II SA/Lu 5/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Erwin Srebrny po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J.G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] 2008 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji dotyczącej ustalenia warunków zabudowy - w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. postanawia: przyznać J.G. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowa Izby Radców Prawnych. W związku ze złożoną skargą na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego J.G. po uzupełnieniu braków formalnych złożył na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Z uzasadnienia złożonego wniosku jak i z nadesłanych na wezwanie dodatkowych oświadczeń wskazujących na sytuację materialną wnioskodawcy wynika, iż jest on osobą niepełnosprawną utrzymującą się jedynie ze świadczenia rentowego i zasiłku pielęgnacyjnego w łącznej wysokości [...] zł brutto. We wspólnym gospodarstwie domowym wnioskodawca pozostaje z ojcem w wieku [...] lat oraz dorosłą siostrą, która jest osobą chorą i nie uzyskuje żadnych dochodów. Ojciec skarżącego uzyskuje dochód z emerytury w wysokości [...] zł brutto. Łączne wydatki związane z utrzymaniem wspólnego gospodarstwa wynoszą od [...] do [...] zł miesięcznie. Majątek wspólnego gospodarstwa domowego stanowi mieszkanie o powierzchni [...] m2 oraz działka o powierzchni [...] ha. Referendarz sądowy rozpoznając wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego stwierdził, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "ppsa" przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Na stronie spoczywa ciężar wykazania, że znajduje się ona w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie sądu (bądź referendarza sądowego) w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę wykazane. Udzielenie prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest formą dofinansowania z budżetu Państwa i powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Żądanie zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym – art. 245 § 3 ppsa. W niniejszej sprawie instytucja prawa pomocy obejmuje swoim zakresem dwie instytucje procesowe, a mianowicie instytucję "zwolnienia od kosztów sądowych" i "ustanowienia radcy prawnego". Instytucje te są w istocie rodzajem pomocy Państwa dla osób znajdujących się w obiektywnie szczególnie trudnej sytuacji majątkowej i finansowej. Zakres prawa pomocy powinien być kształtowany również obiektywnymi potrzebami podyktowanymi względami racjonalnego prowadzenia swojej sprawy. Celem prawa pomocy jest zapewnienie stronie dostępu do sądu. Przedstawione przez stronę skarżącą oświadczenia wskazujące na obecną sytuację finansową, sytuację zdrowotną osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym, jak również biorąc pod uwagę koszty utrzymania dają podstawy do przyjęcia, iż wnioskodawca wykazał, że nie jest w stanie ponieść zarówno kosztów sądowych jak i kosztów postępowania związanych z ustanowieniem radcy prawnego. Biorąc powyższe pod uwagę, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ppsa postanowiono jak na wstępie.