II SA/Lu 5/08
PostanowienieWSA w Lublinie2008-03-12
Skład orzekający: Grażyna Pawlos-Janusz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca, która domaga się ustanowienia adwokata z urzędu w sprawie dotyczącej zasiłku z pomocy społecznej, wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, ponieważ strona skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Nienadesłanie przez skarżącego żądanych dokumentów uniemożliwiło sądowi dokonanie oceny zasadności jego wniosku, a złożone oświadczenia nie mogły zastąpić zaświadczeń właściwych organów administracji.Stan faktyczny
Skarżący W. S. wniósł o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie dotyczącej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zasiłku z pomocy społecznej. Sąd wezwał skarżącego do złożenia dokumentów potwierdzających jego sytuację materialną, których skarżący nie przedstawił, powołując się na brak środków finansowych na dojazdy i uzyskanie dokumentów. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, a skarżący wniósł sprzeciw.Rozstrzygnięcie
Odmówiono W. S. przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz po rozpoznaniu w dniu 12 marca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [..] znak: [..] w przedmiocie zasiłku z pomocy społecznej na skutek wniosku W. S. o przyznanie prawa pomocy p o s t a n a w i a odmówić W.S. przyznania prawa pomocy.
Skarżący W. S. wniósł o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Zarządzeniem z dnia 9 stycznia 2008 r. wezwano skarżącego do złożenia zaświadczenia z urzędu gminy o wysokości dochodów z gospodarstwa rolnego, decyzji lub zaświadczenia właściwego organu o wysokości dopłat bezpośrednich do gospodarstwa rolnego w 2007 r. oraz zaświadczenia ze starostwa powiatowego o liczbie i rodzaju pojazdów mechanicznych zarejestrowanych przez skarżącego. W piśmie z dnia 30 stycznia 2008 r. skarżący wyjaśnił, iż nie może złożyć żądanych dokumentów z uwagi na brak środków finansowych na dojazdy do organów administracji. Skarżący oświadczył również, iż obecnie nie użytkuje żadnych pojazdów mechanicznych, a jeżeli w starostwie powiatowym figurują nadal pojazdy mechaniczne zarejestrowane na jego nazwisko, to wyłącznie z tej przyczyny, że nie ma środków finansowych na zaległe opłaty, a tym samym skuteczne wyrejestrowanie tych pojazdów. Strona oświadczyła także, iż nie otrzymywała dopłat bezpośrednich do gruntów rolnych oraz wskazała, iż posiada grunty rolne na terenie Gminy , które z powodu braku środków nie są użytkowane rolniczo.
Postanowieniem z dnia 19 lutego 2008 r. referendarz sądowy WSA w Lublinie odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy. Od powyższego postanowienia skarżący w terminie wniósł sprzeciw, podnosząc, iż nie dysponuje środkami finansowymi na prowadzenie korespondencji z organami administracji w celu uzyskania żądanych od niego dokumentów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl przepisu art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), powoływanej dalej jako: "ustawa", w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zaskarżone postanowienie referendarza sądowego traci moc, a Sąd na nowo rozpoznaje wniosek o przyznanie prawa pomocy bazując na materiale dowodowym zgromadzonym w sprawie.
W myśl przepisu art. 239 pkt 1 litera "a" ustawy, strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Oznacza to całkowite zwolnienie z obowiązku wnoszenia zarówno opłat sądowych, jak i ponoszenia wydatków (art. 241 ustawy).
Przepisy o przyznaniu prawa pomocy – w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy – stosuje się odpowiednio do osób korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych (art. 262 ustawy). Wniosek W. S. o przyznanie prawa pomocy podlega zatem rozpoznaniu w zakresie ustanowienia adwokata.
Udzielenie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata, to jest w zakresie częściowym, może nastąpić po wykazaniu, że strona nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy). Sąd uznając, że informacje podane przez wnioskodawcę we wniosku o przyznanie prawa pomocy nie są wystarczające do rozstrzygnięcia tego wniosku, może zażądać od strony przedstawienia dodatkowych dokumentów, bądź oświadczeń w celu ustalenia jej rzeczywistej sytuacji materialnej na podstawie art. 255 ustawy.
W. S. został wezwany – w celu wyjaśnienia wątpliwości dotyczących jego sytuacji majątkowej – do złożenia zaświadczenia z urzędu gminy o wysokości dochodów z gospodarstwa rolnego, decyzji lub zaświadczenia właściwego organu o wysokości dopłat bezpośrednich do gospodarstwa rolnego w 2007 r. oraz zaświadczenia ze starostwa powiatowego o liczbie i rodzaju pojazdów mechanicznych zarejestrowanych przez skarżącego. Pomimo upływu zakreślonego terminu skarżący nie złożył żądanych dowodów.
W ocenie Sądu, W. S. nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Nienadesłanie przez skarżącego żądanych dokumentów nie pozwoliło Sądowi na wyjaśnienie wątpliwości dotyczących jego stanu majątkowego, a tym samym uniemożliwiło dokonanie oceny zasadności jego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Złożone przez stronę oświadczenia, iż obecnie nie użytkuje żadnych pojazdów mechanicznych, nie otrzymywał dopłat bezpośrednich do gruntów rolnych oraz iż posiada grunty rolne na terenie Gminy które z powodu braku środków nie są użytkowane rolniczo, nie mogą zastępować zaświadczeń właściwych organów administracji.
Z tych względów i na podstawie powołanych przepisów Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło