II SA/Lu 525/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński - sprawozdawca, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Ibrom, Asesor WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Stażysta Monika Kowalik, po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2004 r. sprawy ze skargi G. i F. małż. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie nabycia prawa własności nieruchomości oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] lipca 2004 r. po rozpatrzeniu odwołania G. i F. małż. S. od decyzji Burmistrza z dnia [...]maja 2004 r. umarzającej postępowanie w sprawie nabycia przez odwołujących się jako użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości położonej w Ł. oznaczonej w ewidencji gruntów numerem 2609/94 o pow. 574 m² - na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 1 ust. 1, 2 i 3 ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości (Dz. U. Nr 113, poz. 1209 ze zm.) utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia wskazano, że postępowanie w sprawie przekształcenia przysługującego G. i F. małż. S. prawa użytkowania wieczystego przedmiotowej nieruchomości w prawo własności organ I instancji wszczął z urzędu, po czym po dogłębnym przeanalizowaniu stanu faktycznego pod kątem wypełnienia dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości stwierdził, że przesłanki określone w tym przepisie nie zachodzą. Zatem brak jest podstaw prawnych do prowadzenia postępowania administracyjnego w tym przedmiocie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze potwierdziło słuszność stanowiska organu I instancji. Zgodnie z art. 1 omawianej ustawy z mocy prawa nabywają własność nieruchomości osoby fizyczne będące w dniu 26 maja 1990 r. oraz w dniu 24 października 2001 r. użytkownikami wieczystymi lub współużytkownikami wieczystymi nieruchomości zabudowanych na cele mieszkaniowe. Wobec faktu, że w dniu 26 maja 1990 r. użytkownikiem wieczystym przedmiotowej nieruchomości była Młodzieżowa Spółdzielnia Mieszkaniowa Budowy Domków Jednorodzinnych "[...]" w Ł., a osoba fizyczna jest jedynie użytkownikiem wieczystym w chwili wejścia w życie ustawy – nie zachodzą obie przesłanki, które dopiero łącznie przesądziłyby o nabyciu z mocy prawa własności nieruchomości. W tym stanie rzeczy – zdaniem Kolegium – zasadnym było umorzenie w oparciu o art. 105 k.p.a. wszczętego z urzędu postępowania, gdyż nie zachodzą podstawy do prowadzenia z urzędu postępowania w przedmiocie nabycia prawa własności nieruchomości. Analiza akt sprawy wykazała bowiem, że brak jest przesłanek wymaganych ustawą z dnia 26 lipca 2001 r. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na powyższe rozstrzygnięcie wnieśli G. i F. małż. S. domagając się uchylenia decyzji organów obu instancji. Zdaniem skarżących przepisy ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości, dają im prawo do uzyskania własności działki Nr 2609/94. Zachowana jest bowiem tożsamość podmiotowa, tzn. te same osoby legitymują się prawem wieczystego użytkowania w obu datach, tj. 26 maja 1990 r. i 24 października 2001 r. (data wejścia w życie ustawy). Nieruchomość skarżących spełnia warunek przeznaczenia na cele mieszkaniowe. W ustawowej dacie 26 maja 1990 r. użytkownikiem wieczystym tej nieruchomości była Młodzieżowa Spółdzielnia Mieszkaniowa Budowy Domków Jednorodzinnych "[...]", której założycielami i członkami, a tym samym współużytkownikami jako konkretne osoby fizyczne byli skarżący. Po wykonaniu określonego zadania, tj. wybudowaniu przez członków Spółdzielni domów w stanie surowym, rozwiązali oni Spółdzielnię dokonując podziału budynków i nieruchomości pomiędzy siebie, o czym świadczą załączone do skargi uchwały MSBDJ "[...]". Wobec powyższego skarżący są przekonani, że 26 maja 1990 r. byli współużytkownikami jako osoby fizyczne przedmiotowej nieruchomości. Zatem w obu datach: 26 maja 1990 r. i 24 października 2001 r. użytkowanie wieczyste przysługiwało skarżącym i ich poprzednikowi prawnemu – MSBDJ "[...]", której byli założycielami i członkami. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości (Dz. U. Nr 113, poz. 1209 ze zm.) osoby fizyczne będące w dniu 26 maja 1990 r. oraz w dniu wejścia w życie ustawy (tj. 24 października 2001 r.) użytkownikami wieczystymi lub współużytkownikami wieczystymi nieruchomości zabudowanych na cele mieszkaniowe lub stanowiących nieruchomości rolne nabywają z mocy prawa własność tych nieruchomości z dniem, w którym decyzja, o której mowa w ust. 3 (o nabyciu prawa własności nieruchomości) stała się ostateczna. Ust. 2 cyt. przepisu stanowi, że prawo własności nieruchomości nabywają także osoby fizyczne będące następcami prawnymi osób, o których mowa w ust. 1. Niezbędnym warunkiem nabycia prawa własności nieruchomości w trybie cyt. przepisu jest zatem pozostawanie jej w dniach: 26 maja 1990 r. i 24 października 2001 r. w użytkowaniu wieczystym osób fizycznych. W odniesieniu do działki Nr 2609/94 o pow. 574 m2 będącej obecnie (i w dniu 24 października 2001 r.) w użytkowaniu wieczystym G. i F. S. , warunek ten nie jest spełniony. Jak wynika z akt sprawy nabyli oni użytkowanie wieczyste tej nieruchomości w dniu 20 kwietnia 1994 r. od Młodzieżowej Spółdzielni Mieszkaniowej Budowy Domków Jednorodzinnych "[...]", która była użytkownikiem wieczystym w dniu 26 maja 1990 r. Poprzednik prawny skarżących nie był więc osobą fizyczną, tylko osobą prawną, która to okoliczność przesądza o niemożności nabycia przez małż. S. prawa własności nieruchomości na podstawie art. 1 omawianej ustawy, mimo spełnienia pozostałych przesłanek wymienionych w tym przepisie. Nie do przyjęcia jest argumentacja skarżących, iż jako założyciele i członkowie Spółdzielni będącej użytkownikiem wieczystym, byli oni tym samym współużytkownikami wieczystymi nieruchomości również w dniu 26 maja 1990 r. Konstrukcja taka nie znajduje bowiem uzasadnienia w przepisach prawa. Bez znaczenia dla nabycie prawa własności nieruchomości są też podnoszone w skardze okoliczności dotyczące konieczności zrzeszenia się osób przystępujących do budowy domów w Spółdzielni "[...]". Postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte i toczyło się z urzędu. Stwierdzenie przez organ braku przesłanek do nabycia przez strony prawa własności nieruchomości uzasadniało w tej sytuacji umorzenie tego postępowania na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Brak było bowiem wniosku strony o wydanie decyzji, o której mowa w art. 1 ust. 3 ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. Wniosek taki, przy niespełnieniu przesłanek materialnoprawnych do jego uwzględnienia, winien być załatwiony poprzez wydanie decyzji odmownej. Z przedstawionych wyżej względów należało uznać, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, wobec czego skarga na nią podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).