II SA/Lu 509/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska po rozpoznaniu w dniu 27 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H. K., P. K. i P. K. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie kary z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego w zakresie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia p o s t a n a w i a wstrzymać wykonanie zaskarżonego postanowienia. W piśmie z dnia 20 czerwca 2011 r. skarżący zawarli wniosek o wstrzymanie wykonania postanowienia Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. utrzymującego w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nakładające na skarżących obowiązek uiszczenia kary pieniężnej w wysokości 75.000,00 zł z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego. W uzasadnieniu skarżący podnosili, że wykonanie ww. postanowienia przekracza ich możliwości finansowe. Nie posiadają majątku z którego mogliby uiścić przedmiotową karę. Wszystkie oszczędności przeznaczyli bowiem na wykończenie przedmiotowego budynku. Ponadto podnieśli, iż wszyscy posiadają zaciągnięte i dotychczas niespłacone kredyty. Nadto część tych kredytów z powodu kłopotów finansowych nie jest spłacana, co spowodowało już interwencję komorniczą i dodatkowe koszty postępowania egzekucyjnego. Wskazali, iż nie wstrzymanie wykonania nałożonej kary spowoduje zajęcie majątku skarżących przez komornika oraz doprowadzi do zlikwidowania prowadzonej działalności gospodarczej i zwolnienia pracowników. Rozpatrując wniosek Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 61 § 1 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej zwanej p.p.s.a., wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże sąd może na wniosek strony skarżącej wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności jeżeli zaistnieją szczególne okoliczności uzasadniające takie orzeczenie, tj. gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uwzględnienie wniosku o udzielenie tymczasowej ochrony w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, co stanowi odstępstwo od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a., jest zatem uwarunkowane uprzednim stwierdzeniem, że spełniona została co najmniej jedna z określonych powyżej przesłanek (okoliczności faktycznych o charakterze nadzwyczajnym). Jak wynika z brzmienia przepisu art. 61 § 3 p.p.s.a. ustawodawca co prawda nie nałożył na stronę skarżącą obowiązku wykazania, iż zachodzą przewidziane nim przesłanki wstrzymania aktu lub czynności, to jednakże uprawdopodobnienie przez stronę skarżącą podstaw złożonego wniosku powinno być rozpatrywane w kategoriach podejmowania działań we własnym procesowym interesie. W orzecznictwie utrwalił się pogląd, iż warunkiem uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności jest wskazanie przez stronę okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (por. uchwała siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 kwietnia 2007 r., sygn. akt I GPS 1/07, LEX 261365). Podkreślić należy, że jest to jedynie obowiązek uprawdopodobnienia, nie zaś udowodnienia wystąpienia powołanych przesłanek. Uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie zostały spełnione ustawowe przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia. Zdaniem Sądu strona skarżąca uprawdopodobniła, iż wykonanie zaskarżonego postanowienia stwarzałoby niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody w jej majątku, powodując trudne do odwrócenia skutki. Należy przy tym mieć na względzie przede wszystkim wysokość nałożonej kary - 75.000,00 zł. Podkreślić wypada, iż wykonanie postanowienia oznacza istotną zmianę rzeczywistości, a mianowicie wpłynie na sytuację majątkową strony skarżącej grożąc utratą płynności finansowej prowadzonej przez skarżących działalności gospodarczej. Niezwłoczne uiszczenie tak wysokiej kwoty mogłoby rodzić niebezpieczeństwo wyrządzenia po stronie skarżących szkody i to znacznej, a w konsekwencji trudnych do odwrócenia skutków. Powstałych bowiem kosztów nie wynagrodziłby późniejszy zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia. Z kolei niewykonanie nałożonego na skarżących obowiązku w wyznaczonym terminie spowoduje podjęcie przez organ egzekucyjny czynności mających na celu ściągnięcie tej należności, przy czym wszczęcie postępowania egzekucyjnego generuje niewątpliwie dodatkowe koszty. Zdaniem Sądu nałożona kara może w istocie spowodować trudne do odwrócenia skutki, gdyż jej uiszczenie będzie wymagało przedsięwzięcia określonych kroków dla zdobycia środków pieniężnych na ten cel. Istnieje przy tym realna obawa, że wpłynie to negatywnie na sytuację materialną skarżących. Mając powyższe na względzie i na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia. Ubocznie należy wskazać, że instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu stwarza jedynie ochronę tymczasową, gdyż zgodnie z art. 61 § 6 p.p.s.a., wstrzymywanie wykonania aktu upada w razie wydania przez sąd orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji.