II SA/Lu 456/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Beata Basak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 29 września 2011 r. sprawy ze skargi M. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zwrotu należności z funduszu alimentacyjnego oddala skargę. Decyzją z dnia [...] r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C., po rozpoznaniu odwołania M. R. od decyzji wydanej z upoważnienia Wójta Gminy R. przez Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w R. z dnia [...] r., nr [...], zobowiązującej M. R. do zwrotu należności z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego wypłaconych A. R. na rzecz córek S. R. i A. R., w kwocie 4 800,00 zł wraz z odsetkami ustawowymi – utrzymało w mocy tę decyzję. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Kolegium wyjaśniło, że decyzją z dnia [...] r., nr [...], organ pierwszej instancji przyznał A. R., jako przedstawicielce ustawowej, świadczenia z funduszu alimentacyjnego na rzecz dzieci S. R. i A. R., w łącznej wysokości 400,00 zł miesięcznie na okres od [...] r. do [...] r. Następnie, w dniu [...] r. organ ten, działając w oparciu o art. 27 ust. 2 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, wydał decyzję nr [...], którą zobowiązał dłużnika alimentacyjnego – M. R. do zwrotu: 1) należności z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego wypłaconych osobie uprawnionej na podstawie powyższej decyzji z dnia [...] r. w kwocie 4 800,00 zł, 2) odsetek ustawowych naliczonych do dnia [...] r. w kwocie 627,70 zł, a także dalszych odsetek ustawowych liczonych do dnia spłaty należności głównej. Utrzymując w mocy powyższą decyzję Kolegium podkreśliło, iż w myśl art. 27 ust. 1 i 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów organ właściwy wierzyciela ma obowiązek wydania po zakończeniu okresu świadczeniowego decyzji nakazującej dłużnikowi alimentacyjnemu zwrot wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, zaś dłużnik ten ma prawny obowiązek powyższe świadczenia zwrócić. Powinności te nie są uzależnione od spełnienia dodatkowych warunków, co oznacza, iż przy wydawaniu decyzji o zwrocie należności na podstawie powołanych przepisów nie bierze się pod uwagę sytuacji osobistej, rodzinnej, zdrowotnej, czy też majątkowej dłużnika alimentacyjnego. W związku z tym podniesione w odwołaniu zarzuty co do wadliwego przeprowadzenia przez organ pierwszej instancji postępowania dowodowego i nieustalenia stanu faktycznego sprawy, skutkujące nałożeniem na odwołującego się nadmiernego obciążenia finansowego, są chybione. Jednocześnie Kolegium pouczyło stronę odwołującą się, iż stosownie do art. 30 ust. 2 powołanej ustawy może ona ubiegać się o umorzenie przedmiotowych należności przez organ właściwy wierzyciela. Rozstrzygnięcie takiego wniosku następuje jednak w odrębnym postępowaniu administracyjnym. Skargę do sądu administracyjnego na powyższą decyzję złożył M. R. Skarżący zarzucił, iż organy obu instancji nie brały pod uwagę jego trudnej sytuacji materialnej i zdrowotnej, a jedynie kierowały się "aspektem finansowym" sprawy. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja prawa nie narusza. Zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2009 r. Nr 1, poz. 7 ze zm.), powoływanej w dalszej części uzasadnienia jako: "ustawa", dłużnik alimentacyjny jest zobowiązany do zwrotu organowi właściwemu wierzyciela należności w wysokości świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego osobie uprawnionej, łącznie z ustawowymi odsetkami. Odsetki te są naliczane od pierwszego dnia następującego po dniu wypłaty świadczeń z funduszu alimentacyjnego, do dnia spłaty (ust. 1a). Po zakończeniu okresu świadczeniowego organ właściwy wierzyciela, w myśl art. 27 ust. 2 ustawy, ma obowiązek wydać decyzję w sprawie zwrotu przez dłużnika alimentacyjnego należności z tytułu otrzymanych przez osobę uprawnioną świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. utrzymało w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Wójta Gminy R. przez Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w R. z dnia [...] r., nr [...], zobowiązującą skarżącego do zwrotu należności z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego wypłaconych A. R., na rzecz córek S. R. i A. R., w kwocie 4 800,00 zł wraz z odsetkami ustawowymi. Organy administracji zasadnie uznały, że w sprawie znajdują zastosowanie powołane przepisy ustawy. Przepisy te regulują obowiązek zwrotu przez dłużnika alimentacyjnego świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego na rzecz organu, który je wypłacał. W tym postępowaniu obowiązkiem organu właściwego wierzyciela jest jedynie ustalenie czy świadczenie zostało wypłacone na rzecz osoby uprawnionej i w jakiej wysokości. Organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania w tym postępowaniu sytuacji rodzinnej oraz materialnej zobowiązanego do zwrotu, gdyż kwestia ewentualnego umorzenia należności wypłaconych z funduszu alimentacyjnego jest rozstrzygana w odrębnym postępowaniu. Na wynik sprawy nie mogą mieć zatem wpływu okoliczności podniesione w skardze, dotyczące trudnej sytuacji życiowej skarżącego. Prawidłowo została również wyliczona przez organy administracji kwota należności podlegających zwrotowi oraz kwota odsetek ustawowych ustalonych na dzień wydania decyzji organu pierwszej instancji. W sentencji decyzji z dnia [...] r. Kierownik GOPS wskazał precyzyjnie daty, od jakich zostały naliczone odsetki ustawowe w stosunku do poszczególnych wypłat świadczeń z funduszu alimentacyjnego w okresie od [...] r. do [...] r. (k. 7 akt adm.). Analiza powyższych zapisów decyzji organu pierwszej instancji wskazuje, iż zarówno wysokość należności podlegających zwrotowi, to jest 4 800,00 zł (12 x 400 zł), jak i kwota wyliczonych odsetek ustawowych, to jest 627,70 zł, zostały obliczone prawidłowo. Na wynik sprawy nie może mieć wpływu fakt, iż w okresie od [...] r. do [...] r. Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w K. przekazał do GOPS w R. wyegzekwowane od skarżącego należności w kwocie 2 425,62 zł, z czego odsetki stanowiły kwotę 168,89 zł, zaś należność główna 2 256, 73 zł. Powyższe należności przekazane przez komornika zostały bowiem zaliczone na poczet należności z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego otrzymanych przez osoby uprawnione w okresie od [...] r. do [...] r. Niezasadne są zarzuty podniesione w skardze. Należy ponownie podkreślić, iż kwestie dotyczące trudnej sytuacji zdrowotnej i materialnej skarżącego nie mają znaczenia dla oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji. Okoliczności te natomiast skarżący może i powinien podnosić w toku postępowania w przedmiocie umorzenia tychże należności. Zgodnie bowiem z art. 30 ust. 2 ustawy organ właściwy wierzyciela może, na wniosek dłużnika alimentacyjnego, umorzyć jego należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego łącznie z odsetkami w całości lub w części, odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty, uwzględniając właśnie sytuację dochodową i rodzinną wnioskodawcy. Z tych wszystkich względów, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił.