II SA/Lu 539/10

Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie - Anna Puton - Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 27 października 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. O. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Wnioskiem o przyznanie prawa pomocy z dnia 27 września 2010r. złożonym na urzędowym formularzu, skarżąca wniosła o ustanowienie adwokata. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy referendarz sądowy stwierdził, co następuje: Zgodnie z art. 246 ( 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Żądanie ustanowienia adwokata jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.). W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonego na urzędowym formularzu, skarżąca podniosła, że cała rodzina utrzymuje się z dochodu męża, a ponadto, że są obciążeni kredytem "na dom", którego rata miesięczna wynosi [...] zł. Skarżąca wskazała, że ponoszą również inne wydatki związane z utrzymaniem domu, w tym opłaty za energię elektryczną, wodę, wywóz nieczystości. Dla budżetu rodziny znacznym obciążeniem są wyjazdy do [...] w celu leczenia dziecka. Skarżąca podała, że comiesięczne wydatki w znacznym stopniu przekraczają potrzeby finansowe rodziny, w związku z czym korzysta z pomocy rodziców. W dalszej części wniosku skarżąca wykazała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem i dzieckiem. Odnośnie stanu majątkowego podała, że posiada dom o pow. [...] m2 oraz nieruchomość rolną o pow. [...] arów. Jako źródło dochodów skarżąca wskazała wynagrodzenie za pracę męża w wysokości [...] zł brutto. Oświadczenie skarżącej zawarte w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy okazało się niewystarczające do dokonania oceny jej możliwości poniesienia kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika w tej sprawie. Skarżąca wskazując na rodzaj ponoszonych wydatków związanych z utrzymaniem domu, nie podała ich wysokości. Nie zostało również wyjaśnione, jaka jest forma, wysokość i częstotliwość pomocy udzielanej skarżącej przez rodziców. Ponadto skarżąca podała kwotę otrzymywanego przez męża świadczenia jedynie w wysokości brutto, podczas gdy dla oceny możliwości płatniczych istotna jest również wysokość netto uzyskiwanego dochodu. Oceniając zasadność wniosku o prawo pomocy, należało również wziąć pod uwagę zawartą przez skarżącą umowę kredytową, gdyż jak wynika z zasad doświadczenia życiowego, tego typu umowy mogą wskazywać na zdolność kredytową i możliwości płatnicze osoby, która taką umowę zawiera W związku z powyższym, pismem z dnia 28 września 2010r. wezwano skarżącą do złożenia dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń, w terminie siedmiu dni od daty otrzymania wezwania. Wezwanie powyższe, jak wynika z potwierdzenia odbioru (k-26 a.s.), skarżąca otrzymała w dniu 1 października 2010r., jednakże nie nadesłała żądanych dokumentów (notatka urzędowa z 27 października 2010r.). W tym miejscu podnieść należy, iż ciężar dowodu spełnienia przesłanek przyznania prawa pomocy, określonych art. 246 ( 1 pkt 2 p.p.s.a. ciąży na osobie ubiegającej się o uzyskanie takiego prawa. Podejmując decyzję o przyznaniu prawa pomocy należy opierać się na dokładnych danych dotyczących sytuacji materialnej i rodzinnej, wysokości dochodów i obciążeń finansowych strony wnioskującej o prawo pomocy. Obowiązkiem zaś strony ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy jest, przy zachowaniu należytej staranności, wyczerpujące wykazanie swojej sytuacji rodzinnej i szeroko pojętej sytuacji materialnej. Ocena możliwości poniesienia przez stronę kosztów postępowania jest uzależniona od tego, co zostanie przez stronę wykazane, stosownie bowiem do art. 252 § 1 p.p.s.a., wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna, ponadto dokładne dane o stanie rodzinnym oraz oświadczenie strony o niezatrudnieniu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. W sytuacji, gdy w/w oświadczenie jest niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego (art. 255 p.p.s.a.). Stwierdzić należy, że wobec niewykonania wezwania do złożenia dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń, nie zostały wyjaśnione wszystkie okoliczności dotyczące sytuacji materialnej skarżącej (w szczególności odnośnie rodzaju i wielkości pomocy uzyskiwanej od rodziców, jak też dochodu męża netto, a co za tym idzie łącznych dochodów rodziny oraz wysokości miesięcznych wydatków ponoszonych na koszty utrzymania koniecznego). Uniemożliwiło to referendarzowi ustalenie, jakie są realne możliwości finansowe skarżącej poniesienia kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Nie można zatem ocenić, czy w sprawie zaistniały przesłanki przyznania stronie prawa pomocy w zakresie częściowym, określone art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., co uzasadnia odmowę przyznania tego prawa. Z tych względów oraz na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. należało orzec, jak na wstępie.