II SA/Lu 500/09
WyrokWSA w Lublinie2009-10-23
Skład orzekający: Witold Falczyński, Grażyna Pawlos-Janusz, Krystyna Sidor
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarzuty dłużnika w postępowaniu egzekucyjnym, kwestionujące zasadność prawomocnej decyzji administracyjnej nakładającej obowiązek, mogą być podstawą do wstrzymania egzekucji, jeśli nie powołują się na enumeratywnie wymienione w art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji podstawy zarzutu?Ratio decidendi
Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie narusza prawa. Stwierdzono, że na etapie postępowania egzekucyjnego nie dokonuje się oceny zgodności z prawem prawomocnej decyzji administracyjnej. Zarzuty dłużnika, kwestionujące zasadność decyzji nakładającej obowiązek, nie mogą być przedmiotem rozważań sądu w tym postępowaniu, jeśli nie powołują się na konkretne podstawy wskazane w art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Wierzyciel nie potwierdził wykonania obowiązku przez inny podmiot, co jest zgodne z prawem i nie może być podważone przez organ egzekucyjny.Stan faktyczny
A. G. wniosła skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy L. Wójt uznał za bezpodstawne zarzuty A. G. do postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez Urząd Skarbowy w C. w sprawie opłat za wywóz nieczystości. A. G. kwestionowała zasadność nałożonego obowiązku, twierdząc, że sama zawarła umowę z inną firmą i poniosła opłaty, co skutkowałoby podwójnym opłaceniem tej samej usługi. Kolegium odwoławcze nie podzieliło jej argumentacji, wskazując, że zarzuty nie spełniają wymogów ustawy egzekucyjnej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę A. G.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński, Sędziowie Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz,, Sędzia NSA Krystyna Sidor (sprawozdawca), Protokolant Referent Agata Jakimiuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 23 października 2009 r. sprawy ze skargi A. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stanowiska wierzyciela odnośnie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. postanowieniem z dnia [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa i art. 33 i 34 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tj. Dz.U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) w związku z art. 6 ustawy o utrzymaniu porządku i czystości w gminach (Dz.U. z 2005 r. Nr 236, poz. 2008 ze zm.), po rozpatrzeniu zażalenia A. G. utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy L. z dnia [...] w sprawie uznania za bezpodstawne zarzutów do prowadzonej przez Urząd Skarbowy w C. na podstawie tytułów wykonawczych [...] egzekucji kwoty 276,00 zł z tytułu opłat za wywóz nieczystości.
W uzasadnieniu postanowienia z dnia [...] Wójt Gminy L. uznał za bezpodstawne wniesione w dniu 18 marca 2009 r. przez A. G. zarzuty do prowadzonej przez Urząd Skarbowy w C. na podstawie tytułów wykonawczych [...] - egzekucji kwoty 276,00 zł dotyczącej opłat za wywóz nieczystości.
W decyzji z dnia [...], która stała się prawomocna – Wójt Gminy L. nałożył na A. G. obowiązek uiszczania opłat za odbieranie odpadów komunalnych. Wobec tego, że zobowiązana nie wykonała postanowień decyzji – organ administracyjny wszczął postępowanie egzekucyjne dotyczące nałożonego obowiązku. Postępowanie takie prowadzi Urząd Skarbowy w C.
Odnosząc się do zgłoszonych zarzutów kwestionujących zasadność nałożonego obowiązku uiszczania opłat, organ I instancji stwierdził, że właściciel nieruchomości może wykonać nałożony obowiązek przez zawarcie umowy z uprawnionym podmiotem, zapłacenie za usługę i udokumentowanie wykonania obowiązku przez okazanie takiej umowy i dowodów opłaty za usługę.
W złożonym na postanowienie Wójta Gminy z dnia [....] zażaleniu – A. G. wskazała na bezprawność decyzji Wójta Gminy, narzucającej obowiązek zawarcia umowy z wybraną przez niego firmą.
Podniosła, że wywóz odpadów z jej nieruchomości prowadzony był przez inną firmę - z tego tytułu poniosła opłaty- i uważa, że tym samym wypełniła nałożony obowiązek. Uważa, że wszczęcie i prowadzenie postępowania egzekucyjnego za pośrednictwem urzędu skarbowego jest wyłudzeniem należności i powoduje podwójne opłacenie tej samej usługi. A. G. w piśmie uzupełniającym z dnia 8 maja 2009 r. wnosiła o uchylenie postanowienia Wójta Gminy L., nakazanie wycofania tytułów wykonawczych i zobowiązanie Wójta do pokrycia strat i zwrot kosztów bezprawnej egzekucji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. nie podzieliło argumentacji podanej w zażaleniu i utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji. Kolegium omówiło mające zastosowanie w sprawie przepisy ustawy o utrzymaniu porządku i czystości w gminach (art. 6 ust. 1, 6, 7, art. 9a ust. 1) oraz przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji stanowiące o sposobie wszczęcia postępowania egzekucyjnego i uprawnieniach dłużnika do zgłoszenia zarzutów w tym postępowaniu, dopuszczalnych podstawach zarzutów i obowiązku wyrażenia przez wierzyciela stanowiska w zakresie tychże zarzutów.
W sprawie niniejszej obowiązek nałożony na dłużnika – skarżącą A. G. - określony był w doręczonych tytułach wykonawczych, a wynikał z prawomocnej decyzji Wójta Gminy L. z dnia [...]. Polegał on na obowiązku uiszczenia opłat po 23 zł miesięcznie za usuwanie odpadów komunalnych przez wskazaną firmę.
Obowiązek został nałożony decyzją, ponieważ sama skarżąca nie przedłożyła stosownej umowy z firmą uprawnioną do odbierania odpadów, posiadającą zezwolenie do prowadzenia tego typu działalności na terenie gminy.
Treść zarzutu zgłoszonego przez skarżącą sprowadza się do kwestionowania zasadności nałożonego przez Wójta Gminy w decyzji obowiązku, nie powołuje się natomiast na wymienione w art. 33 ustawy egzekucyjnej podstawy zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej.
W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie A. G. wnosiła o uchylenie postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. jako wydanego z naruszeniem przepisów prawa materialnego: art. 6 pkt 1 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, art. 5 i 353 Kodeksu cywilnego oraz zasad postępowania administracyjnego (art. 7-10 i 11 kpa). Skarżąca uważa, że przedmiotowe postanowienie utrzymuje w mocy decyzję Wójta Gminy L. wydaną bezprawnie, a sprowadzającą się do narzucenia obowiązku zawarcia umowy ze wskazaną firmą, która nie przedstawiła warunków i treści ewentualnej umowy na wywóz nieczystości. Dodaje, że spełniła obowiązek w zakresie realizacji ustawy o utrzymaniu czystości przez uprawnioną firmę.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. wnosiło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację podaną w uzasadnieniu postanowienia. Zwrócono uwagę, że podstawą zarzutów mogą być wyłącznie okoliczności wyczerpująco wymienione w art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a same zarzuty nie mogą być wykorzystywane do weryfikacji decyzji ostatecznych. Jeżeli obowiązek nałożony w ostatecznej decyzji jest wymagalny – podlega egzekucji administracyjnej. Obowiązek ten to przekazywanie odpadów komunalnych firmie F.H.U. "A-Z. E." z siedzibą w K. i uiszczanie za tę usługę w określonym terminie, opłat w wysokości po 23 zł miesięcznie na rzecz Gminnego Funduszu Ochrony Środowiska. Jeśli skarżąca sama nie zawarła umowy na wywóz odpadów z uprawnioną firmą – stosowny obowiązek ustanowił Wójt, a ten obowiązek podlega egzekucji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia, do czego sąd administracyjny jest zobowiązany z mocy art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) stwierdzić należy, że postanowienie to prawa nie narusza.
Zostało ono wydane w toku prowadzonego przez organ egzekucyjny – Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. – postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułów wykonawczych dotyczących niewykonania obowiązku uiszczenia opłat za odbieranie odpadów komunalnych w okresie od 1 stycznia 2008 r. do 31 grudnia 2008 r.
Obowiązek ten został nałożony na skarżącą A. G. decyzją Wójta Gminy w L. z dnia [...], doręczoną jej w dniu 28 grudnia 2007 r., a wobec niezaskarżenia orzeczenia w trybie przewidzianym prawem stało się ono prawomocne i podlegało wykonaniu. Powyższe potwierdza decyzja i dowód jej doręczenia, znajdujące się w aktach administracyjnych na k-18 i 19.
Prawidłowe jest stanowisko organów administracji, iż na etapie postępowania egzekucyjnego nie może być dokonywana ocena zgodności z prawem prawomocnej decyzji podlegającej wykonaniu, stąd podnoszone przez skarżącą zarzuty wydania przez Wójta Gminy L. decyzji z naruszeniem tj. art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2005 r. nr 236, poz. 2008 ze zm.), art. 7, 10 i 11 kpa nie mogą być przedmiotem rozważań Sądu. Jeśli chodzi o zarzut naruszenia przepisów kodeksu cywilnego, to organy administracji w toku postępowania administracyjnego i sąd administracyjny w toku postępowania sądowego przepisów tych nie stosuje, a zatem skarga w tej części nie jest zasadna.
Podstawę prawną zaskarżonego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] utrzymującego w mocy postanowienie Wójta Gminy w L. z dnia [...], stanowił art. 33 i art. 34 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) dotyczący zarzutów i procedury rozpatrzenia tych zarzutów, jakie dłużnik może składać w toku prowadzonego przez organ egzekucyjny postępowania.
Podstawy prawne zarzutów zawarte są w art. 33 pkt 1-10 ustawy.
Skarżąca formułując zarzuty w piśmie z dnia 18 marca 2009r. nie powołuje się na art. 33 pkt 1-10 ustawy. Kwestionuje zgodność z prawem wydanej przez Wójta Gminy L.– decyzji z dnia [...] i zasadność egzekwowanego na podstawie tytułów wykonawczych roszczenia w sytuacji, gdy faktycznie obowiązek wynikający z ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, jest przez nią realizowany w drodze umowy z innym podmiotem niż wskazany w decyzji, co mają potwierdzać faktury opłat za świadczone usługi.
Rozpatrując zarzuty organ egzekucyjny zobowiązany był do uzyskania stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, przy czym stanowisko to jest wiążące dla organu egzekucyjnego, jeśli chodzi o zarzuty, o których mowa w art. 33 pkt 1-5 ustawy.
Postanowienie organu I instancji wydane na mocy art. 34 § 1 ustawy wyraża stanowisko wierzyciela w zakresie złożonych przez zobowiązaną zarzutów. Wierzyciel między innymi nie potwierdza przedstawienia przez zobowiązaną umowy na odbiór odpadów komunalnych z firmą posiadającą zezwolenie na świadczenie usług na terenie gminy podnosząc, że było to powodem wydania decyzji o ponoszeniu opłat za usługi wykonywane przez firmę wskazaną przez Wójta. Tym samym, wierzyciel nie potwierdził, by obowiązek egzekwowany nie powstał, bądź wygasł z powodu wykonania.
Takie stanowisko wierzyciela nie może być podważone przez organ egzekucyjny, gdyż w przeciwnym razie musiałby on przeprowadzić ocenę zgodności z prawem wydanej decyzji, do czego nie ma uprawnień.
Zaskarżone postanowienia organów obu instancji dotyczące stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych przez skarżącą zarzutów nie naruszają prawa, a skarga jako pozbawiona uzasadnionych podstaw prawnych podlega oddaleniu na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło