II SA/Lu 512/10

WyrokWSA w Lublinie2010-11-09

Skład orzekający: Witold Falczyński, Grażyna Pawlos-Janusz, Bogusław Wiśniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarzuty dotyczące przedawnienia, wygaśnięcia, nieistnienia obowiązku, błędu co do osoby zobowiązanego, niewykonalności obowiązku lub zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym obowiązku rozbiórki obiektu budowlanego są zasadne, gdy istnieje ostateczna decyzja nakładająca taki obowiązek?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zarzuty strony dotyczące postępowania egzekucyjnego nie są zasadne. Istnienie ostatecznej decyzji nakładającej obowiązek rozbiórki obiektu budowlanego wyklucza zarzuty o nieistnieniu lub niewykonalności obowiązku. Organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności decyzji administracyjnej będącej źródłem obowiązku, a późniejszy podział nieruchomości czy kwestionowanie własności nie wpływają na wymagalność obowiązku rozbiórki. Zastosowany środek egzekucyjny (grzywna w celu przymuszenia) nie został uznany za zbyt uciążliwy.
Stan faktyczny
Skarżący R. Sz. złożył skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które utrzymało w mocy postanowienie odmawiające uznania zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym. Zarzuty dotyczyły przedawnienia, wygaśnięcia lub nieistnienia obowiązku rozbiórki obiektu budowlanego, błędu co do osoby zobowiązanego, niewykonalności obowiązku oraz zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. Skarżący kwestionował również sposób prowadzenia postępowania przez organy nadzoru budowlanego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński, Sędziowie Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz (sprawozdawca), Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Asystent sędziego Beata Skubis-Kawczyńska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 9 listopada 2010 r. sprawy ze skargi R. Sz. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] postanowieniem z dnia 21 czerwca 2010 r., nr [...], po rozpoznaniu zażalenia R. S. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia 17 maja 2010 r., nr [...], odmawiające uznania zgłoszonych zarzutów – utrzymał to postanowienie w mocy. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ odwoławczy wyjaśnił, że upomnieniem doręczonym zobowiązanemu w dniu 12 lutego 2008 r. wierzyciel, to jest Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...], wezwał R. S. do wykonania ciążącego na nim obowiązku rozbiórki wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia właściwemu organowi administracji, drewnianego obiektu budowlanego (wiaty) usytuowanego na działce nr ewid. [...]66 położonej przy ul. S. w [...] Wobec niewykonania obowiązku, w dniu 1 kwietnia 2008 r. wystawiono tytuł wykonawczy nr [...]. W piśmie z dnia 1 kwietnia 2010 r. zobowiązany zgłosił zarzuty dotyczące postępowania egzekucyjnego w tej sprawie, wskazując na: przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie egzekwowanego obowiązku, błąd co do osoby zobowiązanego, niewykonalność obowiązku oraz zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. Wskazanym wyżej postanowieniem Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] odmówił uznania zasadności zgłoszonych przez zobowiązanego zarzutów, uznając, że nie zasługują one na uwzględnienie w świetle przepisów ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W ocenie organu drugiej instancji zobowiązany podnosząc zarzut naruszenia art. 33 § 1 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, powinien okazać dowody potwierdzające, że obowiązek nie istnieje, przedawnił się lub został wykonany. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz z treści składanych przez zobowiązanego pism nie wynika, by wykonał on obowiązek, a w obiegu prawnym znajduje się nadal decyzja z dnia 26 czerwca 2007 r. nr [...], nakładająca na R. S. obowiązek rozbiórki wskazanego wyżej obiektu budowlanego, która to decyzja podlega wykonaniu w trybie egzekucji administracyjnej. Niezasadny jest zatem także zarzut błędu co do zobowiązanego. Odnosząc się do zarzutu zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego organ odwoławczy stwierdził, że wymierzona w niniejszej sprawie zobowiązanemu grzywna w celu przymuszenia stanowi środek egzekucyjny mniej uciążliwy niż pozostałe środki egzekucyjne przewidziane w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym obowiązków o charakterze niepieniężnym, gdyż nie powoduje dodatkowych kosztów po stronie zobowiązanego i podlega zwrotowi po wykonaniu obowiązku, na wniosek zobowiązanego. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na powyższe postanowienie złożył R. S., wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia, umorzenie postępowania egzekucyjnego w niniejszej sprawie oraz zobowiązanie organu drugiej instancji do "weryfikacji" decyzji PINB w [...] z dnia 26 czerwca 2007 r. nr [...] o nakazie rozbiórki przedmiotowego obiektu oraz innych decyzji organów nadzoru budowlanego w tej sprawie "jako wydanych z rażącym naruszeniem prawa". Zaskarżonemu postanowieniu skarżący zarzucił naruszenie zasad postępowania administracyjnego określonych w art. art. 6-12, 15, 77, 80, 107 i 124 k.p.a., a także przepisów kodeksu postępowania cywilnego, "ustawy o gospodarowaniu mieniem komunalnym" oraz ustawy Prawo budowlane. Skarżący podkreślił, iż organy nadzoru budowlanego nie prowadziły samodzielnie postępowania dowodowego mającego na celu stwierdzenie istnienia egzekwowanego przez te organy obowiązku administracyjnego. Na żadnym etapie postępowania nie stwierdzono bowiem, jaki charakter ma stanowiący przedmiot rozbiórki obiekt. Organy wadliwie uznają za zobowiązanego R. S., nie zaś dyrektora Zespołu Szkół w [...] - R. S.. Ponadto aktualnie nie istnieje działka oznaczona numerem ewidencyjnym [...]66 w [...] Zdaniem skarżącego organy administracji nie uwzględniły w sprawie interesu społecznego ani słusznego interesu strony, a także wadliwie nie uznały za stronę postępowania dyrektora Zespołu Szkół w [...], naruszając tym samym art. 28 i art. 29 k.p.a. Organy te nie ustaliły także w sposób nie budzący wątpliwości okoliczność faktycznych w rozpoznawanej sprawie. Do skargi skarżący dołączył kopie kilkunastu decyzji i postanowień organów nadzoru podjętych w postępowaniu administracyjnym i egzekucyjnym dotyczących przedmiotowego obiektu, co do których podniósł dodatkowe zarzuty. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżone postanowienie prawa nie narusza. Zgodnie z art. 33 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.), powoływanej w dalszej części uzasadnienia jako: "ustawa", podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być: 1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku; 2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej; 3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4; 4) błąd co do osoby zobowiązanego; 5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym; 6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego; 7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1; 8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego; 9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny; 10) niespełnienie wymogów określonych w art. 27. Prawidłowe jest stanowisko organów egzekucyjnych, iż w rozpoznawanej sprawie brak było podstaw do uznania za uzasadnione zgłoszonych przez skarżącego zarzutów. Z akt administracyjnych wynika, iż w piśmie z dnia 1 kwietnia 2010 r. skarżący zgłosił zarzuty dotyczące postępowania egzekucyjnego w tej sprawie, wskazując na przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie egzekwowanego obowiązku, błąd co do osoby zobowiązanego, niewykonalność obowiązku oraz zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. (k. 97-99 akt adm. II inst.). W rozpoznawanej sprawie jest bezspornym, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia 26 czerwca 2007 r., nr [...], nakazał R. S. rozbiórkę wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia właściwemu organowi administracji, drewnianego obiektu budowlanego (wiaty) usytuowanego na działce nr ewid. [...]66, położonej przy ul. S. w [...] Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia 9 sierpnia 2007 r., nr [...], a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie prawomocnym wyrokiem z dnia 16 stycznia 2008 r., II SA/Lu 748/07, oddalił skargę R. S. w tej sprawie. Skoro w obrocie prawnym pozostaje decyzja administracyjna będąca źródłem orzeczonego wobec skarżącego obowiązku, to bezzasadne są jego zarzuty, co do nieistnienia tego obowiązku. Skarżący nie wykazał również w jakikolwiek sposób, by podlegający egzekucji obowiązek rozbiórki drewnianej wiaty został przez niego wykonany, nie ma więc podstaw do stwierdzenia, że w sprawie zachodzi podstawa zarzutu określona w art. 33 § 1 pkt 1 ustawy. Niezasadne jest również stanowisko skarżącego, iż objęty nakazem rozbiórki obiekt "to bróg i jako obiekt niedefiniowalny nie powinien być przedmiotem postępowania". Jak wskazano wyżej obowiązek rozbiórki drewnianego obiektu budowlanego (wiaty) usytuowanego na działce nr ewid. [...]66, położonej przy ul. S. w [...], stwierdzony został ostateczną decyzją administracyjną, a więc obowiązek ten jest wymagalny i jego wykonanie podlega przymusowej egzekucji na podstawie przepisów ustawy. Fakt, iż od chwili realizacji spornego obiektu budowlanego upłynęło siedem lat nie świadczy, iż nastąpiło przedawnienie obowiązku jego rozbiórki. Z przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) ani przepisów szczególnych nie wynika, by w takiej sytuacji następowało przedawnienie wskazanego obowiązku. O zaistnieniu podstaw zarzutu określonego w art. 33 § 1 pkt 1 ustawy nie świadczy również podnoszona przez skarżącego okoliczność, iż w chwili obecnej podlegający obowiązkowi przymusowej rozbiórki obiekt budowlany nie znajduje się na działce nr ewid. [...]66, lecz na działce nr ewid. [...]66/4, przy ul. S. w [...], której właścicielem nie jest skarżący. Późniejszy podział ewidencyjny nieruchomości, na której znajduje się obiekt podlegający rozbiórce, nie ma wpływu na zasadność orzeczonego nakazu rozbiórki. Wbrew stanowisku skarżącego nie można również uznać, że w rozpoznawanej sprawie zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego. Z powołanej wyżej decyzji ostatecznej WINB w [...] wynika, że inwestorem przedmiotowego obiektu był R. S. i na niego nałożony został obowiązek jego rozbiórki. Zarzuty skarżącego, iż nakaz rozbiórki powinien być wydany wobec innej osoby, to jest dyrektora Zespołu Szkół w [...] - R. S., a nie na R. S. są na obecnym etapie postępowania bezzasadne. Organy egzekucyjne nie są uprawnione do badania zasadności decyzji administracyjnej będącej źródłem obowiązku podlegającego egzekucji administracyjnej. Ponadto zarzut ten jest nielogiczny, gdyż "dyrektor Zespołu Szkół w [...] - R. S." oraz "R. S." to w istocie jedna i ta sama osoba, wyłączona jest zatem w tym wypadku możliwość zaistnienia błędu co do osoby zobowiązanego. Bezzasadne są zatem również zarzuty, iż stroną postępowania egzekucyjnego w niniejszej sprawie winien być dyrektor Zespołu Szkół w [...] - R. S. Egzekucja nałożonego na skarżącego obowiązku nakazu rozbiórki wskazanego wyżej obiektu opiera się na przepisach ustawy. W myśl art. 2 § 1 pkt 10 ustawy egzekucji administracyjnej podlegają w szczególności obowiązki o charakterze niepieniężnym pozostające we właściwości organów administracji rządowej i samorządu terytorialnego lub przekazane do egzekucji administracyjnej na podstawie przepisu szczególnego. Do takich obowiązków należy zaś m.in. orzeczony przez organy nadzoru budowlanego obowiązek nakazu rozbiórki obiektu budowlanego. Nieuzasadnione są także zarzuty, iż obowiązek rozbiórki przedmiotowego obiektu jest niewykonalny. Nie świadczy o tym z pewnością fakt, iż skarżący "nie poczuwa się do jego własności" ani kwestionowany na obecnym etapie postępowania przez niego stan prawny nieruchomości, na której obiekt ten znajduje się. W ocenie Sądu zastosowanego środka egzekucyjnego nie można uznać za zbyt uciążliwy. Z akt administracyjnych sprawy nie wynika wprawdzie, czy postanowienie PINB w [...] z dnia 26 marca 2010 r., nr [...], w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia, zaskarżone przez stronę zażaleniem, nadal pozostaje w obrocie prawnym, jednakże rodzaj zastosowanego środka egzekucyjnego ani jego wysokość nie świadczy o zaistnieniu podstawy do uwzględnienia zarzutu, o jakim mowa w art. 33 § 1 pkt 8 ustawy. Niezasadne są również pozostałe zarzuty skarżącego. Organy administracji orzekające w sprawie nie mogły naruszyć przepisów kodeksu postępowania cywilnego, "ustawy o gospodarowaniu mieniem komunalnym" (prawdopodobnie: ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej, Dz. U. z 1997 r. Nr 9, poz. 43 ze zm.) oraz ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, gdyż przepisów tych nie stosowały w rozpoznawanej sprawie. W postępowaniu egzekucyjnym, jak wynika z art. 18 ustawy, stosuje się natomiast odpowiednio, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej, przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. Sąd nie dopatrzył się jednak naruszenia przez organy egzekucyjne orzekające w sprawie wskazanych przez skarżącego przepisów k.p.a., które to uchybienie mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Odnosząc się do pozostałych zarzutów skarżącego należy podkreślić, iż Sąd kontroluje jedynie zgodność z prawem aktów administracyjnych wydanych w niniejszej sprawie, a zatem Sąd nie jest uprawniony do kontroli innych postanowień i decyzji niezaskarżonych przez stronę w tej sprawie ani nie jest właściwy do rozpoznania wniosku skarżącego o umorzenie postępowania egzekucyjnego. O ile skarżący domaga się stwierdzenia nieważności decyzji PINB w [...] z dnia 26 czerwca 2007 r. nr [...] o nakazie rozbiórki przedmiotowego obiektu, to winien on, zgodnie z art. 157 § 1 i § 2 k.p.a., złożyć stosowny wniosek w tym przedmiocie do WINB w [...] Z tych wszystkich względów, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło