II SA/Lu 496/18

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 13 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. B. o zmianę postanowienia starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 30 lipca 2018 r. poprzez zwolnienie od wpisu sądowego oraz przyznanie pomocy prawnej w sprawie ze skargi B. B. na postanowienie Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji dotyczącej nakazu wykonania określonych robót budowlanych p o s t a n a w i a odmówić zmiany postanowienia starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 30 lipca 2018 r., sygn. akt II SA/Lu 496/18. Złożonym na druku PPF wnioskiem z dnia 18 czerwca 2018 r. skarżący zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych. Wniosek uzasadnił trudnymi warunkami materialnymi, chorobą i związanymi z tym kosztami leczenia (wydatki na leki, zakup okularów) oraz potrzebą naprawy budynków gospodarczych i pomieszczeń, w których zamieszkuje. Postanowieniem z dnia 30 lipca 2018 r. starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy przyjmując, że jego sytuacja materialna nie jest wyjątkowo trudna skoro ma stałe dochody w postaci emerytury w kwocie [...]złotych netto i jest właścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni [...] ha. Ponadto referendarz sądowy zwrócił uwagę na to, że skarżący w istocie nie wykazał wysokości stałych miesięcznych kosztów utrzymania koniecznego. Ocenę wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomoc podzielił Sąd, który postanowieniem z dnia 5 września 2018 r. utrzymał w mocy postanowienie referendarz sadowego. W piśmie z dnia 25 października 2018 r. skarżący oświadczył, że ponownie wnosi o zwolnienie od wpisu sądowego oraz o pomoc prawną. Wniosek uzasadnił trudną sytuacją materialną, potrzebami finansowymi na wykonanie remontów pomieszczeń mieszkalnych oraz leczenie. Starszy referendarz sądowy stwierdził, że: Wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy z dnia 25 października 2018 r. jest drugim wnioskiem o przyznanie prawa pomocy złożonym przez niego w niniejszej spraw, co też skarżący sam potwierdza w jego treści. Złożony został po odmowie uwzględnienia pierwszego wniosku o przyznanie prawa pomocy, przy czym jego zakres poszerzony został o żądanie udzielenia pomocy prawnej. Mając na uwadze te okoliczności, mimo poszerzenia żądania o udzielenie, bliżej nie sprecyzowanej pomocy prawnej, wniosek z dnia 25 października 2018 r. potraktować należy jako wniosek o zmianę postanowienia starszego referendarza sądowego z dnia 30 lipca 2018 r. Zgodnie z art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2018 r. poz. 1302, zwanej dalej "p.p.s.a.") postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Zmiany stanu faktycznego lub prawnego uzasadniające zmianę lub uchylenie postanowienia w trybie art. 165 p.p.s.a. muszą dotyczyć okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy i uzasadniać zmianę lub uchylenie postanowienia. W przypadku spraw dotyczących prawa pomocy, zmiany powyższych okoliczności muszą skutkować pogorszeniem sytuacji materialnej wnioskodawcy, uzasadniającym zmianę uprzednio wydanego postanowienia. W wniosku z dnia 25 października 2018 r. skarżący powołuje się zaś na okoliczności, które były już oceniane przy rozpoznaniu wniosku z dnia 18 czerwca 2018 r. a mianowicie trudna sytuacja materialna, konieczność dokonania napraw – remontu budynków oraz zły stan zdrowia i związane z tym koszty leczenia. Należy przy tym zwrócić uwagę na to, że skarżący nie wspomina o wysokości stałych miesięcznych kosztów utrzymania koniecznego mimo, iż do wykazania ich wysokości był wzywany a ich nie wykazanie było jedną z przyczyn odmowy przyznania prawa pomocy. Skoro więc te same okoliczności faktyczne powołane przez skarżącego w wniosku z dnia 25 października 2018 r. uzasadniały uprzednio złożony wniosek o przyznanie prawa pomocy i w związku z czym były już oceniane tak przez referendarza sądowego jaki i przez Sąd pod kątem przesłanek przyznania prawa pomocy, nie można przyjąć, aby obecnie świadczyły o pogorszeniu się sytuacji materialnej skarżącego. Nie są to bowiem nowe okoliczności faktyczne, które wystąpiły po wydaniu postanowienia z dnia 30 lipca 2018 r. a tylko takie, na gruncie unormowania art. 165 p.p.s.a., uzasadniają zmianę uprzednio wydanego postanowienia, o ile wskazują na pogorszenie się sytuacji materialnej strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy. Z tego też powodu poszerzenie przez skarżącego zakresu wniosku pozostaje bez znaczenia dla oceny możliwości zmiany postanowienia starszego referendarza sądowego. W stanie faktycznym niniejszej sprawy w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący nie wskazując nowych okoliczności, przede wszystkim wysokości stałych miesięcznych kosztów utrzymania koniecznego, uniemożliwia dokonanie oceny wpływu kosztów pomocy prawnej udzielonej przez profesjonalnego pełnomocnika procesowego na sytuację materialną skarżącego. Tym samym skoro w pełni nieznana jest sytuacja materialna skarżącego, samo poszerzenie zakresu żądania przyznania prawa pomocy nie wskazuje na pogorszenie się sytuacji materialnej skarżącego. Odstępując od zobowiązania skarżącego do wypełnienia druku PPF referendarz sądowy miał na uwadze to, że okoliczności, na które wskazuje w wniosku z dnia 25 października 2018 r. zostały przez niego uprawdopodobnione w oświadczeniu złożonym na druku PPF z dnia 18 czerwca 2018 r. Nowych okoliczności, wymagających uprawdopodobnienia na druku PPF skarżący zaś nie wskazał. Złożenie zaś oświadczenia na druku PPF służy uprawdopodobnieniu okoliczności, które w ocenie strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy świadczą o zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy (por. uchwałę składu 7 Sędziów NSA z dnia 21 kwietnia 2008 r., sygn. akt I OPS 1/08 – ONSAiWSA 2008, nr 5, poz. 74). Wobec powyższego, starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie działając na podstawie art. 165 p.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 p.p.s.a. i art. 258 §2 p.p.s.a. postanowił jak na wstępie.