II SA/Lu 531/18
PostanowienieWSA w Lublinie2018-07-16
Skład orzekający: Jarosław Harczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej zasiłku celowego podlega umorzeniu, a wniosek o ustanowienie radcy prawnego powinien być rozpoznany w zakresie częściowym?Ratio decidendi
Postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych podlega umorzeniu, ponieważ skarga dotycząca zasiłku celowego jest sprawą z zakresu pomocy społecznej, co z mocy przepisów PPSA zwalnia stronę z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. Natomiast wniosek o ustanowienie radcy prawnego powinien być rozpoznany w zakresie częściowym, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla kosztów utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.Stan faktyczny
Skarżący S. Z. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie dotyczącej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zasiłku celowego. Skarżący przedstawił swoją trudną sytuację materialną, wskazując na niskie dochody i wysokie koszty utrzymania, w tym związane z leczeniem i niepełnosprawnością. Do wniosku dołączył szereg dokumentów potwierdzających jego stan zdrowia i wydatki.Rozstrzygnięcie
I. Przyznano S. Z. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego. II. Umorzono postępowanie o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie (zwolnienie od kosztów sądowych).Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 16 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi S. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego p o s t a n a w i a I. przyznać S. Z. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego o wyznaczenie którego wystąpić do Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w L.; II. umorzyć postępowanie o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie.
Skarżący, w zakreślonym terminie (data stempla pocztowego), na druku PPF wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wniosek uzasadnił tym, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną, z którą zamieszkuje w domu syna o powierzchni [...] m2 o wartości [...] złotych i utrzymuje się ze swojej emerytury w kwocie [...]złotych netto i zasiłku pielęgnacyjnego w kwocie [...]złotych oraz emerytury żony w kwocie [...]złotych. Łączny miesięczny dochód gospodarstwa domowego skarżącego wynosi [...] złotych. Do stałych zobowiązań skarżący zaliczył spłatę pożyczki zaciągniętej na zakup węgla – [...] złotych na rok, pożyczki na aparat do tlenu – [...] złotych, koszty energii elektrycznej – [...] złotych co dwa miesiące, koszty gazu – [...] złotych co dwa miesiące, zakup leków – [...] złotych miesięcznie, wyżywienie – [...] złotych miesięcznie, telefon – [...] złotych miesięcznie oraz zakup odzieży – [...] złotych miesięcznie.
Skarżący wykonując wezwanie do nadesłania dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń nadesłał pismo z dnia [...] r., w którym oświadczył, że jest osoba cierpiącą na szereg schorzeń utrudniających samodzielnie funkcjonowanie w związku z czym musi korzystać z pomocy osób drugich oraz wyjaśnił, że poczet jego miesięcznych wydatków składają się koszty energii elektrycznej – [...] złotych, gaz – [...] złotych, lekarstw od [...] do [...] złotych, wynajem samochodu [...] złotych jednorazowo (ostatniego miesiąca było to 6 razy), wizyty u lekarza – [...] złotych, węgiel – [...] złotych, telefon – [...] złotych tlen – [...] złotych. Skarżący podkreślił, że obecnie musi zabezpieczyć środki finansowe na zakup węgla na zimę – [...] po [...] złotych tona. Do pisma dołączono szereg dokumentów, w tym orzeczenie o stopniu niepełnosprawności, z którego wynika, że skarżący zaliczony został do osób o znacznym stopniu niepełnosprawności, całkowicie niezdolnych do pracy, wymagającą wsparcia w samodzielnej egzystencji. Dołączono również orzeczenie z przeprowadzenia badań diagnostycznych w poradni psychologicznej.
Starszy referendarz sądowy stwierdził, że:
Stosownie do art. 249a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2018 r. poz. 1302, zwanej dalej "p.p.s.a.") jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Artykuł 239 §1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. stanowi zaś, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Skarga na działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie dotyczącej zasiłku celowego jest sprawą z zakresu pomocy i opieki społecznej. Zatem strona wnosząc skargę w sprawie pomocy w formie zasiłku celowego jest wolna od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. W takiej sytuacji zbędne jest rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. Dlatego postępowanie o przyznanie skarżącemu prawa pomocy w tym zakresie podlega umorzeniu na podstanie art. 249a p.p.s.a. w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., o czym orzeczono w punkcie II postanowienia.
Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien być więc rozpoznany jak wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym przyznawane jest, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku w kosztach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W ocenie referendarza sądowego skarżący wykazał, że bez uszczerbku w kosztach utrzymania koniecznego dla siebie i żony nie jest w stanie ponieść minimalnego wynagrodzenia radcy prawnego ustanowionego z wyboru, które wynosi w niniejszej sprawie 480 złotych. Jest ono więc niemal równe Ľ części miesięcznego dochody gospodarstwa domowego skarżącego. Uwzględniając wysokość wykazanych przez skarżącego kosztów utrzymania koniecznego stwierdzić należy, że uszczuplenie miesięcznego dochodu gospodarstwa domowego skarżącego niemal o Ľ część uniemożliwi skarżącemu poniesienie wydatków związanych z kosztami utrzymania koniecznego. Skutkiem zobowiązania skarżącego do poniesienia minimalnego wynagrodzenia radcy prawnego będzie więc uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego. Z tego powodu referendarz sądowy przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego, o czym orzekł na podstawie art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. w punkcie pierwszym postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło