II SA/Lu 522/03
WyrokWSA w Lublinie2004-05-26
Skład orzekający: Krystyna Sidor, Jerzy Stelmasiak, Bogusław Wiśniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu odwoławczego utrzymujące w mocy postanowienie organu pierwszej instancji w sprawie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, wydane z naruszeniem dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, jest nieważne?Ratio decidendi
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonego postanowienia Wojewody oraz utrzymanego przez niego w mocy postanowienia Starosty, a także wcześniejszego postanowienia Wojewody. Podstawą było naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, ponieważ organem odwoławczym w sprawie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, po uzyskaniu stanowiska wierzyciela, jest Starosta, a nie Wojewoda rozpatrujący zażalenie na postanowienie wydane z upoważnienia Starosty.Stan faktyczny
Skarżąca K.M. wniosła skargę na postanowienie Wojewody utrzymujące w mocy postanowienie Starosty dotyczące nieuwzględnienia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Skarżąca kwestionowała członkostwo w Spółce Wodno-Ściekowej i wpłaty na jej rzecz. Wojewoda uznał, że wpłaty i deklaracja członkowska świadczą o nieformalnym członkostwie. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną, stwierdzając nieważność zaskarżonych postanowień z powodu naruszenia zasady dwuinstancyjności.Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonego postanowienia Wojewody oraz utrzymanego przez niego w mocy postanowienia Starosty, a także wcześniejszego postanowienia Wojewody. Zasądził od Wojewody na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Sidor, Sędziowie Jerzy Stelmasiak (sędzia NSA spr.), Bogusław Wiśniewski(asesor WSA), Protokolant stażysta Tomasz Wójcik, po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2004 r. sprawy ze skargi K.M. na postanowienie Wojewody z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie nie uwzględnienia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym w administracji. I stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia i postanowienia Starosty z dnia [...]r /znak:[...] / oraz postanowienia Wojewody z dnia [...]r. /znak [...]/,które nie podlegają wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; II zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej K.M. 10/dziesięć/złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Wojewoda postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...] wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, po rozpatrzeniu zażalenia K.M. na postanowienie wydane z upoważnienia Starosty z dnia [...] r. /znak: [...]/ dotyczące utrzymania w mocy postanowienia Spółki Wodno-Ściekowej [...] z dnia [...] r. z siedzibą w O. o nieuwzględnieniu zarzutów wniesionych w zażaleniu K.M. w postępowaniu egzekucyjnym – utrzymał w mocy postanowienie wydane z upoważnienia Starosty.
W uzasadnieniu stwierdził, że z dołączonej do akt sprawy kserokopii deklaracji przystąpienia do Spółki Wodno-Ściekowej [...] z siedzibą we W. poza treścią deklaracji widnieje imię i nazwisko, adres oraz numer i seria dowodu osobistego K.M. oraz numery geodezyjne dwóch działek, powierzchnia działki, przeznaczenie działki oraz numer aktu notarialnego. Ponadto w deklaracji są również ręczne adnotacje dotyczące daty przyjęcia K.M. na członka Spółki oraz sprzedaży działki, zaś "całość jest opatrzona podpisem nieczytelnym". Jednocześnie organ II instancji podkreślił, że oprócz deklaracji jest również umowa z dnia [...] r. zawarta pomiędzy Spółką Wodno-Ściekową [...], a K.M. w sprawie udziału w kosztach budowy ujęcia wody z siecią wodociągową oraz sieci kanalizacyjnej z oczyszczalnią ścieków dla zespołu jezior [...]i [...], także opatrzona podpisem nieczytelnym w miejscu członka Spółki /partycypanta/. Akta sprawy zawierają kserokopie dwóch dowodów wpłat gotówkowych uiszczonych przez K.M. na rachunek Spółki Wodno-Ściekowej [...] z dnia [...] r. na kwotę 56 zł oraz z [...] r. na kwotę 29 zł. Ponadto organ II instancji orzekł, że powyższe kwestie były już ustalone w postępowaniu dowodowym po rozpatrzeniu zażalenia K.M. na postanowienie Starosty z dnia [...] r. /znak: [...]/ utrzymującego w mocy postanowienie Spółki Wodno-Ściekowej [...] z siedzibą w O. przy czym postanowienie Starosty, Wojewoda uchylił postanowieniem z dnia [...] r. /sygn. akt [...]/. Natomiast, stwierdził organ II instancji o fakcie posiadania dwóch działek. K.M. informuje także w swoim zażaleniu z dnia 21 lutego 2003 r. twierdząc, że w latach 1995 i 1996 posiadała działkę Nr [...], którą zbyła w 1996 r. Po zbyciu tej działki w 1996 r. zakupiła inną działkę, której jest właścicielem do dnia dzisiejszego. Jednak dodał organ II instancji stwierdzenie, że skarżąca nigdy nie była członkiem Spółki Wodno-Ściekowej, ponieważ nie zawierała żadnej umowy i nigdy nie wpłacała na rzecz Spółki żadnych pieniędzy jest sprzeczne z dołączoną do akt kserokopią wpłat.
Dlatego też twierdzenie skarżącej, że "przedstawiona mi w 2002 r. deklaracja członkowska nie jest zawarta przez moją osobę i nie widnieje tam mój podpis. Nigdy też nie informowałam Spółki o zbyciu nieruchomości, ponieważ do chwili wszczęcia postępowania nie wiedziałam, że jestem bez mojej wiedzy i zgody wciągnięta na członka Spółki" nie jest wiarygodne.
W wyniku bowiem przeprowadzonej wyżej analizy, organ odwoławczy stwierdził, że K.M. wnosząc tylko w latach 1995 i 1996 świadczenia pieniężne na rzecz Spółki stała się nieformalnym członkiem Spółki i stąd brak jest podstaw do uchylenia postanowienia Starosty .
W skardze do Sądu skarżąca, tj. K.M. podtrzymuje argumenty podniesione w zażaleniu. W szczególności podkreśla, że roszczenie Spółki Wodno-Ściekowej jest całkowicie bezzasadne, ponieważ nie podpisywała deklaracji przystąpienia do przedmiotowej Spółki Wodno-Ściekowej, co oznacza, że nie była jej członkiem. Ponadto stwierdza, że nie wnosiła do Spółki żadnych opłat z tytułu w niej członkostwa. Dlatego też uważa, że zaskarżone postanowienie Wojewody jest niezgodne z prawem.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna, lecz z innych przyczyn niż wskazane w jej treści, a które Sąd może uwzględnić z mocy art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 152, poz. 1270/ stanowiącym, że Sąd orzeka w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Natomiast zgodnie z dyspozycją art. 34 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /tekst jednolity: Dz.U. z 2002 r. Nr 110 poz. 968 ze zm./ jest to, iż zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 pkt 1-7, 9 i 10, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym, także na podstawie art. 33 pkt 8, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym, że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 pkt 1-5 wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca. Na postanowienie w sprawie stanowiska wierzyciela przysługuje zażalenie. Wnosi się je do organu odwoławczego za pośrednictwem organu egzekucyjnego w terminie 7 dni od dnia doręczenia lub ogłoszenia postanowienia /art. 17 § 1 zd. 3 / cyt. ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Dyspozycja powołanego przepisu nie pozostawia żadnych wątpliwości, że postanowienie wierzyciela wydane jest w pierwszej instancji. Organem odwoławczym jest w tej sytuacji Starosta jako organ nadzoru nad spółkami wodnymi na podstawie art. 178 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. – Prawo wodne /Dz.U. Nr 115, poz. 1229 ze zm./. Oznacza to, że wydanie rozstrzygnięcia przez właściwy organ odwoławczy kończy tok postępowania administracyjnego. Rozpatrywanie zażalenia od orzeczenia organu odwoławczego przez Wojewodę i wydanie kolejnego postanowienia przez Starostę utrzymanego w mocy przez zaskarżone postanowienie, stanowi podstawę do stwierdzenia ich nieważności, zgodnie z dyspozycją art. 156 § 1 pkt 1 kpa. Natomiast dyspozycję art. 15 kpa jako zasady ogólnej stosuje się odpowiednio w tej sprawie z mocy art. 18 cyt. ustawy o postępowaniu egzekucyjnym, ponieważ stanowi, że postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne. Każde zaś naruszenie właściwości organów prowadzi do stwierdzenia nieważności wydanych przez te organy postanowień.
Z tych względów i na podstawie art. 145 § 1 ust. 2 w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/ należało stwierdzić nieważność zaskarżonego postanowienia oraz utrzymanego przez niego w mocy postanowienia organu I instancji, tj. Starosty jak i postanowienia Wojewody z dnia [...] r.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 cyt. wyżej ustawy, a o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego postanowienia na podstawie art. 152 tejże ustawy.
Rozpoznanie sprawy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny nastąpiło na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm./.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło