II SA/Lu 511/07

WyrokWSA w Lublinie2007-09-27

Skład orzekający: Jerzy Dudek, Maciej Kierek, Krystyna Sidor

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa prawidłowo utrzymał w mocy decyzję o odmowie przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych z sankcjami, w sytuacji gdy skarżący kwestionował ustalenia organu dotyczące posiadania gruntów i ich należytej kultury rolnej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Postępowanie dowodowe wykazało, że skarżący nie użytkował części deklarowanych gruntów w należytej kulturze rolnej, a także nie był ich posiadaczem w 2004 roku. W związku z tym organ prawidłowo odmówił przyznania płatności bezpośrednich i nałożył sankcje finansowe.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych, deklarując ich powierzchnię i rodzaj upraw. Kontrola wykazała niezgodności między deklaracjami a rzeczywistym stanem gruntów, w tym ugory zamiast deklarowanych upraw, różnice w powierzchniach oraz wątpliwości co do posiadania niektórych działek. Organ odmówił przyznania płatności i nałożył sankcje. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania dowodowego i błędną ocenę dowodów, w tym nieuwzględnienie niektórych dokumentów i zeznań świadków.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Dudek, Sędziowie Sędzia NSA Maciej Kierek (sprawozdawca), Sędzia NSA Krystyna Sidor, Protokolant Asystent sędziego Agnieszka Wąsikowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 września 2007 r. sprawy ze skargi P. Z. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w E. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych z sankcjami oddala skargę. Decyzją z dnia [...], Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w zw. z art. 5a ust. 4 ustawy z dnia 29 grudnia 1993r. o utworzeniu Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz.U. z 2005r., Nr 31, poz.264) w zw. z art. 3 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 18 grudnia 2003r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru (Dz.U. z 2004r., Nr 6, poz.40) Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa po rozpoznaniu odwołania P. Z. utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia [...], Nr [...] o odmowie przyznania mu płatności bezpośrednich do gruntów rolnych z sankcjami w okresie trzech lat kalendarzowych. W uzasadnieniu wskazano, że P. Z. w dniu [...] lipca 2004r. złożył wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do działek rolnych, deklarując że działalność będzie prowadził w gospodarstwie o pow. 197ha. Zadeklarowane działki rolne (A, B, C, D, E, F, G, H, I, J) położone są na działkach o nr ewid. [...], [...],[...], [...], [...], [...], [...], [...], [...],[...],[...], [...] i [...] w województwie l., powiat W. gmina H., obręb ewidencyjny H. I oraz na działce ewid. nr [...] w obrębie H. II. P. Z. na działkach A, E, F, H, I, J zadeklarował łąkę, na działkach B i C – owies, na działce D - żyto, a na działce rolnej G - pszenżyto. W toku kontroli stwierdzono, że na działce A o pow. 38,4 ha jest zadeklarowana łąka, na działce B o pow.13,79ha zamiast owsa jest ugór, na działce D o pow. zadeklarowanej 43,3 ha stwierdzono pow. 45,24ha, a zamiast żyta - ugór, na działce G o pow. 1,61 ha zamiast pszenżyta stwierdzono ugór, na działce H o pow. 6,24 ha jest zadeklarowana łąka, na działce I o deklarowanej pow. 14,03 ha stwierdzono 0, 56ha żyta oraz 13,47ha łąk i pastwisk, z czego 9,09 ha w złej kulturze rolnej. Kontrola wykazała również nieprawidłowości w użytkowaniu działek J i F o łącznej pow. 45,4ha, dlatego z uwagi na obowiązujące przepisy (art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 18 grudnia 2003r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych w zw. z art. 53 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007r. o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej), iż płatności przyznaje się wyłącznie producentowi rolnemu na będące w jego posiadaniu grunty rolne utrzymywane w należytej kulturze rolnej, organ odmówił przyznania płatności. Poza tym organy ustaliły, że P. Z. nie był w 2004r. posiadaczem działek rolnych F i J położonych na działkach ewid. [...] i [...] w obrębie H. II. Organ oparł się na zeznaniach świadków: E. G., J. L., K. K. i R. D., mieszkających na terenie G. H. i w bezpośrednim sąsiedztwie przedmiotowych działek, a także wyjaśnieniach R. S. i A. S. Przymiotu wiarogodności organy odmówiły natomiast W. R., Z. S. i J. L., którzy tylko sporadycznie przebywali w tej gminie. Organy stwierdziły również, że nie można opierać się na operacie szacunkowym określającym wartość rynkową nieruchomości rolnej położonej w obrębie H. I i II, objętej KW nr [...], bowiem został on sporządzony w celu określenia wartości rynkowej nieruchomości do sprzedaży w drodze przetargu i tylko do takiego celu może być wykorzystany. Także umowa sprzedaży zawarta w dniu [...] czerwca 1999r. przez P. Z. i Agencję Własności Rolnej Skarbu Państwa Oddział Terenowy nie wskazuje okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia, tj. posiadania w 2004r. i utrzymywania w dobrej kulturze rolnej przez P. Z. działek rolnych [...] i [...], a jedynie potwierdza nabycie przez niego mienia wchodzącego w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa po zlikwidowanym Kombinacie Rolnym U. – Obiekcie Rolnym w H. Organy nie uwzględniły również kopii decyzji z dnia [...] marca 2004r. oraz oświadczenia W. Z. z dnia [...] marca 2007r. dołączonych do akt sprawy przez pełnomocnika P. Z., uzasadniając, że nie zostały one uwiarygodnione i nie mogą stanowić dowodu. W konsekwencji powyższych ustaleń organy wykluczyły działki rolne J i F o łącznej pow. 45,4 ha, działkę rolną B, D, G o łącznej pow. 59,7 ha (ze względu na różnicę między deklarowanym a stwierdzonym rodzajem upraw i jakość kultury rolnej) oraz część działki rolnej I o stwierdzoną różnicę między powierzchnią zadeklarowaną a stwierdzoną (tj. 2,92 ha). Zawyżenia zostały skompensowane o 0,22ha z działki rolnej E, która w rzeczywistości jest większa niż zadeklarowana. Organy ustaliły ostatecznie, że całkowita zawyżona powierzchnia gospodarstwa w stosunku do powierzchni stwierdzonej uprawnionej do dopłat wynosi 107 ha. W tej sytuacji na podstawie art. 5 rozporządzenia Komisji (WE) nr 2199/2003 z dnia 16 grudnia 2003r. ustanawiającego środki przejściowe dla stosowania w odniesieniu do 2004r. rozporządzenia Rady (WE) nr 1259/1999 w zakresie systemu Jednolitej Płatności Obszarowej dla Republiki Czeskiej, Estonii, Cypru, Łotwy, Litwy, Węgier, Malty, Polski, Słowenii i Słowacji i art. 32 rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001 z dnia 11 grudnia 2001r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli niektórych wspólnotowych systemów pomocy ustanowionych rozporządzeniem Rady (EWG) nr 3508/92, organy naliczyły dla wykluczonych działek rolnych sankcje finansowe w wysokości 22 695,13 zł dla JPO i 31 561,68 zł dla UPO. Skargę do sądu administracyjnego wniósł P. Z., reprezentowany przez radcę prawnego M. B. domagając się uchylenia decyzji organów obu instancji. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania dowodowego poprzez tendencyjną ocenę dowodów i nieuwzględnienie oświadczenia W. Z. z dnia [...] marca 2007r. oraz kopii decyzji Wójta Gminy z dnia [...] marca 2004r. w przedmiocie wydania zezwolenia na wycięcie drzew na działce nr ewid. [...] położonej w H. II. Zdaniem pełnomocnika skarżącego bezzasadna jest odmowa wiarygodności zeznań świadków powołanych przez skarżącego z tej przyczyny, że nie zamieszkują oni w Gminie H., ponieważ w istocie świadkowie ci byli bezpośrednio obecni przy pracach polowych prowadzonych na działkach [...] i [...] oraz przy koszeniu trawy w 2004r., a ich oświadczenia zgodne są z protokołem oględzin z dnia [...] lutego 2007r. i protokołem rozprawy z dnia [...] lutego 2007r. Nieuzasadnione jest także przyznanie przez organy wiarygodności zeznaniom świadka K. K., który na rozprawie w dniu [...] listopada 2006r. zaprzeczył, jakoby P. Z. nie uprawiał przedmiotowych działek w 2004r. Natomiast świadek R. D. wprost stwierdziła, że działki F i J nie były obsiewane od ponad 5 lat, co potwierdza charakter prowadzonej na tej działce uprawy tj. łąki i użytki zielone. Zdaniem pełnomocnika skarżącego, organ bezpodstawnie nie uwzględnił kopii decyzji Wójta Gminy z dnia [...] marca 2004r. w przedmiocie zezwolenia na wycięcie drzew z działki nr [...] oraz pisma procesowego W. Z. z dnia [...] marca 2007r., potwierdzających, że działka ta była w posiadaniu skarżącego. Błędny jest bowiem zarzut organu, że zarówno decyzja, jak i powyższe pismo nie zostały urzędowo poświadczone za zgodność, gdyż obowiązujące przepisy kpa nie wymagają takiego poświadczenia w stosunku do dowodów z dokumentów. W ocenie pełnomocnika skarżącego o posiadaniu przedmiotowych działek przez P. Z. w 2004r. świadczy fakt, że od 1999r. do 2005r. był on nieprzerwanie ich właścicielem, a więc i posiadaczem samoistnym, natomiast małżonkom S. nie przysługiwał w tym czasie żaden tytuł prawny do tych działek. Skoro doszło do naruszenia posiadania w październiku 2004r., co potwierdza pismo skierowane do Sądu Rejonowego we W. z dnia [...] października 2004r., to istniało domniemanie ciągłości posiadania, a niemożność posiadania wywołana przez przeszkodę przemijającą nie przerywa posiadania (art. 340 kc). Również zaświadczenie z dnia [...] listopada 2005r. wydane przez Urząd Gminy H. nie potwierdza posiadania działek w 2004r. przez małżonków S. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutów skargi organ wyjaśnił, że zarówno K. K., jak i R. D. na rozprawie w dniu [...] listopada 2006r. potwierdzili, że przedmiotowe działki nie były użytkowane przez skarżącego w 2004r. Organ podkreślił także, iż decyzja z dnia [...] marca 2004r. nie stanowiła pełnowartościowego dowodu, gdyż w świetle orzecznictwa sądowo administracyjnego i doktryny niepoświadczone urzędowo kserokopie dokumentów w zdecydowanej większości nie mogą stanowić dowodu na to, co jest w nich urzędowo zapisane. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę zaskarżonej decyzji w zakresie jej zgodności z prawem. Zaskarżona decyzja prawa nie narusza. Sprawa przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych dotyczy 2004r. Podstawą do przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych stanowi art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 18 grudnia 2003r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych (Dz.U. z 2004r., Nr 6, poz. 40 ze zm.) w zw. z art. 53 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007r. o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej (Dz.U. z 2007r., Nr 35, poz.217) Zgodnie z przepisami cyt. ustawy płatności bezpośrednie do gruntów rolnych przyznawane są producentowi rolnemu na będące w jego posiadaniu grunty rolne, utrzymywane w należytej kulturze rolnej przy zachowaniu zasad ochrony środowiska. Zgodnie z odpowiednimi przepisami organy administracyjne po złożeniu wniosku przez skarżącego przeprowadziły kontrolę gruntów rolnych przez niego posiadanych pod kątem ich ilości będącej w posiadaniu skarżącego i utrzymywaniu w należytej kulturze rolnej. Wyniki kontroli i postępowania dowodowego, zdaniem organu, odbiegają od danych podanych we wniosku. Rozpatrując przebieg postępowania kontrolnego, a także postępowania dowodowego Sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisów o postępowaniu dowodowym i błędnej oceny tych dowodów. Zdaniem Sądu zaskarżona decyzja posiada formę określoną w art. 107 § 3 kpa. Po pierwsze – skarżący, jak wykazała kontrola, nie użytkował działek podanych w uzasadnieniu, w należytej kulturze rolnej. Po drugie - w sprawie powstało zagadnienie czy skarżący w 2004r. był posiadaczem działek J i F, położonych w Gminie H. Zdaniem Sądu, przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, że w 2004r. skarżący nie był posiadaczem określonych działek w Gminie H., a w związku z tym nie jest uprawniony do otrzymania na nie dopłat bezpośrednich. Nie można uznać zarzutów skargi, że organ prowadząc postępowanie dowodowe naruszył przepisy o postępowaniu dowodowym. Organ uzasadnił, które zeznania świadków uznał za wiarygodne, a dlaczego innym odmówił przymiotu wiarygodności. Zdaniem Sądu, wbrew zarzutom skargi, wszystkie dokumenty w sprawie wykluczają posiadanie przez skarżącego w 2004r. działek F i J położonych na działkach ewidencyjnych nr [...] i [...] (obręb H. I i II) W tym stanie rzeczy organ administracyjny prawidłowo zastosował przepisy cyt. ustaw i przepisy rozporządzenia Komisji (WE) Nr 2199/2003 z dnia 16 grudnia 2003r. Z powyższych względów stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja nie narusza obowiązujących przepisów, a skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm.)

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło