wiśniewski, Protokolant starszy referent Beata Basak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi L. K. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym I. uchyla zaskarżone postanowienie, które nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku oraz postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]. [...] II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz L. K. kwotę 200 (dwieście ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania II SA/Lu 451/05 UZASADNIENIE Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia marca 2005r. utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia lutego 2005r. o zastosowaniu środka egzekucyjnego w postaci grzywny w kwocie 711,31 zł, celem przymuszenia L. K. do wykonania obowiązku objętego tytułem wykonawczym z dnia lutego 2005r. nr [...], polegającego na rozbiórce drewnianego ustępu, położonego na działce o numerze ewidencyjnym 742 w J.. W uzasadnieniu postanowienia organ drugiej instancji podzielił argumentację Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o zasadności zastosowania między innymi art. 121 § 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Na przytoczone postanowienie skargę złożył L. K., wnosząc o jego uchylenie. Zarzucił organowi prowadzącemu czynności egzekucyjne pominięcie okoliczności toku postępowania wznowieniowego dla wzruszenia decyzji stanowiącej o obowiązku rozbiórki drewnianego ustępu. Wskazywał dalej na zaistnienie nowych okoliczności w postaci ustalenia nowego przebiegu granicy, co istotnie rzutuje na ocenę prawną lokalizacji inwestycji objętej tytułem wykonawczym. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosił o oddalenie skargi. W pełni podtrzymał stanowisko i jego argumentację wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Dodatkowo wskazał na orzeczoną przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie odmowę wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie obowiązku rozbiórki wskazanego w tytule wykonawczym obiektu. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając skargę zważył, co następuje: Zgodnie z dyspozycją art. 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 1 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych, kognicji sądowoadministracyjnej została poddana kontrola legalności działań organów administracji publicznej. Zaskarżone postanowienie nie odpowiada prawu, podobnie jak poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji. Powyższe podlegało stwierdzeniu ponad granice skargi, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W tym miejscu należy bowiem stanowczo stwierdzić niezasadność zarzutów skargi. Skarżący nie wykazał, by wykonalność decyzji nakładającej obowiązek rozbiórki uległa wstrzymaniu w toku wskazywanego postępowania wznowieniowego. Zatem podlega ona wykonaniu w trybie ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, skoro adresat obowiązku pozostaje bezczynny. Nie wykazał w dalszej kolejności, by w rezultacie wznowienia postępowania kwestionowana przezeń decyzja nakładająca obowiązek rozbiórki miała ostatecznie zostać wyeliminowana z obrotu prawnego. Natomiast organ egzekucyjny wydając zaskarżone postanowienie przedwcześnie powołuje art. 121 § 5 rozważanej ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, który może podlegać zastosowaniu wyłącznie w odniesieniu do budynków. W świetle definicji z art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane budynek stanowi obiekt budowlany trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni przegrodami budowlanymi, posiadający fundamenty i dach. Natomiast w kontrolowanym postępowaniu organ nie wyjaśnił czy obiekt objęty obowiązkiem rozbiórki spełnia te wymogi, w szczególności czy posiada fundamenty. Stosując środek egzekucyjny w postaci grzywny w celu przymuszenia organ egzekucyjny pomija nadto rozważenie art. 7 § 2 powoływanej ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, który nakłada obowiązek stosowania środka egzekucyjnego najmniej uciążliwego a celowego dla wykonania obowiązku określonego treścią tytułu wykonawczego. W okolicznościach kontrolowanego postępowania oznacza to wymóg zbadania czy kwota grzywny nie przekracza wartości obiektu podlegającego rozbiórce. Gdyby tak było należy rozważyć rację zastosowania wykonania zastępczego w rozumieniu art. 127 i następne ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W kontekście zasady celowości postępowania egzekucyjnego, przy jego najmniejszej uciążliwości, grzywna w celu przymuszenia nie powinna przekraczać wartości obiektu podlegającego rozbiórce, gdyż jej istotą nie jest element represyjny. Stwierdzone naruszenia przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, jako mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wyczerpują przesłankę z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z tych względów na mocy ostatnio powołanego unormowania i przy zastosowaniu art. 135 i art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w pkt I sentencji. Orzeczenie o kosztach postępowania sądowoadministracyjnego uzasadnia art. 200 ostatnio powołanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło