II SA/Lu 498/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński (spr.), , , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 12 października 2004 r. sprawy ze skargi H. S. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania uprawnień kombatanckich oddala skargę Decyzją z dnia [...]. Nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...]. Nr [...] odmawiającą przyznania H. S. uprawnień kombatanckich. W uzasadnieniu swojej decyzji organ wskazał, iż ustawodawca w art. 1-4 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 2002 r., Nr 42, poz. 371) szczegółowo określił jaką działalność można uznać za działalność kombatancką, a także do jakiego rodzaju represji należy stosować niniejszą ustawę. Stwierdził on następnie, że bezspornym jest, iż H.S. została w dniu 25.10.1944 r. postrzelona przez radzieckiego oficera, jednakże nie stanowi to represji w rozumieniu ww. ustawy i nie może również zostać potraktowane jako działalność kombatancka ani jako działalność równorzędna z działalnością kombatancką. Powyższą decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie H. S.. W skardze podniosła, iż w 1944 r. na rozkaz wydany przez okupanta na terenie gminy G. mieszkańcy kopali okopy. W dniu 25 października 1944 r. do kopania okopów została wyznaczona również skarżąca. W czasie pracy oficer, który prowadził grupę osób kopiących okopy poprawiał pas i wówczas jego pistolet sam wystrzelił, raniąc ją. H. S. została następnie przewieziona do szpitala wojskowego w G., a później do szpitala w L.. Kula została wyjęta dopiero w 1961 r., na skutek czego nastąpiło skrzywienie kręgosłupa skarżącej. H. S. podniosła również, iż w 1943 r. uczestniczyła w kursie sanitariuszek organizowanym przez "BHA", następnie pracowała społecznie przez sześć tygodni jako sanitariuszka w szpitalu Cukrowni G.. W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, która to odnosi się również do powołanej w skardze okoliczności uczestniczenia w kursie sanitariuszek organizowanym przez BCH i pracy w szpitalu polowym. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga H. S. nie jest zasadna i jako taka podlega oddaleniu. Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 2002 r. Nr 42, poz. 371) w sposób wyczerpujący wskazuje, jakie działania bądź okoliczności powodują przyznanie danej osobie statusu kombatanta. Wskazać tu przede wszystkim należy przepisy art. 1-4 cyt. ustawy, określające działalność kombatancką, działalność równorzędną z działalnością kombatancką, czy też podleganie represjom wojennym bądź powojennym. Zatem tylko stwierdzenie okoliczności mieszczącej się w tych przepisach ustawy daje podstawy do ubiegania się o przyznanie statusu kombatanta i tym samym może dawać prawo do określonych w ustawie świadczeń. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie pozwala na uznanie, iż podane przez skarżącą okoliczności są wystarczające dla przyznania jej uprawnień kombatanckich. H. S. swoje prawa do uprawnień kombatanckich wywodzi z faktu postrzelenia jej przez oficera radzieckiego przy wykonywaniu pracy na rzecz i na rozkaz okupanta, tj. kopania okopów w gminie G. oraz z faktu uczęszczania na kurs sanitariuszek organizowany przez BCH, a także społecznej pracy w szpitalu polowym w czasie wojny. Okoliczności te nie były kwestionowane przez Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych. Jednakże Sąd podziela pogląd wyrażony w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, jak również w odpowiedzi na skargę, iż nie uprawniają one do otrzymania statusu kombatanta, a tym samym do uzyskania uprawnień przysługujących kombatantom bądź osobom poddanym represjom wojennym. Nie mogą bowiem one być uznane, w świetle przepisów art. 1-4 ustawy, za działalność kombatancką, działalność równorzędną z działalnością kombatancką, czy też podleganie represjom wojennym bądź powojennym. Oceny prawnej tych zdarzeń nie zmienia podnoszona przez skarżącą okoliczność, iż poniosła ona uszczerbek na zdrowiu w wyniku postrzelenia w czasie pracy wykonywanej na rozkaz okupanta. Jest to bowiem konsekwencja nieszczęśliwego wypadku (czego skarżąca nie kwestionuje) nie mieszcząca się w pojęciu represji określonym omawianą ustawą. W świetle przepisów tejże ustawy, samo wykonywanie takich prac także nie stanowi podstawy przyznania statusu kombatanta. Na taką ocenę nie wpływa nadto kwestia uczęszczania na kurs sanitariuszek organizowany przez formacje BCh. Ustawa bowiem szczegółowo wskazuje, iż kombatantem jest osoba, która pełniła służbę w formacjach wojskowych podczas działań wojennych. Samo zaś uczestniczenie w takim kursie, jak również późniejsza społeczna praca w szpitalu polowym, jakkolwiek zasługują na uznanie, nie stanowią podstawy dla przyjęcia, iż była to służba, a tym samym przyznania uprawnień kombatanckich. Wobec powyższego Sad uznał, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa, czego konsekwencją jest oddalenie skargi na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Orzeczenie zostało wydane w trybie uproszczonym na podstawie przepisu art. 120 w zw. z art. 119 pkt 2 ww. ustawy na skutek zgłoszenia przez organ administracji wniosku o rozpoznanie sprawy w tym trybie i braku żądania strony skarżącej przeprowadzenia rozprawy. Mając powyższe na względzie, orzeczono jak w sentencji.