II SA/Lu 539/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Ibrom (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia NSA Witold Falczyński,, Sędzia NSA Krystyna Sidor, Protokolant Starszy referent Beata Basak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 listopada 2009 r. sprawy ze skargi T. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie specjalnego zasiłku celowego I. oddala skargę; II. przyznaje [...] A. S. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Lublinie ) kwotę 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym 52,80 zł (pięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy) należnego podatku od towarów i usług. W dniu 12 maja 2009 r. T. W. złożyła w Ośrodku Pomocy Społecznej w N. wniosek o przyznanie jej specjalnego zasiłku celowego, żądając jednocześnie wyłączenia od rozpoznania tego wniosku pracownicy ośrodka – H. L. Decyzją z dnia 10 czerwca 2009 r., wydaną na podstawie art. 41 pkt 1 w związku z art. 7 pkt 5 i 6, art. 8 ust. 1 pkt 1, art. 14, art. 17 ust. 2 pkt 1, art. 98, art. 101, art. 102, art. 104, art. 106 ust. 1 i art. 109 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2008 r. Nr 115, poz. 728), Wójt Gminy N. przyznał T. W. świadczenie z pomocy społecznej w postaci specjalnego zasiłku celowego w formie pomocy rzeczowej – 300 kg węgla. Decyzją z dnia 20 lipca 2009 r., wydaną na skutek odwołania T. W., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. uchyliło w całości decyzję z dnia 10 czerwca 2009 r. i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Kolegium wyjaśniło, iż powodem uwzględnienia odwołania jest nierozpatrzenie przez organ pierwszej instancji wniosku T. W. o wyłączenie ze sprawy pracownika Ośrodka Pomocy Społecznej w N. H. L., co mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Skargę na powyższą decyzję wniosła T. W., zarzucając organowi odwoławczemu rażące naruszenie prawa polegające na nierozpoznaniu sprawy w sposób merytoryczny. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Zaskarżona decyzja nie narusza prawa. W niniejszej sprawie bezsporne jest, iż wniosek skarżącej z dnia 12 maja 2009 r. o przyznanie specjalnego zasiłku celowego zawierał żądanie wyłączenia od rozpoznania przedmiotowego wniosku pracownika socjalnego H. L. W aktach administracyjnych niniejszej sprawy brak jest rozstrzygnięcia w przedmiocie wniosku o wyłączenie tego pracownika, gdyż dołączone tam postanowienie Wójta Gminy N. z dnia 19 maja 2009 r., Nr [...], odmawiające wyłączenia H. L. od udziału w postępowaniu prowadzonym przez Ośrodek Pomocy Społecznej w N. (k. 3) zostało wydane w innej sprawie, wszczętej z wniosków skarżącej z dnia 30 września 2009 r. oraz z dnia 23 kwietnia 2009 r. o przyznanie i przedłużenie usług opiekuńczych. Jednocześnie wskazać należy, iż pracownik socjalny – H. L., której wyłączenia ze sprawy domagała się skarżąca, brała udział w czynnościach postępowania administracyjnego, w którym została wydana decyzja organu pierwszej instancji z dnia 10 czerwca 2009 r. (zawiadomiła skarżącą o terminie przeprowadzenia wywiadu środowiskowego - k. 9, sporządziła notatki służbowe - k. 7, 8 i 10 oraz przeprowadziła ze skarżącą aktualizację wywiadu środowiskowego - k. 4). Normy postępowania administracyjnego określające, w jakich przypadkach organy administracyjne oraz ich pracownicy podlegają wyłączeniu w celu zapewnienia bezstronności orzekania, stanowią urzeczywistnienie wyrażonej w art. 7 k.p.a. zasady prawdy obiektywnej. Instytucja wyłączenia pracownika i organu od udziału w postępowaniu administracyjnym przesądza - obok właściwości organu - o zdolności tego organu do prowadzenia postępowania administracyjnego. Poza przesłankami wyłączenia pracownika organu administracji publicznej od udziału w postępowaniu, wymienionymi w art. 24 § 1 k.p.a., przepis art. 24 § 3 k.p.a., jako podstawę wyłączenia pracownika, wskazuje istnienie okoliczności nie wymienionych w § 1, które mogą wywołać wątpliwość co do bezstronności pracownika. Wyłączenie pracownika lub odmowa jego wyłączenia od udziału w postępowaniu administracyjnym na podstawie art. 24 § 3 k.p.a. następuje w formie postanowienia (wyrok NSA z dnia 29 maja 1990 r., SA/Po 1555/89, ONSA 1990, nr 2-3, poz. 44; OSP 1992, z. 4, poz. 90), które wydaje się na wniosek pracownika, strony lub z urzędu. W związku z powyższym, Sąd w pełni podziela stanowisko Kolegium, iż nierozpoznanie przez organ pierwszej instancji wniosku skarżącej o wyłączenie pracownika socjalnego H. L. od postępowania w sprawie wszczętej z wniosku z dnia 12 maja 2009 r. stanowi uchybienie uzasadniające uchylenie decyzji tego organu z dnia 10 czerwca 2009 r. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez ten organ. Skoro bowiem w niniejszej sprawie postępowanie dowodowe przed organem pierwszej instancji prowadzone było z udziałem pracownika, którego wyłączenia domagała się skarżąca, wadliwe było wydanie przez ten organ merytorycznego rozstrzygnięcia w oparciu o dokonane przez tego pracownika ustalenia, bez uprzedniego rozpoznania wniosku o jego wyłączenie. Z tej samej przyczyny brak było podstaw do orzekania co do istoty sprawy przez organ odwoławczy. Rozstrzygnięcie sprawy wymaga w tej sytuacji, w myśl art. 138 § 2 k.p.a., uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości. Na marginesie wskazać należy, iż zaskarżone rozstrzygnięcie Kolegium ma charakter czysto proceduralny i jako takie nie przesądza o prawie skarżącej do wnioskowanego przez nią świadczenia z pomocy społecznej. Z powyższych względów Sąd oddalił skargę jako nieuzasadnioną na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).