II SA/Lu 479/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Sidor (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia NSA Witold Falczyński,, Sędzia NSA Jerzy Marcinowski, Protokolant Starszy asystent sędziego Agnieszka Wąsikowska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 2 sierpnia 2012r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku okresowego 1. oddala skargę; 2. przyznaje [...] E. O.-M. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym 55,20 (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) należnego podatku od towarów i usług. Decyzją z dnia ...Samorządowe Kolegium Odwoławcze . po rozpatrzeniu odwołania J. S. utrzymało w mocy decyzję Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej . o odmowie przyznania jej zasiłku okresowego. W uzasadnieniu wskazano, że J. S. wniosła w dniu 31 stycznia 2012r. o przyznanie jej zasiłku okresowego na zaspokojenie bieżących wydatków, wskazując na niskie dochody, jednoosobowe gospodarstwo domowe, bezrobocie i umiarkowany stopień niepełnosprawności ograniczający możliwość podjęcia zatrudnienia i otrzymania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad matką. Organ I instancji po przeprowadzeniu wywiadu środowiskowego ustalił, że wnioskodawczyni mieszka razem z niepełnosprawną w znacznym stopniu matką H. P. w mieszkaniu składającym się z pokoju i kuchni i wspólnie z nią prowadzi gospodarstwo domowe, pomagając jej w codziennych czynnościach – na ich dochody w grudniu 2011r., a więc w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku złożyła się emerytura H. P. w wysokości 821,35 zł i dodatek mieszkaniowy w wysokości 168,72 zł, a także świadczenia na dożywianie w wysokości 100 zł (łącznie 1090, 07 zł), zaś wydatki wyniosły 60 zł (30 zł leki i 30 zł dopłata do czynszu). Organ stwierdził więc, że dochód przekracza ustawowe kryterium dochodowe rodziny wynoszące 702 zł (351 zł x 2) i odmówił przyznania zasiłku okresowego. W odwołaniu J. S. podnosiła, że nie prowadzi wspólnego gospodarstwa wraz z matką, która ma opiekuna faktycznego i organ powinien wziąć pod uwagę wyłącznie jej dochód ze stycznia 2012r., który wyniósł 571 zł (dobrowolne alimenty od matki 100zł, dodatek mieszkaniowy 171 zł, wypłacony zaległy zasiłek celowy 300 zł). Organ odwoławczy nie uwzględnił odwołania i podzielając ustalenia i stanowisko organu I instancji utrzymał jego decyzję w mocy. Zdaniem organu odwoławczego nie da się wyodrębnić gospodarstwa J. S. i jej matki, gdyż nie ma ona własnych środków pieniężnych, aby ponosić koszty jego utrzymania mieszkania, zakupu żywności, środków czystości, leków i ubrań i razem z matką korzystają z pomocy państwa w regulowaniu czynszu za mieszkanie. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wniosła J. S. domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji. Skarżąca podniosła, że "dochód jej matki powinien być pomniejszony o kwotę alimentów, a jej dochód wynosi 372 zł". W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem nie można zarzucić zarówno organowi I instancji, jak i organowi odwoławczemu naruszenia obowiązujących przepisów przy rozstrzyganiu wniosku skarżącej o przyznanie jej zasiłku okresowego. Organy administracji w sposób prawidłowy przeprowadziły w niniejszej sprawie postępowanie wyjaśniające. Wbrew zarzutom skargi słuszne jest stanowisko organów, iż skarżąca stanowi wraz z matką rodzinę w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (t.j. Dz.U. z 2009r., Nr 175, poz. 1362 ze zm.), zwanej dalej ustawą. Osoby spokrewnione ze sobą stanowią "rodzinę", o ile wspólnie zamieszkują i gospodarują, a taka sytuacja zachodzi w niniejszej sprawie, skoro wnioskodawczyni mieszka na stałe wraz z matką i pozostaje na jej utrzymaniu, gdyż poza dodatkiem mieszkaniowym w kwocie 168,72 zł oraz świadczeniem pieniężnym w kwocie 100 zł nie ma własnych dochodów. Należy zwrócić uwagę, że skarżąca oraz jej matka opłacają nie tylko czynsz za mieszkanie, pokrywany w większej części przez dodatek mieszkaniowy, lecz również pozostałe koszty związane z użytkowaniem wspólnego mieszkania, w szczególności za zużycie energii elektrycznej, wody czy gazu. Oczywistym jest, że osoby te ponosić muszą także koszty zakupu żywności, leków, odzieży i innych niezbędnych potrzeb bytowych. Trafne jest spostrzeżenie, że o wspólnym gospodarowaniu świadczy również to, że w istniejących warunkach lokalowych nie da się w żaden sposób wyodrębnić gospodarstwa matki i córki. J. S. nie może prowadzić jednoosobowego gospodarstwa, gdyż nie posiada własnych środków na jego utrzymanie. Wspólne zamieszkiwanie, finansowane z dochodu tylko jednej osoby zawsze będzie oznaczać wspólne gospodarowanie. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 listopada 2011r. (I OSK 1061/11 Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). W związku z powyższym wspólnego gospodarowania skarżącej i jej matki nie wyklucza fakt, iż H. P. ma opiekuna faktycznego. W ocenie Sądu organy administracji prawidłowo ustaliły, że na dochód rodziny skarżącej składa się emerytura matki w wysokości 821,35 zł, dodatek mieszkaniowy w wysokości 168,72 zł oraz świadczenie pieniężne na żywność w wysokości 100,00 zł, przyznane skarżącej na cały 2011r., a także na okres 1 stycznia 2012r.- 31 marca 2012r. Łączny dochód strony stanowi więc kwota 1090,07 zł, która przewyższa kryterium dochodowe, wynoszące w przypadku dwuosobowej rodziny 702 zł. W świetle bowiem art. 8 ust. 3 ustawy za dochód uważa się sumę miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku lub w przypadku utraty dochodu z miesiąca, w którym wniosek został złożony, bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej (...). W ocenie Sądu, zarówno przebieg postępowania administracyjnego, w którym skarżąca brała udział, jak i uzasadnienie rozstrzygnięcia wskazują, że organy nie naruszyły obowiązujących przepisów, dlatego skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Z tych względów Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), skargę oddalił. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu Sąd orzekł na podstawie art. 250 powołanej wyżej ustawy oraz § 19 pkt 1 w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 litera "c" i § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).