II SA/Lu 494/10
WyrokWSA w Lublinie2010-12-09
Skład orzekający: Grażyna Pawlos-Janusz, Witold Falczyński, Krystyna Sidor
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny może wszcząć postępowanie egzekucyjne bez uprzedniego upomnienia, gdy egzekucja dotyczy należności z tytułu grzywien w celu przymuszenia nakładanych w postępowaniu egzekucyjnym obowiązków o charakterze niepieniężnym?Ratio decidendi
Postępowanie egzekucyjne może być wszczęte bez uprzedniego upomnienia, gdy dotyczy należności z tytułu grzywien w celu przymuszenia nakładanych w postępowaniu egzekucyjnym obowiązków o charakterze niepieniężnym, zgodnie z § 13 pkt 3e rozporządzenia Ministra Finansów. Sąd administracyjny nie może uwzględnić zarzutów dotyczących legalności wydania nakazu rozbiórki, jeśli decyzja ta była przedmiotem kontroli w odrębnym postępowaniu i nie została wyeliminowana z obrotu prawnego.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które oddaliło zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Egzekucja dotyczyła grzywny nałożonej w związku z decyzją nakazującą rozbiórkę zadaszenia. Skarżąca podniosła zarzuty braku uprzedniego upomnienia oraz zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego ze względu na jej trudną sytuację materialną i życiową. Organy egzekucyjne uznały, że upomnienie zostało doręczone, a grzywna jest najmniej uciążliwym środkiem. Sąd oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz, Sędziowie Sędzia NSA Witold Falczyński, Sędzia NSA Krystyna Sidor (sprawozdawca), Protokolant Asystent sędziego Jakub Polanowski, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 9 grudnia 2010 r. sprawy ze skargi M. Dz. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę.
M. D. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na postanowienie Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie z dnia 20 maja 2010r., znak: utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 16 kwietnia 2010r., Nr .
Wskazanym postanowieniem organ egzekucyjny I instancji oddalił zarzuty skarżącej zgłoszone w związku z wystawieniem przez ten organ w dniu 26 lutego 2010r. tytułu wykonawczego nałożonej na nią - w postępowaniu egzekucyjnym postanowieniem z dnia 12 lutego 2009r. - grzywnie w wysokości 19.615,92 zł.
Jak wynika z akt sprawy, egzekucja dotyczy ostatecznej decyzji PINB w K. z dnia 25 kwietnia 2006r. nakazującej skarżącej oraz jej synowi T. D. rozbiórkę dobudowanego zadaszenia.
W zarzutach pełnomocnik skarżącej wnosząc o umorzenie postępowania egzekucyjnego albo o wstrzymanie czynności egzekucyjnych podniósł dwie okoliczności – brak uprzedniego upomnienia (art. 33 pkt 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji) oraz zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego ze względu na trudną sytuację materialną i życiową skarżącej (art. 33 pkt 8 tej ustawy).
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. oddalając (wskazanym postanowieniem z dnia 16 kwietnia 2010r.) zarzuty, stwierdził, że wymagane upomnienie poprzedzające wszczęcie postępowania egzekucyjnego zostało doręczone skarżącej już w dniu 21 listopada 2006r., czego skarżąca nie kwestionowała. Jednocześnie organ wskazał na § 13 pkt 3e rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001r. (Dz.U. z 2001r., Nr 137, poz. 1541 ze zm.), zgodnie z którym postępowanie egzekucyjne może być wszczęte bez uprzedniego upomnienia w przypadkach, gdy egzekucja dotyczy należności z tytułu grzywien w celu przymuszenia nakładanych w postępowaniu egzekucyjnym obowiązków o charakterze niepieniężnym.
Organ I instancji wyjaśnił również, że nałożona grzywna w wysokości wyliczonej w ustawowy sposób jest najmniej uciążliwym środkiem egzekucyjnym.
Lubelski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podzielił stanowisko organu I instancji i zaskarżonym postanowieniem z dnia 20 maja 2010r. utrzymał jego postanowienie w mocy.
