II SA/Lu 452/19
WyrokWSA w Lublinie2019-11-26
Skład orzekający: Jacek Czaja, Grzegorz Grymuza, Bogusław Wiśniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy budowa stacji bazowej telefonii komórkowej na gruncie rolnym klasy RIIIa i RIIIb, znajdującym się na terenie objętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego jako teren upraw polowych (symbol RP), wymaga uzyskania zgody na wyłączenie gruntu z produkcji rolniczej, pomimo przepisów ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych?Ratio decidendi
Budowa stacji bazowej telefonii komórkowej stanowi przeznaczenie gruntu na cele nierolnicze. W przypadku gruntów rolnych klas I-III, ich przeznaczenie na cele nierolnicze wymaga uwzględnienia w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego oraz uzyskania zgody ministra właściwego do spraw rozwoju wsi. Ustawa o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych, mimo że stanowi lex specialis, nie zwalnia z obowiązku stosowania przepisów ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych w zakresie wyłączenia gruntów z produkcji rolniczej, chyba że dotyczy to regionalnej sieci szerokopasmowej.Stan faktyczny
Spółka z o.o. złożyła wniosek o wyłączenie z produkcji rolniczej gruntu rolnego o powierzchni [...] ha, sklasyfikowanego jako RIIIa i RIIIb, pod budowę stacji bazowej telefonii komórkowej. Starosta odmówił wydania zezwolenia, wskazując na brak zgody w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego na zmianę przeznaczenia gruntu na cele nierolnicze oraz położenie działki w Ekologicznym Systemie Obszarów Chronionych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Spółka wniosła skargę do WSA, argumentując, że przepisy ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych dopuszczają lokalizację takich inwestycji na terenach rolniczych i nie wymagają zmiany przeznaczenia gruntu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Czaja, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Grymuza, Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski (sprawozdawca), Protokolant Referent stażysta Natalia Kopiś, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 listopada 2019 r. sprawy ze skargi [...] Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wyłączenia gruntów z produkcji rolniczej oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] marca 2019r. Starosta L. po rozpatrzeniu wniosku [...] Sp. z o.o., odmówił wyłączenia z produkcji rolniczej gruntu rolnego o pow. [...] ha, stanowiącego część działki nr [...], sklasyfikowanego w klasie bonitacyjnej Rllla i RIIIb, położonego w miejscowości G. z przeznaczeniem pod budowę stacji bazowej telefonii komórkowej [...] oraz drogi dojazdowej. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż zgodnie z załączoną do wniosku kopią wypisu i wyrysu z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy G. (uchwała Rady Gminy G. z dnia [...] grudnia 2001 r. nr [...] działka nr [...] znajduje się w obszarze oznaczonym symbolem RP -przeznaczonym pod uprawy polowe oraz MR zabudowę zagrodową z tym, że część działki przeznaczona pod budowę stacji bazowej znajduje się na obszarze upraw polowych. Z powyższego wynika, że ta część działki nie jest objęta zgodą na zmianę przeznaczenia na cele nierolnicze. Jednocześnie organ wskazał, że przedmiotowy grunt znajduje się w granicach Ekologicznego Systemu Obszarów Chronionych (ESOCH). Wobec tego na tym gruncie możliwa jest realizacja zabudowy, ale jedynie związanej z produkcją rolniczą bądź przetwórstwem rolno-spożywczym w ramach prowadzonego gospodarstwa rolnego. Organ wskazał, że przepis art. 7 ust. 2 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych nie powinien być interpretowany w oderwaniu od treści art. 17 pkt 6 lit. c ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, zgodnie z którym burmistrz po podjęciu przez radę gminy uchwały o przystąpieniu do sporządzenia planu miejscowego występuje o zgodę na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne, jeżeli wymagają tego przepisy odrębne. W art. 7 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych ustawodawca jednoznacznie wymaga, aby przeznaczenie gruntów rolnych stanowiących użytki rolne klasy I-III na cele nierolnicze dokonane było w planie miejscowym sporządzonym w trybie określonym w przepisach o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a zatem po uzyskaniu wymaganej zgody ministra właściwego dla spraw rozwoju wsi. Brak takiej zgody wyklucza bowiem przeznaczenie gruntów rolnych na cele nierolnicze, a w konsekwencji także wyłączenie takich gruntów z produkcji. Ponadto organ zwrócił uwagę, że miejscowy plan zagospodarowania jest aktem prawa miejscowego, a zatem interpretacja jego poszczególnych zapisów nie może naruszać jednoznacznych regulacji ustawowych, co w efekcie mogłoby prowadzić do sprzeczności między treścią norm ustawowych zawartych w art. 7 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, a ustaleniami planu miejscowego w zw. z art. 17 pkt 6 lit. c ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W ocenie organu, powołującego się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 czerwca 2008r. ( II OSK 674/07) i 29 czerwca 2011r. (II OSK 1142/10) brak zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze w obowiązującym planie wyklucza możliwość wydania decyzji zezwalającej na wyłączenie z produkcji rolniczej gruntu przeznaczonego pod planowaną inwestycję. Zdaniem organu powyższa ocena jest prawidłowa również w kontekście art. 46 ust.1 ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych. Przepis ten nie zwalnia bowiem ze stosowania norm zawartych w ustawie o ochronie gruntów rolnych i leśnych, tak jak ma to miejsce w ustawie o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. Biorąc powyższe pod uwagę tj. planowaną realizację budowy stacji bazowej na gruncie sklasyfikowanym w klasie bonitacyjnej RIIIa i RIIIb podlegającym ustawowej ochronie, nieobjętym zgodą na zmianę przeznaczenia na cele nierolnicze, organ stwierdził, iż wydanie decyzji zezwalającej na wyłączenie gruntu z produkcji rolniczej byłoby naruszeniem zapisów ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych.
Po rozpoznaniu odwołania spółki Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzję organu I instancji utrzymało w mocy. Organ odwoławczy wyjaśnił, że stosownie do art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz.U. z 2017 r. poz. 1161) wyłączenie z produkcji użytków rolnych wytworzonych z gleb pochodzenia mineralnego i organicznego, zaliczonych do klas I, II, III, Ilia, Illb, oraz użytków rolnych klas IV, IVa, IVb, V i VI wytworzonych z gleb pochodzenia organicznego, a także gruntów, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2-10, oraz gruntów leśnych, przeznaczonych na cele nierolnicze i nieleśne - może nastąpić po wydaniu decyzji zezwalających na takie wyłączenie. Również w ocenie Kolegium
użyte przez ustawodawcę w m.in. 11 ust. 1 pojęcie użytków, gruntów i gruntów leśnych "przeznaczonych na cele nierolnicze i nieleśne" oznacza przeznaczenie gruntów na cele nierolnicze i nieleśne w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, co wynika z m.in. 11 ust. 1 w związku z m.in. 7 ust. 1 ustawy. Przepis m.in. 7 ust. 1 ustawy stanowi, że przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne, wymagającego zgody, o której mowa w ust. 2, dokonuje się w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, sporządzonym w trybie określonym w przepisach o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Z powyższego wynika, zdaniem organu odwoławczego, że nie ma możliwości zezwolenia na wyłączenie z produkcji rolnej gruntu rolnego, jeżeli miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nie przewiduje takiej możliwości. W obowiązującym planie zagospodarowania przestrzennego Gminy G. (uchwała Rady Gminy w [...] z dnia [...] grudnia 2001 r. nr [...]) przedmiotowa działka, stanowiąca w części odpowiadającej powierzchni [...] ha grunt sklasyfikowany w klasie bonitacyjnej RHIa i RHIb (przeznaczonej na planowaną inwestycję), znajduje się na terenach upraw polowych oznaczonych symbolem RP. Również Kolegium powołało się na zapisy planu, według których na tym obszarze podstawowym przeznaczeniem są uprawy polowe, ogrody działkowe i uprawy ogrodnicze z wykluczeniem, z zastrzeżeniem pkt 2, lokalizacji nowych budynków poza istniejącymi siedliskami rolnymi oraz dopuszczeniem lokalizacji ferm hodowlanych, które ze względu na uciążliwość nie mogą być lokalizowane w zwartej zabudowie, pod warunkiem uprzedniego uzyskania przez inwestora pozytywnej opinii właściwego organu państwowej inspekcji sanitarnej, rozbudowy i modernizacji istniejących siedlisk (według warunków jak dla terenów MR) oraz obiektów o innych funkcjach (według warunków jak dla terenów o poszczególnej funkcji), lokalizacji szklarni związanych z produkcją warzywniczą oraz ogrodów działkowych i produkcji ogrodniczej na warunkach jak dla ustaleń ich funkcji, lokalizacji parterowych budynków gospodarczych w obszarze istniejącego siedliska; w granicach istniejącego siedliska realizację drugiego domu mieszkalnego dla członków rodziny w celu polepszenia warunków mieszkaniowych, jednak bez wydzielenia działki oraz wyznaczenia i utwardzenia dróg wewnętrznych, służących obsłudze gospodarki wodnej. Ponadto według planu zakazuje się melioracji o jedynie odwadniającym charakterze, dopuszcza się zalesienie, zadrzewienie lub zakrzewienie użytków rolnych określonych rysunkiem planu oraz V-VI klasy bonitacyjnej na pozostałych terenie gminy, dopuszcza się ponadto lokalizację: a) terenów zieleni, punktów widokowych i urządzeń ciągów spacerowych, zapewniających dostęp do zespołów zieleni wzdłuż istniejących cieków wodnych, b) urządzeń infrastruktury technicznej i komunikacji. Plan stanowi również, że obiekty lub urządzenia, o których mowa w pkt. 1-10 można lokalizować pod warunkiem: a) dostosowania do charakteru i wymagań przeznaczenia podstawowego, b) nienaruszania ustaleń obowiązujących dla wiodącej funkcji terenu. Skoro planowana inwestycja nie ma charakteru rolniczego, a wnioskowana do wyłączenia z produkcji rolniczej część działki położonej w obrębie terenu RP (klasa bonitacyjna Rllla i RIIIb) o pow. [...] ha nie będzie służyć realizacji funkcji rolniczej nie jest zatem możliwe wydanie decyzji o wyłączeniu tego gruntu z produkcji rolniczej. Kolegium podzieliło stanowisko Starosty, że powyższej oceny nie zmieniają również przepisy ustawy z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych, która stanowi lex specialis w stosunku do ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, na podstawie której uchwalone zostały plany zagospodarowania przestrzennego. Zgodnie z art. 46 ust. 1 tej ustawy, miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, zwany dalej "planem miejscowym", nie może ustanawiać zakazów, a przyjmowane w nim rozwiązania nie mogą uniemożliwiać lokalizowania inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, jeżeli taka inwestycja jest zgodna z przepisami odrębnymi. Z kolei w myśl ust. 2 powyższego artykułu, jeżeli lokalizacja inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej nie jest umieszczona w planie miejscowym, dopuszcza się jej lokalizowanie, jeżeli nie jest to sprzeczne z określonym w planie przeznaczeniem terenu ani nie narusza ustanowionych w planie zakazów lub ograniczeń. Przeznaczenie terenu na cele zabudowy wielorodzinnej, rolnicze, leśne, usługowe lub produkcyjne nie jest sprzeczne z lokalizacją inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej, a przeznaczenie terenu na cele zabudowy jednorodzinnej nie jest sprzeczne z lokalizacją infrastruktury telekomunikacyjnej o nieznacznym oddziaływaniu. Kolegium wskazało, że zgodnie z § 2 ust. 3 planu w poszczególnych terenach dopuszcza się lokalizację, w sposób nie kolidujący z podstawowym przeznaczeniem tych terenów, nie przedstawionych na rysunkach planu obiektów i sieci infrastruktury gazowej, kanalizacyjnej, telekomunikacyjnej, energetycznej i wodnej oraz obiektów gospodarki odpadami nie związanych z podłożem, służących bezpośredniej obsłudze tych terenów. Tego typu obiekty i sieci infrastruktury mogą być także lokalizowane wewnątrz linii rozgraniczających dróg publicznych. Z planu wynika jednak, iż na obszarze gminy G. przewidziano teren oznaczony symbolem UC oznaczającym usługi komercyjne na którym w ramach usług łączności można zlokalizować stację bazową telefonii komórkowej, bez konieczności anektowania na ten cel terenów o innym przeznaczeniu, w tym terenów rolnych o klasie bonitacyjnej podlagającej wzmożonej ochronie zapewnionej przepisami ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych. W ocenie Kolegium znaczenie ma również położenie działki w Strefie Ekologicznego Systemu Obszarów Chronionych (ESOCH), dla której zasady gospodarowania zostały podporządkowane funkcjom ekologicznym i ochrony środowiska, z wykluczeniem lokalizacji wszelkich inwestycji mogących naruszyć równowagę ekologiczną systemu, do których budowa stacji bazowej telefonii komórkowej i jej działanie może, w ocenie Kolegium, należeć.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego [...] sp. z o.o. przekonywała, że organ odwoławczy naruszył przede wszystkim art. 46 ustawy o wspieraniu rozwoju usług sieci telekomunikacyjnych i dokonanie takiej jego interpretacji, która uniemożliwia realizację przepisów samej ustawy, które wprost dopuszczają inwestycje celu publicznego z zakresu telekomunikacji na terenach przeznaczonych do prowadzenia działalności rolniczej. Co prawda przepis ten odnosi się wprost do postanowień miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, niemniej jednak stanowi on wyraz woli ustawodawcy, aby nie utrudniać inwestycji telekomunikacyjnych, a wręcz ułatwiać ich lokowanie. Powołując się na orzecznictwo skarżąca dowodziła, że regulacja art. 46 ust. 1 i 2 omawianej ustawy zawiera swoiste reguły interpretacyjne, które należy uwzględnić podczas odkodowywania norm zawartych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego podczas sprawdzania zgodności projektu budowlanego z ustaleniami tego planu art. 35 ust 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Spółka zwróciła ponadto uwagę, że przedmiotowa inwestycja w zasadzie łączy się z posadowieniem antenowej konstrukcji wsporczej (wieży) i przeprowadzeniem w ziemi instalacji kablowej, co oznacza brak zmiany przeznaczenia gruntu rolnego, a co za tym idzie rozważyć trzeba, czy wymaga ona uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne. W ocenie Skarżącej nie ma także podstaw , aby uznać, że planowana inwestycja nie jest zgodna z działalnością rolniczą. Aktualnie wykorzystywane urządzenia rolnicze w przeważającej części bazują na stałym dostępie do sieci telekomunikacyjnej, a w szczególności do sieci internet. Powołując się na orzecznictwo dotyczące interpretacji art. 61 ust.1 pkt.4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym skarżąca dowodziła, że skoro ustawodawca stwierdza wyraźnie, że przeznaczenie terenu m.in. na cele rolnicze i leśne nie jest sprzeczne z lokalizacją inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej, przesądza to o braku konieczności uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia. Według skarżącej błędnie także przyjęto, że terenem inwestycji jest teren całej działki. W pewnych szczególnych sytuacjach, związanych z indywidualnymi uwarunkowaniami stanu faktycznego, istniej możliwości uznania, że teren inwestycji w rozumieniu ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym stanowi jedynie część działki lub części kilku działek znajdujących się w liniach rozgraniczających inwestycję. W tym przypadku inwestycja ma zostać zrealizowana wyłącznie na niewielkiej części działki obejmującej tylko grunty orne klasy V. Sama działka ma łączną powierzchnię [...] ha i obejmuje w większości grunty rolne klasy III ([...] ha), a więc podlegające szczególnej ustawowej ochronie. Przyjęcie w kontrolowanej sprawie za organami tożsamości pojęć "działka " i "teren " i w konsekwencji zastosowanie art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy w rzeczywistości uniemożliwiłoby inwestorowi planującemu wykonanie inwestycji celu publicznego, a więc o szczególnym znaczeniu, gospodarowanie nieruchomością, także w zakresie gruntów nieobjętych ochroną ustawową, tylko z tego względu, że część gruntu nieobjęta wnioskiem, na której nie zostanie zrealizowana inwestycja, ochronie takiej podlega. Zdaniem spółki, skoro planowana budowa stacji bazowej telefonii komórkowej nie narusza uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym w zakresie możliwości zagospodarowania nieruchomości sąsiednich, jak również nie stanowi inwestycji niedopuszczalnej w zakresie ustaleń planu miejscowego odmowa wyłączenia gruntu z produkcji rolniczej narusza opisana w art. 7 Konstytucji RP zasadę praworządności.
dpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje stanowisko i wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zawiera argumentacji wystarczającej dla podważenia stanowiska ujawnionego w zaskarżonej decyzji. Stosownie do art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 3 lutego 1995r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych ( Dz. U z 2017r. poz. 1161) wyłączenie z produkcji użytków rolnych wytworzonych z gleb pochodzenia mineralnego i organicznego, zaliczonych do klas I, II, III, IIla, Illb, oraz użytków rolnych klas IV, IVa, IVb, V i VI wytworzonych z gleb pochodzenia organicznego, a także gruntów, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2-10, oraz gruntów leśnych, przeznaczonych na cele nierolnicze i nieleśne - może nastąpić po wydaniu decyzji zezwalających na takie wyłączenie. Pojęcie "wyłączenia z produkcji" zdefiniowane w przepisie art. 4 pkt 11 ustawy oznacza "rozpoczęcie innego niż rolnicze lub leśne użytkowania gruntów. Zgodnie z utrwalonym już w tym względzie poglądem orzecznictwa, wyłączenie z produkcji jest czynnością faktyczną, która w świetle przepisu art. 11 ust.1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych nastąpić może tylko po wydaniu decyzji zezwalającej na takie wyłączenie i w jej następstwie. Zaznacza się przy tym, że użyte przez ustawodawcę w art. 11 ust. 1 pojęcie użytków, gruntów i gruntów leśnych "przeznaczonych na cele nierolnicze i nieleśne" oznacza przeznaczenie gruntów na cele nierolnicze i nieleśne w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, co wynika z analizy art. 11 ust. 1 w związku z art. 7 ust. 1 i art. 28 ust. 2. Z art. 7 ust. 1 ustawy wynika, że przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne, wymagającego zgody, o której mowa w ust. 2, dokonuje się w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, sporządzonym w trybie określonym w przepisach o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, natomiast art. 28 ust. 2 ustawy przewiduje konsekwencje wyłączenia z produkcji gruntów przeznaczonych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego na cele nierolnicze i nieleśne. Ponieważ według informacji o działce nr [...] wskazanej we wniosku skarżącej z dnia [...] stycznia 2019r. o wyłączenie z produkcji rolniczej ma ona powierzchnię [...] ha i jest zakwalifikowana jako użytki rolne klas RIIIa i RIIIb, stosownie do art. 7 ust. 2 pkt 1 powołanej wyżej ustawy, przeznaczenie na cele nierolnicze i nieleśne gruntów rolnych stanowiących użytki rolne klas I-III, wymaga uzyskania zgody ministra właściwego do spraw rozwoju wsi. W konsekwencji przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne musiało znaleźć swoje odzwierciedlenie w planie. Trafnie zauważają organy, że inne rozumienie pojęcia "przeznaczonych na cele nierolnicze i nieleśne" byłoby sprzeczne z intencją ustawodawcy, którego celem była ochrona gruntów rolnych i leśnych polegająca m.in. na ograniczaniu ich przeznaczenia na cele nierolnicze i nieleśne (art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy). Z powyższego wynika, że nie ma w świetle przepisów ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych możliwości zezwolenia na wyłączenie z produkcji rolnej gruntu rolnego, jeżeli miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nie przewiduje takiej możliwości. Według obecnego unormowania art. 7 ust.2a pkt. 4 ustawy procedurze wyłączenia z produkcji rolnej, bez konieczności uprzedniego przeznaczenia na cele nierolnicze, podlegają jedynie grunty klas I - III, gdy ich powierzchnia nie przekracza 0,5 ha, bez względu na to, czy stanowią jedną całość, czy stanowią kilka odrębnych części, przy czym kryterium obszarowe, którym mowa w tym przepisie, odnosi się do całego zwartego kompleksu gruntów rolnych ( wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 czerwca 2019r. ( II OSK 1854/17 opubl. w CBOSA ), co w sprawie nie ma miejsca. W obowiązującym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego gminy G. zatwierdzonym uchwałą Rady Gminy G. nr [...] z dnia [...] grudnia 2001r. zmienionym uchwałą nr [...] z dnia [...] grudnia 2013r. nie przewidziano możliwość przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze, nigdy też skarżąca stanowiska tego nie kwestionowała. Zgodnie z nim natomiast na terenach oznaczonych symbolem MR - zabudowy zagrodowej dopuszczono zabudowę letniskową, zabudowę mieszkaniową niską oraz usługi komercyjne jednakże pod warunkiem, że zwarty obszar terenów zabudowy letniskowej jednorodzinnej i usługowej nie może przekraczać 0,5ha na gruntach I-III klasy oraz 1 ha na dla gruntów IV klasy bonitacyjnej. Powołane zapisy jedynie umacniają w przekonaniu o słuszności stanowiska organów. Odmowa wyłączenia gruntów z produkcji rolniczej miała zatem swoje uzasadnienie. Inną kwestia jest natomiast zakres wyłączenia., na co zwróciła uwagę skarżąca wspominając, że inwestycja ma być zrealizowana jedynie na części działki. Warto jednak zauważyć, że we wniosku nie ograniczono się jedynie do określonej powierzchni, lecz wskazano jako grunty przeznaczone do wyłączenia całą działkę nr [...]. W uchwale z dnia 3 lutego 1997r. ( OP 13/96 ONSA 1997/3/105 ) Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że na podstawie wspomnianego art. 11 ust.1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych organ administracji może zezwolić na wyłączenie z produkcji rolniczej pod budownictwo mieszkaniowe jednorodzinne takiej powierzchni gruntów rolnych przeznaczonych na cele nierolnicze, na której zgodnie z projektem zagospodarowania terenu stanowiącym załącznik do decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu nastąpi rozpoczęcie innego, niż rolnicze użytkowanie trenu. Wprawdzie uchwala dotyczy budownictwa jednorodzinnego, jednak teza ta, co jasne ma zastosowanie w każdej sytuacji w której ma zastosowanie art. 11 ust.1 ustawy. Sąd wyjaśnił, że w sytuacji, gdy zainteresowani występują o zezwolenie na wyłączenie z produkcji rolniczej jedynie takiej powierzchni gruntu , jaka jest niezbędna na cele zaplanowanej i ścisłe określonej budowy, organ administracji nie może orzekać o wyłączeniu z produkcji rolniczej gruntów , które są zbędne dla takiej zabudowy i o których wyłączenie nie wnosili. Zdaniem sądu wydawanie zezwoleń na wyłączenie z produkcji także i tej powierzchni gruntów rolnego i leśnego , która nie jest niezbędna na potrzeby nie rolne i nieleśne stanowiłoby działanie wymierzone przeciwko celom określonym w ustawie. Oczywiście powyższy pogląd nie ma w sprawie w ogóle zastosowania, skoro nie zakres wyłączenia jest istotą postępowania, ale niezachowanie procedury zmierzającej do możliwości wyłączenia gruntów rolnych z produkcji rolniczej.
Wbrew zapatrywaniu skarżącej nie sposób uznać aby planowana inwestycja odpowiadała rolniczemu wykorzystywaniu działki. W rozpoznawanej sprawie organy obu instancji prawidłowo ustaliły, że posadowienie na działce stanowiącej użytek rolny stacji bazowej telefonii komórkowej obejmującej wieżę konstrukcji stalowej, urządzenia zasilające, sterujące i nadawczo-odbiorcze oznacza przeznaczenie tej działki na cele nierolnicze (nieleśne). Wieża stacji bazowej telefonii komórkowej stanowi niewątpliwie obiekt budowlany, który służy do celów realizacji usług telefonii komórkowej (przesyłu sygnału). Tym samym przyjąć trzeba, że inwestor zamierza na przedmiotowym terenie realizować zadanie telekomunikacyjne inne niż rolnicze. Realizacja celu rolnego z istoty swojej wyklucza zabudowę na cele usług innych, niż rolnicze. Odmiennej oceny nie sposób usprawiedliwić zmianami technicznymi jakie zachodzą w rolnictwie polegającymi zwłaszcza na wykorzystywaniu w urządzeniach rolniczych stałego dostępu do sieci telekomunikacyjnej, a w szczególności do sieci internet. Warto przy tym zauważyć, że powołane przez skarżącą na poparcie swojego stanowiska orzecznictwo w przeważającej mierze dotyczyło art. 61 ust.1 pkt.4 i art. 50 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a więc sytuacji braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zupełnie zatem innych kwestii, niż będąca przedmiotem skargi.
Ne można też zgodzić się ze skarżącą , że w sprawie uchybiono treści art. 46 ust. 2 ustawy z dnia 7 maja 2010r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych ( Dz. U z 2017r. poz. 2062 powyższej ustawy, gdyż zdaniem sądu wynikająca z niego reguła interpretacyjna nie miała w rozpoznawanej sprawie zastosowania. Zgodnie z tym przepisem, jeżeli lokalizacja inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej nie jest umieszczona w planie miejscowym, dopuszcza się jej lokalizowanie, jeżeli nie jest to sprzeczne z określonym w planie przeznaczeniem terenu, ani nie narusza ustanowionych w planie zakazów lub ograniczeń, przy czym uznaje się, że przeznaczenie terenu na cele zabudowy wielorodzinnej, rolnicze, leśne, usługowe lub produkcyjne nie jest sprzeczne z lokalizacją inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej, a przeznaczenie terenu na cele zabudowy jednorodzinnej nie jest sprzeczne z lokalizacją infrastruktury telekomunikacyjnej o nieznacznym oddziaływaniu. Powyższy przepis dotyczy kwestii interpretacji planu w razie realizacji inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej, nakazując ustalenia obowiązującego planu miejscowego wykładać w taki sposób, aby usuwać zakazy i przeszkody w lokalizowaniu inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej, ale nie daje podstaw do uwzględnienia przy wyłączeniu gruntów z produkcji rolniczej. Jest oczywiste, że zarówno ust. 2 jaki ust. 1 art. 46 ustawy są bardzo wyraźnie związane z celem ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych, mianowicie zapewnieniem rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych. Nigdy jednak organy nie wskazywały na jakiekolwiek ograniczenia lub zakazy wynikające z planu w lokalizacji tego typu inwestycji. Kolegium podało jedynie, że w planie wprost przewidziano możliwość realizacji inwestycji w zakresie łączności na obszarze oznaczonym jako UC – usługi komercyjne w ramach usług łączności ( §3 ust. 2.3 lit.d). Tym samym nawiązało do tego nurtu w orzecznictwie, według którego art. 46 ust. 2 nie oznacza, że lokalizacja inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej jest dopuszczalna w każdym, wybranym przez inwestora miejscu, bez względu na treść planu, gdyż ustawodawca wprost nakazuje także respektowanie wprowadzonych w planie zakazów lub ograniczeń. Przepis ten ma zatem zastosowanie jedynie wtedy, gdy lokalizacja inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej nie jest umieszczona w planie miejscowym, zaś w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że ma on zastosowanie także wtedy, gdy w planie miejscowym, co prawda umieszczono lokalizację inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej, ale w taki sposób, że w istocie nie jest możliwe lokalizowanie tego rodzaju inwestycji ( tak NSA w wyrokach z dnia z 29 grudnia 2015 r., II OSK 1020/14 , 28 listopada 2018r. II OSK 19/17 i 11 grudnia 2014 r., II OSK 1341/13 opubl. w CBOSA ). Przepis powyższy, które jest wiodącym wątkiem formułowanych zarzutów, nie wyłącza jednak w stosunku do inwestycji polegającej na budowie bazowej stacji telefonii komórkowej stosowania przepisów ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Wniosek ten znajduje uzasadnienie w treści przepisu art. 56 ustawy, który wprost stanowi, że przepisów ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych nie stosuje się do gruntów rolnych i leśnych objętych decyzjami o ustaleniu lokalizacji regionalnej sieci szerokopasmowej w granicach linii rozgraniczających teren inwestycji. Jeśli zważyć, że art. 1 ust.1 ustawy o wspieraniu usług i sieci telekomunikacyjnych jednoznacznie stanowi o formach i zasadach wspierania inwestycji telekomunikacyjnych w tym związanych z sieciami szerokopasmowymi, wyłączenie stosowania przepisów o ochronie gruntów rolnych i leśnych jedynie do sieci szerokopasmowej jest wystarczające dla przekonania o konieczności ich stosowania do innych inwestycji telekomunikacyjnych.
Z tych względów na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U z 2018r. poz. 1302) skargę należało oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło