II SA/Lu 534/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Grymuza (sprawozdawca),, Sędzia WSA Ewa Ibrom, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Agnieszka Wojtas, po rozpoznaniu w dniu 23 października 2018 r. na rozprawie skargi Z. W. o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 21 lutego 2017 r., sygn. akt II SA/Lu 531/16 w sprawie ze skargi Z. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] p o s t a n a w i a odrzucić skargę o wznowienie postępowania. Wojewódzki Sad Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 21 lutego 2017 r. oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...]. Kontrolowaną decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 r. organ II instancji utrzymał w mocy decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. znak: [...] o odmowie przyznania Z. W. usług opiekuńczych. Żadna ze stron nie wniosła skargi kasacyjnej od powyższego wyroku, który z dniem [...] czerwca 2017 r. stał się prawomocny. Pismem z dnia [...] maja 2018 r. Z. W. wniósł o wznowienie postępowania zakończonego ww. wyrokiem, wskazując, że zaistniały nowe okoliczności w sprawie. W ocenie skarżącego taką okolicznością jest postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 marca 2018 r., o sygn. akt I OSK 2930/17. Następnie zarządzeniem z dnia [...] sierpnia 2018 r. Sąd wezwał pełnomocnika skarżącego do usunięcia braków formalnych złożonej skargi poprzez wskazanie ustawowej podstawy wznowienia i jej uzasadnienie oraz wskazanie, czy skarżący żądał uchylenia, czy zmiany zaskarżonego orzeczenia. W odpowiedzi na wezwanie, pełnomocnik skarżącego wskazał, że podstawę prawną wniosku o wznowienie postępowania sądowego stanowi art. 273 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302) dalej jako "p.p.s.a.", polegający na wykryciu okoliczności faktycznych i środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Uzasadniając swoje stanowisko pełnomocnik podniósł, w dniu [...] kwietnia 2018 r. skarżący powziął wiadomość, iż pisma o które zwracał się w przedmiotowym postępowaniu, stanowią jedynie korespondencję pomiędzy NZOZ Praktyka Lekarza Rodzinnego "[...]" w [...], a kierownikiem Ośrodka Pomocy Społecznej w [...]. Skarżący wywodzi z powyższego, iż Sąd również w niniejszej sprawie oparł się na korespondencji, a nie na dowodzie z dokumentów m. in. oznaczonych znakiem [...] z dnia [...] maja 2015 r. Mając powyższe na uwadze, pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie pkt I zaskarżonego wyroku w całości i uwzględnienie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2016 r. [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje. Skarga o wznowienie postępowania podlega odrzuceniu. W pierwszej kolejności należy podkreślić, że postępowanie w przedmiocie wznowienia postępowania ma charakter nadzwyczajny, gdyż może doprowadzić do wzruszenia prawomocnego orzeczenia sądu administracyjnego. Wznowienie postępowania sądowego jest wyjątkową, obwarowaną licznymi rygorami instytucją. Nadzwyczajny charakter tego środka prawnego, skierowanego przeciwko prawomocnemu orzeczeniu powoduje, że przywrócenie stanu sprzed wydania orzeczenia kończącego postępowanie sądowe może nastąpić wyłącznie z przyczyn ściśle określonych w przepisach ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz.1302, powoływanej dalej jako p.p.s.a.) Zgodnie z art. 275 zd 2 p.p.s.a do wznowienia postępowania właściwy jest sąd, który ostatnio orzekał w sprawie, tj. w niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie. Zgodnie z art. 270 p.p.s.a. w przypadkach przewidzianych w ustawie można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem. Przyczyny uzasadniające wznowienie postępowania zostały enumeratywnie wymienione w art. 271 – 274 p.p.s.a. W myśl art. 273 § 2 p.p.s.a. można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. W myśl art. 280 oraz art. 281 p.p.s.a., rozpatrując skargę o wznowienie postępowania, Sąd w pierwszej kolejności bada dopuszczalność wznowienia, czyli ustala, czy skargę wniesiono w terminie i czy opiera się ona na ustawowej przesłance wznowienia. Łączne spełnienie obu tych przesłanek stwarza możliwość rozpoznania zasadności tej skargi. Brak chociażby jednej z nich sprawia, że merytoryczne rozpoznanie sprawy jest niemożliwe i skarga podlega odrzuceniu. Na tym etapie badania skargi, nie jest natomiast dopuszczalne badanie trafności podstaw wznowienia postępowania. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podziela pogląd wyrażony w postanowieniu Sądu Najwyższego z 14 stycznia 1999 r., II UKN 417/98 (OSNAPiUS 2000, nr 6, poz. 254), w którym stwierdzono, że odrzucenie skargi o wznowienie postępowania może nastąpić tylko wtedy, gdy nie opiera się ona na ustawowej podstawie wznowienia, a nie wtedy, gdy podstawa ta nie jest merytorycznie zasadna. Badanie pod kątem dopuszczalności wznowienia, nie jest badaniem zasadności skargi o wznowienie. Celem tego badania jest stwierdzenie, czy spełnione zostały warunki, które umożliwiają rozpatrzenie samej skargi o wznowienie postępowania. Podstawą tej oceny są w zasadzie twierdzenia zawarte w skardze. Uznać zatem należy, że na wstępnym etapie sąd administracyjny odrzuca skargę o wznowienie postępowania, która w ogóle nie opiera się na jednej z podstaw wznowienia opisanych w przepisie działu VII P.p.s.a., względnie, gdy powołana podstawa treściowo odpowiada powyższym przepisom, ale już tylko na podstawie oceny akt sprawy sąd władny jest ocenić, że powołane przez stronę przesłanki nie stanowią rzeczywistej podstawy wznowienia (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 19 października 2018 r. sygn. akt II SA/Po 489/18, dostępny na www.orzeczenia.nas.gov.pl - dalej CBOSA). . Zgodnie z art. 277 p.p.s.a. skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzymiesięcznym. Termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji - od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy. W orzecznictwie wskazuje się, że termin określony w art. 277 p.p.s.a. jest liczony od dnia, w którym strona dowiedziała się o istnieniu nowych okoliczności faktycznych i mogła ocenić ich prawdopodobny wpływ na wynik sprawy. Zatem świadomość strony o istnieniu podstaw wznowienia i data, kiedy strona dowiedziała się o nich, decyduje o dniu rozpoczęcia biegu terminu do wniesienia skargi. Przy czym, świadomość o istnieniu podstaw wznowienia należy rozumieć w ten sposób, że strona wiedziała lub powinna była wiedzieć, że wykryte przez nią okoliczności faktyczne lub środki dowodowe mogą mieć znaczenie prawne przy ponownym rozpoznaniu sprawy prawomocnie zakończonej (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 listopada 2011 r., I OSK 1089/10, dostępny w CBOSA). W realiach niniejszej sprawy, skarżący podnosi w złożonej, że podstawą wznowienia postępowania, jest postanowienie Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 8 marca 2018 r. sygn.. akt I OSK 2930/17. Z kolei pełnomocnik skarżącego w piśmie z dnia [...] września 2018 r. zaznacza, że skarżący powziął wiadomość o nowych okolicznościach będących w jego ocenie podstawa do wznowienia postepowania sądowego w dniu 11 kwietnia. Mając na uwadze, że skarga do Sądu została złożona w dniu [...] czerwca 2018 r. (data nadania w placówce pocztowej – k. 4 akt sadowych), dokonując porównania powyższych dat, należy stwierdzić, że termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania, zgodnie z art. 277 p.p.s.a. został zachowany. Przechodząc do oceny podstawy wznowienia, należy podkreślić, że w przedmiotowym postępowaniu, na etapie wstępnego badania skargi pod względem wymagań określonych w przepisach art. 46-47 oraz art. 279 p.p.s.a., przewodniczący bądź sąd wzywa stronę do uzupełnienia dostrzeżonych w tym zakresie braków formalnych w trybie art. 49 w związku z art. 276 p.p.s.a. W niniejszej sprawie pełnomocnik skarżącego został wezwany do wskazania ustawowej podstawy wznowienia i jej uzasadnienia oraz wskazania, czy skarżący żąda uchylenia czy też zmiany zaskarżonego orzeczenia. W odpowiedzi na wezwanie Sądu, pełnomocnik skarżącego w piśmie z dnia [...] września 2018 r. wskazał, że skarżący domaga się wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego z powodu wykrycia nowych okoliczności faktycznych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu (art. 273 § 2 p.p.s.a.). Walor "nowej okoliczności faktycznej" w niniejszej sprawie ma wynikać z powzięcia wiadomości w dniu [...] kwietnia 2018 r., że pisma, o które zawracał się w przedmiotowym postępowaniu, stanowią jedynie korespondencję pomiędzy NZOZ Praktyka Lekarza Rodzinnego "[...]" w [...], a Kierownikiem Ośrodka Pomocy Społecznej w [...]. Skarżący wywodzi z powyższego, że Sąd dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w sprawie II SA/Lu 531/16 oparł się na korespondencji, a nie na dowodzie z dokumentów m. in oznaczonych znakiem [...] z dnia [...] maja 2015 r. Analiza skargi oraz pisma pełnomocnika skarżącego z dnia [...] września 2018 r. prowadzi do wniosku, że opisana w nim okoliczność mogła być kwestionowana przez skarżącego wyłącznie w postepowaniu zwykłym, miał on bowiem prawo domagać się przedstawienia dokumentów, do których odwołuje się sporna korespondencja. Natomiast zarzut niewłaściwej oceny dowodów, znanych stronie i organowi, w dacie orzekania nie stanowi przesłanki wznowienia postępowania administracyjnego. Jedynie dowody, o których ani organy ani skarżący nie wiedzieli w dacie orzekania mogłyby uzasadniać wznowienie postępowania. W ocenie Sądu, oczywistym jest, że sporna korespondencja takiej okoliczności nie stanowi. Sądowi z urzędu znane jest postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 grudnia 2017 r. sygn. akt I OZ 1710/17, z którego skarżący wywodzi nową okoliczność faktyczną jako przesłankę wznowienia postępowania sądowego, a w którym Sąd jednoznacznie wypowiedział się, że wniosek skarżącego domagającego się udostępnienia korespondencji pomiędzy Kierownikiem NZOZ PLR "[...]" w [...], a Kierownikiem Ośrodka Pomocy Społecznej w [...], nie mieści się w katalogu spraw mogących być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego. Oczywistym jest także, że powołane w piśmie z dnia [...] września 2018 r. okoliczności nie mogą stanowić "nowej okoliczności faktycznej" ani "nowego dowodu", o jakich mowa w art. 273 § 2 p.p.s.a., albowiem nie istniały one w dacie wydania kwestionowanego wyroku. Bezsprzecznie więc powołanie się przez stronę na okoliczności, jako "podstawę wznowienia", że pisma przesyłane pomiędzy NZOZ Praktyka Lekarza Rodzinnego "[...]" w [...], a Kierownikiem Ośrodka Pomocy Społecznej w [...], stanowią jedynie korespondencję i nie mogą być dowodem w sprawie, nie mogło prowadzić do wyeliminowania prawomocnego wyroku w sprawie II SA/Lu 531/16, w trybie nadzwyczajnym. Trzeba bowiem mieć na względzie, że skarżący podnosząc wskazaną wyżej argumentację, w istocie zmierza do zakwestionowania oceny dowodów dokonanej w postępowaniu administracyjnym, zakończonym decyzją Kolegium z [...] kwietnia 2016 r., znak: [...], utrzymującą w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Wójta Gminy [...] przez Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] z [...] stycznia 2016 r., znak: [...], o odmowie przyznania skarżącemu usług opiekuńczych. Skarżący kwestionuje bowiem dokonaną w tym postępowaniu ocenę wiarygodności opisanej wyżej dokumentacji, stanowiącej korespondencję pomiędzy Kierownikiem Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] a NZOZ Przychodnią Lekarza Rodzinnego "[...]" w [...], wskazując, że dokumenty te błędnie zostały uznane za miarodajne, w kontekście dokonanej przez organy obu instancji oceny zasadności odmowy przyznania wnioskowanego przez niego wówczas świadczenia niepieniężnego z pomocy społecznej – w postaci usług opiekuńczych. W konsekwencji uznać należy, że wprawdzie skarżący w skardze o wznowienie postępowania sądowego formalnie powołał ustawową podstawę wznowienia, to jednak w rzeczywistości podstawa ta nie występuje. Tym samym niniejszą skargę należało uznać za niedopuszczalną z powodu braku ustawowych podstaw wznowienia (art. 281 p.p.s.a.). Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, na podstawie art. 281 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.