II SA/Lu 481/03

WyrokWSA w Lublinie2004-02-04

Skład orzekający: Jerzy Marcinowski, Jacek Czaja, Jadwiga Pastusiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postępowanie administracyjne w sprawie wymeldowania może zostać zawieszone na podstawie toczącego się postępowania karnego o znęcanie się, które nie zostało jeszcze zakończone?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może obligatoryjnie zawiesić postępowania administracyjnego w sprawie wymeldowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., jeśli toczące się postępowanie karne o znęcanie się nie stanowi zagadnienia wstępnego dla rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej. Organ ewidencyjny powinien samodzielnie zebrać i ocenić materiał dowodowy, a zawieszenie postępowania w takiej sytuacji stanowi niedopuszczalne uchylanie się od merytorycznego rozstrzygnięcia.
Stan faktyczny
Skarżący C. L. i J. L. zaskarżyli postanowienie Wojewody, które utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy o zawieszeniu postępowania administracyjnego w sprawie wymeldowania D. L. z pobytu stałego. Organy administracji zawiesiły postępowanie, uznając, że toczące się przed sądem powszechnym postępowanie o znęcanie się stanowi zagadnienie wstępne dla sprawy o wymeldowanie. Skarżący wnieśli o uchylenie postanowień i wymeldowanie D. L., argumentując, że nie istnieją przeszkody prawne do merytorycznego rozpatrzenia sprawy.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Wojewody oraz poprzedzające je postanowienie Wójta Gminy. Zasądzono od Wojewody na rzecz C. L. kwotę tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Marcinowski (spr.), Sędziowie: Sędzia WSA Jacek Czaja, Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak, Protokolant Wiesława Dudek, po rozpoznaniu w dniu 4 lutego 2004 r. sprawy ze skargi C. L. i J. L. na postanowienie Wojewody z dnia [...]Nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie o wymeldowanie 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Wójta Gminy z dnia [...] nr [...]: 2. zasądza od Wojewody na rzecz C. L. kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania. Postanowieniem z dnia [...] Nr [...] wydanym z upoważnienia Wojewody na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., po rozpatrzeniu zażalenia J. i C. małż. L. na postanowienie Wójta Gminy z dnia [...] Nr [...]; w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie wymeldowania D. L. z dziećmi z pobytu stałego, z domu mieszkalnego Nr [...] znajdującego się w miejscowości S.; utrzymano w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu podniesiono, że podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowiła okoliczność, że przed Sądem Okręgowym toczy się postępowanie w przedmiocie znęcania się D. L. nad żoną D. L., które dotychczas nie zostało zakończone. Sąd rozstrzygnie, czy D. L. opuściła przedmiotowy lokal dobrowolnie czy też została do tego zmuszona. Orzeczenie wydane przez Sąd będzie miało istotne znaczenie dla wydania prawidłowej decyzji w sprawie administracyjnej. Postanowienie powyższe zaskarżyli do Sądu J. i C. małż. L., wnosząc o uchylenie rozstrzygnięć wydanych przez organy obu instancji i o "wymeldowanie D. L". W uzasadnieniu skargi skarżący przedstawili stosunki łączące ich z D. L. i stwierdzili, że według nich nie istnieją przeszkody prawne do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wnosił o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przytoczoną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Sąd zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 97 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej obligatoryjnie zawiesza postępowanie w czterech przypadkach. Jeden z tych przypadków wymieniony jest w pkt 4 i wynika z niego, iż podstawę zawieszenia stanowi taka okoliczność, że rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Utrwalony jest w orzecznictwie pogląd, że termin "zagadnienie wstępne", o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. oznacza takie zagadnienie prawne o charakterze materialnym, które wyłoniło się w toku postępowania w sprawie administracyjnej i do którego rozstrzygnięcia nie jest właściwy organ prowadzący postępowanie, natomiast właściwy jest inny organ administracji państwowej lub sąd (por. m.in. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 stycznia 1996r. sygn. akt SA/Wr 2022/95 niepubl,; z dnia 2 kwietnia 1999r. sygn. III SA 2307/98 – niepubl.; z dnia 21 lutego 2002r. sygn. II SA 1559/2001 – niepubl.) Z akt postępowania administracyjnego wynika, że pomiędzy skarżącymi a D. L. (synowa) oraz pomiędzy tą ostatnią a jej mężem D. L. (syn skarżących) od dłuższego czasu istnieją nieporozumienia i konflikty. Z powodu tej sytuacji przed sądami powszechnymi toczą się różne postępowania (m.in. o rozwód, o znęcanie się). Rozstrzygnięcie sprawy o przestępstwo znęcania się, którego znamiona określone są w art. 207 § 1 k.k., nie stanowi "zagadnienia wstępnego" dla organu administracji publicznej, który prowadzi postępowanie o wymeldowanie D. L. z pobytu stałego w przedmiotowym lokalu. W celu ustalenia, czy zachodzą przesłanki do zastosowania art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2001r. Nr 87, poz. 960 ze zm.) organ ewidencyjny powinien samodzielnie zebrać i ocenić materiał dowodowy, w myśl reguł określonych w przepisach art. art. 7, 77 § 1, 80, 107 § 3 k.p.a. Z akt sprawy wynika, iż rzeczywistym powodem zawieszenia postępowania jest istnienie sprzecznych dowodów. W decyzji z dnia [...] organ odwoławczy w sposób nieuprawniony stwierdza, że (...) nie można wydać decyzji z tej to przyczyny, że zeznania (...) są ze sobą sprzeczne i wzajemnie się wykluczają". Wskazane wyżej normy postępowania pozwolą organom samodzielnie ustalić okoliczności mające istotne znaczenie w sprawie o wymeldowanie. Zawieszenie postępowania oznacza natomiast niedopuszczalne uchylanie się przez organy od merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Z tych względów i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) należało orzec jak w sentencji. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania uzasadnia art. 200 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło