II SA/Lu 508/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędzia WSA Jacek Czaja (sprawozdawca), Protokolant Referent Bartłomiej Maciak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 10 marca 2015 r. sprawy ze skargi K. N. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...]kwietnia 2014 r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę. Decyzją z dnia 18 kwietnia 2014 r., nr [...], [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...], po rozpoznaniu odwołania K. N., utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia 24 lutego 2014 r., nr [...], nakazującą rozbiórkę budynku gospodarczego na działce nr ewid. 66 w miejscowości [...], gmina [...]. W uzasadnieniu decyzji Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wyjaśnił, że organ pierwszej instancji, w toku wszczętego z urzędu postępowania, ustalił, że K. N. na działce nr ewid. 66 w miejscowości [...], gmina [...], po 1995 r. wybudował – bez wymaganego pozwolenia na budowę – budynek gospodarczy murowany, o wymiarach 10,00 x 4,00 m i wysokości 3,90 m. Uznając, że w tym przypadku zachodzi możliwość przeprowadzenia procedury legalizacyjnej, organ pierwszej instancji postanowieniem z dnia 20 czerwca 2013 r. znak: [...], na podstawie art. 48 ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane nałożył na inwestora obowiązek przedłożenia w terminie do 31 grudnia 2013 r. określonych dokumentów. Wobec nie wykonania przez inwestora nałożonego obowiązku w wyznaczonym terminie, wymienioną na wstępie decyzją z dnia 24 lutego 2014 r. organ pierwszej instancji, działając na podstawie art. 48 ust. 1 w związku z art. 48 ust. 4 ustawy Prawo budowlane, nakazał inwestorowi rozbiórkę tego budynku. Organ odwoławczy wskazał, że Organ drugiej instancji podzielił stanowisko wyrażone we wskazanej wyżej decyzji. Zdaniem organu odwoławczego, budowa wspomnianego budynku gospodarczego nie była zwolniona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, zasadnie zatem organ pierwszej instancji wszczął w tej sprawie postępowanie legalizacyjne i nakazał inwestorowi złożenie dokumentów wymienionych w art. 48 ust. 3 ustawy – Prawo budowlane. W świetle art. 48 ust. 4 tej ustawy, jak podkreślił WINB, w przypadku niezłożenia tych dokumentów, obowiązkiem organów nadzoru budowlanego jest wydanie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu organ odwoławczy wskazał, że wbrew twierdzeniom strony organ pierwszej instancji prawidłowo ustalił datę realizacji omawianego budynku gospodarczego. Zdaniem organu, dowody zgromadzone w aktach sprawy przesądzają, że budynek ten wybudowano po 1995 r., co uzasadniało w niniejszej sprawie wydanie nakazu rozbiórki w oparciu o art. 48 Prawa budowlanego z 1994 r. Skargę do Sądu na powyższą decyzję złożył K. N., wnosząc o jej uchylenie z uwagi na naruszenie art. 7 i 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267; dalej: "K.p.a."), wskutek nieustalenia, kiedy została rozpoczęta i zakończona budowa budynku gospodarczego. Skarżący zarzucił, że organy administracji nie przeprowadziły dowodu z przesłuchania sąsiadów K. N. w celu ustalenia powyższej okoliczności, a swe rozstrzygnięcia oparły na fotografii aktu notarialnego, która nie jest dokumentem. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem sporu jest kwestia ustalenia daty budowy usytuowanego na działce nr ewid. 66 w miejscowości [...], gmina [...], budynku gospodarczego murowanego, o wymiarach 10,00 x 4,00 m i wysokości 3,90 m, usytuowanego w granicy z działką nr ewid. 65. Zdaniem Sądu, organy nadzoru budowalnego prawidłowo, to jest zgodnie z wymogami wynikającymi z przepisów art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., ustaliły, że budowa wspomnianego budynku gospodarczego prowadzona była po 1995 r., bez wymaganego pozwolenia na budowę. Podkreślenia wymaga, że skarżący w toku postępowania wyjaśniającego prowadzanego w niniejszej sprawie oświadczył, że budynek ten wybudował jego ojciec - K. N. w 1987 r., w oparciu o pozwolenie na budowę, jednakże w świetle oświadczenia J. K. – właściciela działki sąsiedniej nr ewid. 65, opisany budynek wybudowany został w latach 1997-2000 (k. 52 akt administracyjnych pierwszej instancji). Badając tę sporną okoliczność organ pierwszej instancji dopuścił w dniu 6 czerwca 2013 r. dowód z zeznań świadka K. S. – poprzedniego właściciela działki nr ewid. 65 (w latach 1995-2006), który – pouczony o odpowiedzialności karnej za składnie fałszywych zeznań – zeznał, że z całą pewnością może zaświadczyć, że "w 1995 roku żadnego budynku gospodarczego konstrukcji murowanej na działce nr ewid. 66 nie było, na działce tej był drewniany gołębnik". Świadek podkreślił, że budynek gospodarczy konstrukcji murowanej wybudował K. N., który budowę rozpoczął na pewno po 1995 r. Świadek wskazał, że przed budową, sąsiad K. N. pytał go o przybliżenie do jego działki, świadek zaś w tej sprawie nie zgłaszał sprzeciwu. K. S. wskazał również, że w okresie późniejszym także żona sąsiada przychodziła, aby upewnić się o braku zastrzeżeń z jego strony (k. 65 akt administracyjnych pierwszej instancji). Ponadto w aktach administracyjnych sprawy znajduje się dokumentacja fotograficzna aktu notarialnego z dnia 5 lipca 1988 r. Repertorium A Nr [...] (k. 53-54 akt administracyjnych pierwszej instancji), z której wynika w sposób niebudzący wątpliwości, że w chwili przekazywania gospodarstwa przez K. N. na rzecz K. N., na terenie działki nr ewid. 66 (w chwili przekazywania działka ta oznaczona była numerem 477 – notatka służbowa – k. 58 akt administracyjnych pierwszej instancji) nie było budynku gospodarczego konstrukcji murowanej, a jedynie murowany dom mieszkalny o 4 izbach. W oparciu o powyższe dowody organ pierwszej instancji stwierdził, że zarówno w roku 1988, jak również w 1995 roku murowanego budynku gospodarczego na działce nr ewid. 66 nie było, to zaś prowadzi do wniosku, że budowa wspomnianego budynku gospodarczego prowadzona była po 1995 r. Bezspornym jest również, że skarżący nie przedstawił pozwolenia na budowę wspomnianego obiektu budowlanego, pomimo zapewnienia o istnieniu tej decyzji. W tej sytuacji pismem z dnia 18 października 2012 r. skierowanym do Wójta Gminy [...] oraz pismem z dnia 29 maja 2013 r. adresowanym do Starosty [...], organ pierwszej instancji zwrócił się o sprawdzenie w rejestrach tych organów, czy wydawane było pozwolenie na budowę wskazanego budynku gospodarczego. W odpowiedzi Wójt Gminy [...] w piśmie z dnia 26 października 2012 r., poinformował, że gmina w latach 1977-1989 nie wydawała pozwolenia na budowę budynku gospodarczego na działce nr ewid. 66. Z kolei Starosta [...] w piśmie z dnia 7 czerwca 2013 r. zaświadczył, że nie posiada w zasobach archiwum zakładowego sprawy dotyczącej pozwolenia na budowę budynku gospodarczego z lat 1989-2000 na działce nr 66 w miejscowości [...], inwestora K. N. lub K. N.. Prawidłowo zatem stwierdziły organy nadzoru budowlanego, że właściwe organy nie wydawały pozwolenia na budowę budynku gospodarczego na działce nr ewid. 66 w miejscowości [...]. W tej sytuacji, jak zasadnie stwierdziły organy administracji, zastosowanie w sprawie miały przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.). Zgodnie bowiem z art. 103 tej ustawy, jej przepisy stosuje się do wszystkich spraw niezakończonych decyzją ostateczną, a rozpoznawanych przez właściwe organy administracji po dacie wejścia w życie omawianej ustawy, z wyjątkiem spraw dotyczących obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy (to jest przed dniem 1 stycznia 1995 r.) lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. W myśl art. 48 ust. 1 ustawy – Prawo budowlane właściwy organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. W świetle ustępu 2 tego artykułu w przypadku gdy budowa, o której mowa w ustępie 1: 1) jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności: a) ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo b) ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, 2) nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem - właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych. W postanowieniu tym, jak wynika z ustępu 3 artykułu 48 cytowanej ustawy, ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie: 1) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego; 2) dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3; do projektu architektoniczno-budowlanego nie stosuje się przepisu art. 20 ust. 3 pkt 2. Przepisy art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3 ustawy Prawo budowlane, wymagają złożenia m.in. czterech egzemplarzy projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi oraz zaświadczeniem o wpisie projektanta na listę właściwej izby samorządu zawodowego, aktualnego na dzień opracowania projektu oraz oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Stosownie do art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego, w przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1 tego artykułu. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] postanowieniem z dnia 26 czerwca 2013 r., nr [...], na podstawie art. 48 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, wstrzymał prowadzenie robót budowlanych przy budowie budynku gospodarczego i nałożył na skarżącego obowiązek przedstawienia, w terminie do 31 grudnia 2013 r., dokumentów wskazanych w art. 48 ust. 3 ustawy, to jest: - zaświadczenia właściwego organu (Wójt Gminy [...]) o zgodności prowadzonych robót z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego; - czterech egzemplarzy projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi, sporządzonego przez osoby z odpowiednimi uprawnieniami budowlanymi oraz zaświadczeniem o wpisie projektanta na listę właściwej izby samorządu zawodowego; - oświadczenia skarżącego o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Postanowienie to doręczone zostało skarżącemu w dniu 20 lipca 2013 r. (k. 72 akt administracyjnych pierwszej instancji). W toku postępowania przed organami obu instancji, skarżący, co jest bezsporne, nie złożył wskazanych wyżej dokumentów. W tych okolicznościach organy nadzoru budowlanego obu instancji obowiązane były, w myśl powołanych przepisów, do orzeczenia nakazu rozbiórki. Procedura legalizacyjna, uregulowana w art. 48 ustawy, nie zawiera bowiem norm uznaniowych, lecz normy bezwzględnie obowiązujące, których zastosowanie nie zależy od woli organu nadzoru budowlanego. W razie ustalenia, że obiekt budowlany powstał bez wymaganego pozwolenia na budowę i wdrożenia procedury z art. 48 ustawy, a następnie niewywiązania się przez inwestora z obowiązku przedłożenia zażądanych dokumentów, ustawodawca nie pozostawił organowi wyboru w zakresie treści rozstrzygnięcia, obligując go do orzeczenia nakazu rozbiórki (wyrok WSA w Opolu z dnia 22 listopada 2012 r., II SA/Op 271/12, LEX nr 1234423). Zarzuty podniesione w skardze nie mogą mieć wpływu na wynik sprawy. Zgodnie z art. 75 K.p.a. dowodem może być wszystko, co nie jest sprzeczne z prawem, a może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy. Oczywistym jest więc, że dokumentacja fotograficzna aktu notarialnego z dnia 5 lipca 1988 r. Repertorium A Nr [...], znajdująca się na kartach 53-54 akt administracyjnych pierwszej instancji, mogła zostać dopuszczona jako dowód w sprawie, przy czym zakwestionowanie tego dowodu jest całkowicie gołosłowne, skoro zostało oparte jedynie na zarzucie formalnym, a więc odnoszącym się do samej formy dokumentu, nie zaś jego materialnej treści. Sąd nie dopatrzył się również w sprawie naruszenia innych przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W szczególności wymaga podkreślenia, że wobec wyjaśnienia w sposób niebudzący wątpliwości tego, że objęty nakazem rozbiórki budynek wybudowano po 1995 r., bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę, organy administracji nie miały prawnego obowiązku przeprowadzać dodatkowych dowodów na tę okoliczność, skoro już dopuszczone przez organ dowody dawały podstawę do takich ustaleń, a zarzut skargi odwołuje się ogólnikowo do obowiązku wnikliwego prowadzenia postępowania dowodowego, nie wskazując na czym polegało naruszenie tego obowiązku w okolicznościach rozstrzyganej sprawy. Z tych wszystkich względów, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd skargę oddalił w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.)