W skardze do Sądu pełnomocnik skarżącej wskazywał na jej trudną sytuację materialną i zdrowotną – skarżąca ma 75 lat i utrzymuje niepełnosprawnego, niezdolnego do samodzielnej egzystencji syna T. (inwalidy I grupy), a jej dochód wynosi zaledwie 1500 zł, a więc jest to "minimum socjalne". Pełnomocnik zarzucił więc organom egzekucyjnym naruszenie przewidzianej w kpa zasady uwzględniania słusznego interesu obywateli i oparcie się wyłącznie na zasadzie "ogólnego" interesu społecznego, a także wskazał, że decyzja nakazująca rozbiórkę jest wadliwa, ponieważ skarżąca nie dokonała rozbudowy istniejącego budynku - jak przyjął organ - lecz wykonała jedynie przedłużenie dachu w celu zapobieżenia jego zamakaniu.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga podlega oddaleniu.
Sąd rozumie wprawdzie trudną sytuację życiową skarżącej, ale wyjaśnia, że kontrola sądu administracyjnego jest ograniczona i dotyczy wyłącznie oceny czy organy wydając decyzję administracyjną postępowały zgodnie z obowiązującymi przepisami. Ograniczenie roli sądu administracyjnego wyłącznie do oceny działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem wynika wprost z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 12 69 ze zm.)
Badając niniejszą sprawę Sąd nie stwierdził jednak żadnych naruszeń prawa przez organy administracji obu instancji, dlatego nie może uwzględnić skargi.
Zarzuty skarżącej rozpoznawane były w oparciu o przepis art. 33 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2005r., Nr 229, poz.1594) zwanej ustawą, określające przyczyny uzasadniające wniesienie zarzutu, zgodnie z którym podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być:
1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku;
2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej;
3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4;
4) błąd co do osoby zobowiązanego;
5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym;
6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego;
7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1;
8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego;
9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny;
10) niespełnienie wymogów określonych w art. 27.
Skarżąca wskazywała na dwie, spośród wymienionych, okoliczności – na brak uprzedniego doręczenia zobowiązanej upomnienia (pkt 7) i na zastosowanie wobec niej zbyt uciążliwego środka (pkt 8).
Odnosząc się do pierwszego z zarzutów należy stwierdzić, że trafnie organ egzekucyjny wskazał, iż w świetle § 13 pkt 3e rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001r. (Dz.U. z 2001r., Nr 137, poz. 1541 ze zm.), postępowanie egzekucyjne może być wszczęte bez uprzedniego upomnienia w przypadkach, gdy egzekucja dotyczy należności z tytułu grzywien w celu przymuszenia nakładanych w postępowaniu egzekucyjnym obowiązków o charakterze niepieniężnym. Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie – z akt sprawy wynika, że upomnienie poprzedzające wszczęcie postępowania egzekucyjnego zostało doręczone skarżącej w dniu 21 listopada 2006r., a więc w świetle powołanego przepisu nie było konieczności doręczania kolejnego upomnienia przed wszczęciem egzekucji z nałożonych w toku tego postępowania grzywien.
Natomiast w odniesieniu do drugiego z zarzutów - zastosowania zbyt uciążliwego środka (art. 33 pkt 8) – należy stwierdzić, że zarzut ten był już podnoszony przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym (złożona w dniu 12 maja 2009r. skarga na decyzję LWINB z dnia 11 stycznia 2008r. w przedmiocie odmowy uwzględnienia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym - brzmi identycznie, jak w niniejszej sprawie), a Sąd wyrokiem z dnia 30 kwietnia 2008r. tę skargę oddalił. W tej sytuacji na obecnym etapie Sąd nie może takich samych zarzutów uwzględnić, mimo iż zostały one ponownie złożone w związku z nałożoną grzywną.
Nie mogą być również w niniejszym postępowaniu uwzględnione zarzuty dotyczące legalności wydania nakazu rozbiórki - decyzja ta była bowiem przedmiotem kontroli w odrębnym postępowaniu i nie została wyeliminowana z obrotu prawnego.
Z powyższych względów, należało na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) skargę oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło