II SA/Lu 508/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec,, Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Referent Agata Jakimiuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 22 września 2011 r. sprawy ze skargi W. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia środka odwoławczego od decyzji dotyczącej zasiłku rodzinnego i dodatków do zasiłku oddala skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. postanowieniem z dnia 9 czerwca 2011 r., stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia 16 marca 2011 r., nr [...], wydanej z upoważnienia Wójta Gminy S. przez Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w S., odmawiającej W. M. przyznania zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego. W uzasadnieniu postanowienia Kolegium wyjaśniło, że wymienioną na wstępie decyzją z dnia 16 marca 2011 r. organ pierwszej instancji odmówił przyznania W. M. świadczenia w formie zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego: z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego 2011/2012 i na pokrycie wydatków związanych z dojazdem do miejscowości, w której znajduje się szkoła – na dziecko K. M. Organ pierwszej instancji podniósł, że córka wnioskodawczyni ukończyła 18 lat w dniu 24 stycznia 2011 r., a zatem – w myśl art. 6 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych – zasiłek rodzinny na to dziecko przysługiwałby wyłącznie w przypadku kontynuowania nauki w szkole. Z przepisu art. 3 pkt 18 powołanej ustawy wynika, że Ochotniczy Hufiec Pracy nie jest szkołą w rozumieniu przepisów tejże ustawy. Fakt, iż córka strony odbywa praktyczną naukę zawodu w ramach Rzemieślniczej Nauki Zawodu w Środowiskowym Hufcu Pracy w C. nie daje więc podstaw do przyznania wnioskowanego świadczenia. Decyzja z dnia 16 marca 2011 r. została doręczona W. M. w dniu 21 marca 2011 r. Od tej decyzji odwołanie złożyła zarówno córka wnioskodawczyni K. M. w dniu 9 maja 2011 r., jak i jej matka w dniu 17 maja 2011 r. Drugie z tych odwołań było przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie. W obu przypadkach, jak podkreśliło Kolegium, odwołania złożono po upływie terminu określonego w art. 129 § 2 k.p.a., zgodnie z którym termin do wniesienia odwołania od decyzji wynosi 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. W przedmiotowej sprawie termin ten upłynął w dniu 4 kwietnia 2011 r. W tych okolicznościach Kolegium, działając na podstawie art. 134 w związku z art. 129 § 2 k.p.a., stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji. Organ drugiej instancji poinformował stronę, iż zgodnie z treścią art. 58 § 1 k.p.a. może ona bronić się przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu, składając wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, w którym to wniosku winna uprawdopodobnić, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy. Podanie o przywrócenie terminu należy złożyć w ciągu 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminu. Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wniosła W. M., podnosząc, że przekroczenie terminu do złożenia odwołania nastąpiło w wyniku jej "zagubienia" i niewiedzy w tym zakresie. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Sąd administracyjny dokonuje kontroli w zakresie zgodności zaskarżonego rozstrzygnięcia z obowiązującym prawem, co czego jest uprawniony w świetle art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.). Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżone postanowienie prawa nie narusza. Przepis art. 15 k.p.a. wprowadza zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, co oznacza, że stronie przysługuje prawo wniesienia odwołania od decyzji organu administracji wydanej w pierwszej instancji w administracyjnym toku instancji. Zgodnie z art. 129 § 1 i § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję w terminie czternastu dni od dnia doręczania decyzji stronie. Organ wydający decyzję ma obowiązek pouczenia strony w tejże decyzji o trybie wniesienia odwołania (art. 107 § 1 k.p.a.). Jak wynika z akt administracyjnych sprawy i co nie jest przez skarżącą W. M. kwestionowane, w decyzji Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w S. z dnia 16 marca 2011 r., nr [...], zawarte zostało pouczenie o sposobie i terminie odwołania (k. 17v akt adm.). Decyzja ta została doręczona, zgodnie z art. 42 §1 k.p.a., skarżącej W. M. w miejscu jej zamieszkania w dniu 21 marca 2011 r., co potwierdziła własnoręcznym podpisem na zwrotnym potwierdzeniu odbioru (k. 17a akt adm.). Skarżąca odwołanie od decyzji z 16 marca 2011 r., doręczonej w dniu 21 marca 2011 r., złożyła osobiście w siedzibie organu pierwszej instancji dopiero w dniu 17 kwietnia 2011 r., a zatem z uchybieniem ustawowego terminu określonego w art. 129 § 2 k.p.a., który upłynął w dniu 4 kwietnia 2011 r. Jakkolwiek art. 58 k.p.a. przewiduje możliwość przywrócenia uchybionego terminu na prośbę zainteresowanego, który uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy, to w rozpatrywanej sprawie przepis ten nie mógł mieć zastosowania, gdyż skarżąca składając odwołanie nie wnosiła o przywrócenie terminu. Odwołanie wniesione po upływie ustawowego terminu nie może być rozpatrzone merytorycznie przez organ odwoławczy. Organ ten, zgodnie z art. 134 k.p.a., zobowiązany jest stwierdzić w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Rozpatrzenie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., oznacza bowiem weryfikację w postępowaniu odwoławczym decyzji ostatecznej, a zatem decyzji, która korzysta z ochrony trwałości (wyrok NSA z dnia 4 czerwca 1982 r., ONSA 1982, Nr 1, poz. 52; B. Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydawnictwo C. H. Beck, Warszawa 2009, s. 480). Zarzuty skarżącej są nieuzasadnione. Okoliczność, iż uchybienie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło bez winy skarżącej, z powodu jej "zagubienia", może być podnoszona w postępowaniu dotyczącym przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, a nie może mieć wpływu na ocenę zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia. Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił.