II SA/Lu 506/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Sędziowie Sędzia NSA Krystyna Sidor, Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska (sprawozdawca), Protokolant Stażysta Paulina Gąsławska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 4 listopada 2010 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie opłaty adiacenckiej oddala skargę. Decyzją z dnia 4 marca 2010 r. Wójt Gminy K., działając na podstawie art. 145, art. 146 i art. 148 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2063 ze zm.), art. 104 § 1 i 107 Kpa oraz uchwały Rady Gminy K. z dnia 28 maja 1998 r. Nr [..]w sprawie ustalenia wysokości stawki opłaty adiacenckiej, ustalił dla A. S. opłatę adiacencką w kwocie 1.769,50 zł z tytułu wzrostu wartości nieruchomości położonej w S., działka nr [...]6/2 o pow. 1.1924 ha, w kwocie 1.333,00 zł, z tytułu wzrostu wartości nieruchomości położonej w S., działka nr [...]9 o pow. 0.4003 ha oraz w kwocie 2.857,50 zł z tytułu wzrostu wartości nieruchomości położonej w S., działka nr [...]2/2 o pow. 0.5293 ha, który to wzrost nastąpił wskutek stworzenia warunków do podłączenia ww. nieruchomości do gminnej sieci kanalizacyjnej. Jednocześnie zaliczył na poczet opłaty adiacenckiej ustalonej w stosunku do działki nr [...]2/2 kwotę 1.800 zł wniesioną na poczet budowy urządzeń infrastruktury technicznej na tej działce. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podał, że Gmina K. wybudowała kanalizację sanitarną w S. stwarzając w ten sposób warunki do podłączenia do sieci kanalizacji sanitarnej nieruchomości tam położonych, w tym działek stanowiącej własność A. S. Jak wynika z operatów szacunkowych autorstwa rzeczoznawcy majątkowego S. P. wartość poszczególnych nieruchomości wzrosła odpowiednio: działki nr [...]6/2 o kwotę 3.539,00 zł, działki nr [...]9 o kwotę 2.666,00 i działki nr [...]2/2 o kwotę 5,715.00 zł. Wobec powyższego zachodziły podstawy do ustalenia opłaty adiacenckiej w wysokości 50 % tych wartości zgodnie z przywołaną uchwałą. Na poczet ustalonej opłaty zaliczono kwotę 1.800 zł wpłaconą przez A. S. na poczet budowy urządzeń infrastruktury technicznej na działce nr [...]2/2. W odwołaniu od powyższej decyzji A. S. podniósł, że mimo, iż sieć kanalizacyjna została wykonana w 2007 r. Wójt nie wystąpił dotychczas do innych mieszkańców nieruchomości gdzie jest wykonana sieć kanalizacyjna o uiszczenie opłaty adiacenckiej. Wskazał, iż nie było by konfliktu gdyby wszyscy mieszkańcu zostali obciążeni przedmiotową opłatą. Dalej podniósł kwestię niesprawiedliwego przejęcie części jego działki celem poszerzenia drogi. Droga ta zamiast zostać poszerzona równomiernie po obu strona, została poszerzona wyłącznie kosztem działki odwołującego. Nadto wskazał, iż nie zgodził się na obniżenia wartości przejętej pod drogę części działki, w zamian za co została mu obecnie wymierzona opłata adiacencka. Po rozpatrzeniu odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. decyzją z dnia 24 maja 2010 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Podając motywy rozstrzygnięcia Kolegium podzieliło argumenty podniesione przez Wójta Gminy K. Powołało się na postanowienia ustawy o gospodarce nieruchomościami, w tym art. 144, zgodnie z którym właściciele nieruchomości uczestniczą w kosztach budowy urządzeń infrastruktury technicznej przez wnoszenie na rzecz gminy opłat adiacenckich. Art. 145 ustawy stanowi natomiast, że wójt, burmistrz albo prezydent miasta może, w drodze decyzji, w terminie trzech lat ustalić opłatę adiacencką każdorazowo po stworzeniu warunków do podłączenia nieruchomości do poszczególnych urządzeń infrastruktury technicznej, biorąc pod uwagę opinię rzeczoznawcy majątkowego i określoną w uchwale rady gminy stawkę procentową, która w niniejszej sprawie wynosi 50 %. Zdaniem Kolegium w sprawie bezspornym jest, iż z dniem 12 grudnia 2007 r. zostały stworzone warunki do podłączenia nieruchomości odwołującego do wybudowanej sieci kanalizacji sanitarnej, a wzrost wartości nieruchomości został wykazany w sporządzonych operatach szacunkowych. W tej sytuacji zostały spełnione wszystkie przesłanki wymagane przepisami prawa do ustalenia opłaty adiacenckiej. Nie zgadzając się z decyzją organu odwoławczego A. S. zaskarżył ją do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie. W skardze wnosząc o rozpatrzenie prowadzonego postępowania wskazał, iż tylko on oraz jeden mieszkaniec miejscowości zostali obciążeni opłatą adiacencką z tytułu wybudowania kanalizacji sanitarnej w zamian za to, iż nie wyrazili zgody na obniżenie wysokości odszkodowania należnego im z tytułu nabycia części ich działek pod drogę. W tych okolicznościach - zdaniem skarżącego - działanie organu dotyczące kilku osób należy uznać za rażące społecznie i niesprawiedliwe. Nadto wskazał, iż działki nr [...]9 i [...]6/2 nie mogą - z uwagi na ich szerokość oraz biegnącą wzdłuż ich granicy napowietrzną sieć energetyczną - samodzielnie pełnić funkcji budowlanej. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, przywołując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd stosownie do swojej kognicji kontroluje zgodność z prawem decyzji administracyjnych pod względem ich zgodności z prawem. Kontrola ta obejmuje legalność zaskarżonych decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Sąd nie jest zatem władny oceniać takich okoliczności, jak pokrzywdzenie strony decyzją, czy decyzja wiąże się z negatywnymi skutkami dla strony i im podobnych. Sąd związany jest normą prawną odzwierciedlającą wolę ustawodawcy, wyrażoną w treści odpowiedniego przepisu prawa. Nadto Sąd nie jest trzecią instancją postępowania administracyjnego i nie rozstrzyga merytorycznie spraw należących do kompetencji organów administracji publicznej. Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest decyzja, którą ustalono A. S. opłatę adiacencką z tytułu wzrostu wartości nieruchomości położonych w miejscowości S. i oznaczonych w ewidencji gruntów jako działki nr [...]6/2, [...]9 i [...]2/2 w związku z wybudowaniem sieci kanalizacji sanitarnej i stworzenia warunków do podłączenia do nich tychże nieruchomości. Udział w kosztach budowy urządzeń infrastruktury technicznej reguluje Rozdział 7 Działu III ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j.: Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm. – powoływanej w dalszej części uzasadnienia jako: "ustawa"). Z mocy art. 144 ust. 1 ustawy właściciele nieruchomości uczestniczą w kosztach budowy urządzeń infrastruktury technicznej przez wnoszenie na rzecz gminy opłat adiacenckich. Definicję opłaty adiacenckiej zawiera z kolei art. 4 pkt 11 ustawy wskazując, iż jest nią opłata związana ze wzrostem wartości nieruchomości spowodowanym budową urządzeń infrastruktury technicznej z udziałem środków Skarbu Państwa, jednostek samorządu terytorialnego, środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej lub ze źródeł zagranicznych niepodlegających zwrotowi, albo opłatą ustaloną w związku ze scaleniem i podziałem nieruchomości, a także podziałem nieruchomości. Ustawodawca, statuując obowiązek właścicieli nieruchomości uczestniczenia w kosztach budowy urządzeń, nie nakłada jednak obowiązku ustalenia opłat adiacenckich. Możliwość odstąpienia od takich opłat wynika z treści art. 145 ustawy. Przepis ten stanowi, że wójt, burmistrz albo prezydent miasta może w drodze decyzji określić wysokość opłaty adiacenckiej, jednak nie wcześniej niż po powstaniu warunków podłączenia nieruchomości do wybudowanych urządzeń infrastruktury technicznej i nie później niż w ciągu trzech lat od dnia, w którym powstały te warunki. Przy czym uprawnienie to może być przez organ wykonawczy zrealizowane, jeżeli w dniu stworzenia warunków do korzystania np. z wybudowanej sieci kanalizacyjnej, obowiązywała uchwała rady gminy określająca stawkę procentową opłaty adiacenckiej. Oznacza to, że organ wykonawczy gminy może w drodze decyzji ustalić opłatę adiacencką, lecz nie musi rozstrzygać w tym przedmiocie. W związku z tym to od organu zależy, czy z tego uprawnienia skorzysta. Niemniej jednak cytowany przepis art. 145 ustawy przyznaje organowi wykonawczemu gminy kompetencję do nałożenia opłaty adiacenckiej, określając przesłanki, których spełnienie umożliwia zastosowanie tego przepisu. Zauważyć można, iż Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 25 października 2005 r. sygn. akt I OSK 83/05 rozstrzygając zasadność wydania decyzji o ustaleniu opłaty adiacenckiej zawarł tezę, iż "organ administracji publicznej, jeżeli przepis prawa przyznaje mu kompetencję do wydania decyzji, nie jest zobowiązany wyjaśniać dlaczego korzysta z tej kompetencji." W związku z tym Sąd władny był oceniać jedynie, czy w rozpatrywanej sprawie zostały spełnione warunki o których mowa w cytowanym art. 145 oraz czy prawidłowo ustalono wysokość opłaty adiacenckiej, stosownie do wymogów art. 146 omawianej ustawy. W związku z tym poza zakresem kontroli w niniejszym postępowaniu pozostaje podnoszona przez skarżącego kwestia obciążenia tylko nielicznych właścicieli nieruchomości, którym stworzono warunki do podłączenia ich nieruchomości do wykonanej sieci kanalizacji sanitarnej. Jakkolwiek, gdyby twierdzenia te były uzasadnione działanie takie organu może budzić u skarżącego poczucie nierównego i wybiórczego traktowania mieszkańców gminy, to jednak okoliczność ta nie może mieć wpływu na legalność konkretnej wydanej w stosunku do skarżącego decyzji. Sąd kontroluje wyłącznie zaskarżoną decyzję, a nie całą działalność wójta gminy w zakresie stosowania przepisów prawa. Powracając do meritum sprawy w ocenie Sądu decyzja ta odpowiada prawy, gdyż w sprawie bez wątpienia spełnione zostały warunki do nałożenia na skarżącego opłaty adiacenckiej. Bezspornym jest, że przedmiotowa sieć kanalizacji sanitarnej została wybudowana i tym samym stworzono warunki do podłączenia przedmiotowych nieruchomości do tej infrastruktury technicznej. Materiał dowodowy zgromadzony w sprawie w sposób jednoznaczny okoliczność tę potwierdza. Działka nr [...]2/2 ma samodzielne przyłącze kanalizacyjne, natomiast działki nr [...]6/2 i [...]9 z uwagi, iż są dotychczas niezabudowane posiadają możliwość podłączenia instalacji sanitarnej do przyłącza kanalizacyjnego znajdującego się w granicach tych działek. Przedmiotowa opłata nałożona została także zgodnie z zasadami wyrażonymi w powołanym art. 146 ustawy. Wzrost wartości nieruchomości został ustalony na podstawie operatu szacunkowego sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego. Opracowanie to nie budzi zastrzeżeń Sądu odnośnie sformułowanych w nim wniosków. Zgodnie z ustaleniami biegłego wartość działki nr [...]6/2 po wybudowaniu przedmiotowej infrastruktury technicznej wzrosła o 3.539 zł (31.826 zł – 28.287 zł), wartość działki nr [...]9 wzrosła o 2.666 zł (16.500 zł – 13.834 zł), a wartość działki nr [...]2/2 wzrosła o 5.715 zł (31.974 zł – 26.259 zł). Dlatego przyjmując, że wzrost wartości nieruchomości wyniósł odpowiednio 3.539 zł, 2.666 zł, i 5.715 zł, to opłata adiacencka ustalona została zgodnie z obowiązującą, stosownie do powołanej przez organ I instancji uchwały, 50% stawką procentową i wyniosła odpowiednio 1769,50 zł, 1.333,00 zł i 2.857,50 zł. Zasadnie również na poczet opłaty adiacenckiej ustalonej w stosunku do działki nr [...]2/2 została zaliczona wartość świadczenia wniesionego przez skarżącego w wysokości 1.800 zł, na rzecz budowy urządzeń infrastruktury technicznej. Podstawę do takiego działania stanowi art. 148 ust. 4 ustawy. Odnosząc się do pozostałych zarzutów skarżącego wskazujących, iż działki nr [...]9 i [...]6/2 nie powinny być obciążane przedmiotową opłatą gdyż działki te "nie spełniają warunków budowlanych" wskazać należy, iż zarzuty te nie zasługują na uwzględnienie. W tym zakresie przywołać należy regulację zawartą w art. 143 ust. 1 ustawy stanowiącą, iż przepisy rozdziału 7 stosuje się do nieruchomości bez względu na ich rodzaj i położenie, jeżeli urządzenia infrastruktury technicznej zostały wybudowane z udziałem środków Skarbu Państwa, jednostek samorządu terytorialnego, środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej lub ze źródeł zagranicznych niepodlegających zwrotowi, z wyłączeniem nieruchomości przeznaczonych w planie miejscowym na cele rolne i leśne, a w przypadku braku planu miejscowego do nieruchomości wykorzystywanych na cele rolne i leśne. W sprawie bezspornym jest, iż działka nr [...]9 w części przylegającej do drogi o pow. 880 m2 przeznaczona jest pod mieszkalnictwo rolnicze (MR). Takie samo przeznaczenie w części przylegającej do drogi o pow. 1120 m2 ma działka nr [...]6/2. Nie może zatem budzić wątpliwości, iż wyłączenie możliwości ustalenia opłaty adiacenckiej przewidziane w art. 143 ust. 1 nie obejmuje tych nieruchomości. Decydujące bowiem jest przeznaczenie działki w planie miejscowym, a nie jej rozmiary. Konkludując, wskazać należy, iż o ile zostały wybudowane urządzenia infrastruktury technicznej, to właściciele nieruchomości mają obowiązek wnoszenia opłat adiacenckich, który to obowiązek wynika bezpośrednio z ustawy. Nadto obowiązek ten nie jest uzależniony od tego, czy właściciel nieruchomości korzysta bądź ma zamiar korzystać z wybudowanych urządzeń. Reasumując, stwierdzić należy, że zarówno zaskarżona decyzja organu odwoławczego, jak i decyzja organu I instancji, są zgodne z prawem. Mając powyższe na względzie Sąd uznał zaskarżoną decyzję za zgodną z prawem i skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).