II SA/Lu 457/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Leszek Leszczyński, Sędziowie asesor WSA Wiesława Achrymowicz, Bogusław Wiśniewski (spr.), Protokolant Tomasz Wójcik, po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2004 r. sprawy ze skargi J.. i S. S. na uchwałę Rady Miejskiej z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie zarzutów do projektu zmian planu miejscowego I stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały która nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; II zasądza od Rady Miejskiej na rzecz J. i S. S. 10 / dziesięć/ złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Sygn.akt II SA /Lu 457 / 03 U z a s a d n i e n i e Uchwałą [...] z dnia [...] r. Rada Miejska odrzuciła zgłoszony przez J. i S. S. zarzut do projektu zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Miasta polegający na zakwestionowaniu przebiegu projektowanej drogi dojazdowej. Według wnoszących zarzut droga powyższa miałaby łączyć ulicę [...]z ulicą [...] i przebiegać przez ich nieruchomość, na której usytuowane są budynki mieszkalne. Stanowią one dorobek życia całej rodziny. Stwierdzili, iż nie wyrażą zgody na ich zniszczenie. Podali, iż w odległości 100 m od działki biegnie ulica [...] , którą bez niczyjej szkody i bez zniszczenia domów i ogródków można poszerzyć z 7 do 17 metrów. Powyższa inwestycja umożliwi usprawnienie ruchu pomiędzy wspomnianymi ulicami. Podkreślili, iż kiedy w 1997 r. otrzymywali pozwolenie na budowę domu nikt nie wspominał o lokalizacji na tym terenie drogi dojazdowej. Uzasadniając odrzucenie zarzutu Rada Gminy wyjaśniła, iż projektowana ulica o nazwie [...] stanowi dopełnienie " rusztu " komunikacyjnego w tej części miasta K. oraz powiązania funkcjonalnego pomiędzy terenami zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i wielorodzinnej z usługami , spełniając wymogi zawarte w Rozporządzeniu Nr [...]Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia [...] r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego J. i S. S. opisali szereg wyrzeczeń jakie ponieśli w związku z budową domu do którego wprowadzili się w 2001 r. Ponownie przekonywali, iż polepszenie komunikacji na tym obszarze możliwe jest poprzez rozbudowę sąsiedniej ulicy , bez konieczności niszczenia ich dorobku. Odpowiadając na skargę Rada Miejska wnosiła o jej oddalenie . Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Skarga jest uzasadniona .Stosownie do art.4 ust.1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym ( tekst jedn. Dz.U z 1999 r. Nr 15 poz.139 ze zmianami ) ustalanie przeznaczenia i zasad zagospodarowania terenu należy z wyjątkiem morskich wód wewnętrznych oraz morza terytorialnego, do zadań własnych gminy. Reguła powyższa nosząca miano władztwa planistycznego, umożliwia gminie swobodne konstruowanie zasad i sposobu zagospodarowania przestrzennego . Znaczenie jakie posiada możliwość kreowania polityki przestrzennej gminy podkreśla art.7 powołanej ustawy nadający planom zagospodarowania przestrzennego statusu prawa powszechnie obowiązującego. Samodzielność gminy w omawianym zakresie nie może być kwestionowana. Odmienne stanowisko należy natomiast zająć w sprawie dotyczącej ingerencji planu miejscowego w sferę prawa własności , jaka zazwyczaj ma miejsce przy jego tworzeniu. Trzeba mieć tu na uwadze zwłaszcza przepis art.64 ust. 2 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej , według którego własność i inne prawo majątkowe oraz prawo dziedziczenia podlegają równej dla wszystkich ochronie prawnej. Własność może być ograniczona jedynie w drodze ustawy i tylko w zakresie w jakim nie narusza ono jego istoty ( art.64 ust.3 Konstytucji). W oparciu o konstytucyjne zasady ochrony prawa własności w orzecznictwie sądowym dotyczącym formułowania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego ukształtował się pogląd nakazujący podmiotom planistycznym bezwzględne przestrzeganie interesów prawnych właścicieli nieruchomości ( wyrok SN z dnia 18 stycznia 2002 r. sygn. akt III RN 192/2000 OSNAPiUS 2002/15 poz.346 , wyrok SN z dnia 23 stycznia 2003 r sygn. akt III RN 26/2002 ). Konsekwencją tego założenia jest przyjęcie w art.24 ust.2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r o zagospodarowaniu przestrzennym ( tekst jedn. Dz . U z 1999 r Nr.15 poz.139 ze zmianami ) konieczności uzasadniania faktycznego i prawnego uchwały rady gminy odrzucającej zarzut złożony do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Sens tego rozwiązania dobitnie oddaje wyrok NSA z dnia 2 lipca 2002 r. sygn. akt II SA/Lu 200/2001 zawierający tezę, iż uzasadnienie uchwały o odrzuceniu zarzutu musi wyjaśniać okoliczności wskazujące na potrzebę lub konieczność przyjęcia konkretnego rozwiązania wobec określonych podmiotów oraz ich wpływu na rozstrzygnięcie. Sąd pokreślił , iż w sytuacji gdy plan ingeruje w prawo własności , to uzasadnienie musi określać jakie przepisy i reguły zdecydowały o przyjęciu określonych rozwiązań, a co przesądziło o braku podstaw do przyjęcia innych , alternatywnych . Wymagań takich nie spełnia zaskarżona uchwała Uzasadnienie stanowiska rady miasta sprowadza się w zasadzie do wskazania, iż proponowana droga będzie stanowiła uzupełnienie funkcji komunikacyjnej dla położonych na tym terenie osiedli mieszkaniowych. Skarżący jednak wskazywali, iż taki sam skutek w postaci rozładowania ruchu samochodowego może przynieść poszerzenie ulicy [...]. Akcentowana okoliczność nie znalazła jakiegokolwiek wyjaśnienia w toku prac nad projektem zmian planu , ani w samym uzasadnieniu zaskarżonej uchwały. Nie wiadomo zatem , czy takie rozwiązanie jest możliwe , jakie są przeszkody do jego realizacji i co przesądziło o dokonanym wyborze. Należy mieć na uwadze, iż skarżący decydując się na budowę domu nie wiedzieli o lokalizacji drogi. Nie byli o tym informowani przy udzieleniu pozwolenia na budowę , czemu nie zaprzeczono w toku postępowania , a w krótkim czasie po wprowadzeniu się do domu już przystąpiono do sporządzenia projektu zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Ograniczenie się wyłącznie do wskazania , iż proponowane rozwiązanie służyć ma poprawie powiązań funkcjonalnych osiedli mieszkaniowych nie może zasługiwać na akceptację. Szczególna rola właściwego uzasadnienia uchwały rady miasta w sytuacji przedkładania jednych interesów nad drugimi , sprowadza się m.in do przekonania strony, że jej stanowisko w sprawie zostało poważnie wzięte pod uwagę a jeśli przyjęto inne wersje rozwiązań to podłożem tego są istotne powody .Strona musi być przekonana, iż w jej sprawie podjęto wszelkie starania i kalkulacje uwzględniające szereg wariantów, a ostateczne stanowisko organów planistycznych jest najbardziej rozsądne i słuszne. Skoro w sprawie będącej przedmiotem skargi takich zasad nie dochowano zasadnym jest na podstawie art.147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U Nr.153 , poz.1270 ) stwierdzić nieważność zaskarżonej uchwały w całości. O wstrzymaniu wykonania zaskarżonej uchwały orzeczono na podstawie art.152, a o kosztach na podstawie art.200 cytowanej ustawy. Rozpoznanie skargi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny nastąpiło na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U Nr.153, poz.1271 ze zmianami ).