II SA/Lu 538/17

PostanowienieWSA w Lublinie2017-11-07

Skład orzekający: Jarosław Harczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący w sprawie dotyczącej zwrotu nienależnie pobranego stypendium stażowego jest zwolniony z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych na podstawie art. 239 § 1 pkt 1 lit. b PPSA?
Ratio decidendi
Skarżący w sprawie dotyczącej zwrotu nienależnie pobranego stypendium stażowego jest zwolniony z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych na podstawie art. 239 § 1 pkt 1 lit. b PPSA, ponieważ sprawa ta zaliczana jest do spraw dotyczących statusu bezrobotnego, zasiłków oraz innych należności i uprawnień przysługujących osobie bezrobotnej. W związku z tym, rozpoznanie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych stało się zbędne i podlega umorzeniu.
Stan faktyczny
Skarżąca O. S. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w sprawie dotyczącej zwrotu nienależnie pobranego stypendium stażowego. Skarżąca argumentowała, że jej sytuacja materialna nie pozwala na samodzielne pokrycie kosztów, a jedynym źródłem utrzymania rodziny jest wynagrodzenie ojca. Wypełniła druk PPF, wskazując na brak dochodów i majątku.
Rozstrzygnięcie
I. Przyznano O. S. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata i wyznaczenie go do Okręgowej Rady Adwokackiej w L.; II. Umorzono postępowanie o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie (zwolnienie od kosztów sądowych).

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 7 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku O. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi O. S. na decyzję Wojewody z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego stypendium stażowego p o s t a n a w i a I. przyznać O. S. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata o wyznaczenie którego wystąpić do Okręgowej Rady Adwokackiej w L.; II. umorzyć postępowanie o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie. Skarżąca w piśmie z dnia 10 października 2017 r. wniosła o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. Wyjaśniła, że nie zna się na przepisach prawa a jej sytuacja materialna nie pozwala na ustanowienie pełnomocnika z wyboru. Obecnie pozostaje bowiem na utrzymaniu rodziców. W okresie od maja 2017 r. do sierpnia 2017 r. przebywała za granicą, gdzie pracowała. W okresie tym zarobiła kwotę [...]złotych. Od września 2017 r. nie pracuje, jest osobą bezrobotną. Skarżąca wezwana do wypełniania druku PPF złożyła go wypełniony w zakreślonym terminie (data stempla pocztowego) wnosząc o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wniosek uzasadniła tym, że pozostaje na utrzymaniu rodziców wraz z trojgiem uczącego się rodzeństwa. Jedynym źródłem utrzymania rodziny jest wynagrodzenie za pracę ojca skarżącej w kwocie [...]złotych netto. W aktach sprawy znajduje się zaświadczenie Wójta Gminy A., z którego wynika, że ojciec skarżącej nie jest podatnikiem podatku rolnego, leśnego oraz od nieruchomości oraz, iż na terenie Gminy A. nie posiada gospodarstwa rolnego. Starszy referendarz sądowy stwierdził, że: Stosownie do art. 249a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a.") jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Artykuł 239 §1 pkt 1 lit. b p.p.s.a. stanowi zaś, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących statusu bezrobotnego, zasiłków oraz innych należności i uprawnień przysługujących osobie bezrobotnej. Skarga na decyzję dotyczącą zwrotu nienależnie pobranego stypendium stażowego zaliczana jest do spraw dotyczących statusu bezrobotnego, zasiłków oraz innych należności i uprawnień przysługujących osobie bezrobotnej. Zatem skarżąca w sprawie niniejszej jest zwolniona od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. W takiej sytuacji zbędne jest rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. Dlatego postępowanie o przyznanie skarżącej prawa pomocy w tym zakresie podlega umorzeniu na podstanie art. 249a p.p.s.a. w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., jak orzeczono w punkcie II postanowienia. Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien być więc rozpoznany jak wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym przyznawane jest, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku w kosztach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W ocenie referendarza sądowego skarżąca wykazała, że bez uszczerbku w kosztach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny nie jest w stanie ponieść wynagrodzenia adwokata ustanowionego z wyboru wynoszącego minimalnie w niniejszej sprawie 480 złotych. Skarżąca nie posiada bowiem żadnych dochodów ani majątku, pozostając wraz z matką oraz trzema siostrami na utrzymaniu ojca, który otrzymuje wynagrodzenie miesięczne w kwocie [...]złotych. Wynagrodzenie to stanowi jedyne źródło dochodu pięcioosobowej rodziny. Biorąc pod uwagę jego wysokość i ilość osób, które musza się z niego utrzymać stwierdzić należy, że pomniejszego go o niemal 1/3 część uniemożliwi poniesienie kosztów utrzymania koniecznego skarżącej i jej rodzinie. Tym samym spowoduje to uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego dla skarżącej i jej rodziny. Z tych powodów referendarz sądowy przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata, o czym orzekł na podstawie art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. w punkcie pierwszym postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło