II SA/Lu 553/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maciej Kierek, Sędzia NSA Witold Falczyński (spr.), Asesor WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant asystent sędziego Rafał Ostrowski, po rozpoznaniu w dniu 6 lipca 2004 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki urządzenia reklamowego uchyla zaskarżoną decyzję, która nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Decyzją z dnia [...] marca 2003 r. Nr [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2003 r. Nr [...], nakazującą M.M. rozbiórkę urządzenia reklamowego pokryć dachowych wykonanego przy drodze krajowej Nr 17 L..-W. na działce Nr ewid. [...] w miejscowości B., gm. J., bez wymaganego przepisami zgłoszenia zamiaru jego budowy. W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy podniósł, iż wybudowane na działce Nr [...] w miejscowości B. wolno stojące urządzenie reklamowe, w formie drewnianego zadaszenia opartego na słupkach nie połączonych trwale z gruntem, stanowi obiekt małej architektury, którego realizacja wymaga – w świetle art. 30 ust. 1 kpt. 1 w związku z art. 29 ust. 1 pkt. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2000 r Nr 106, poz. 1126 ze zm.) – dokonania zgłoszenia właściwemu organowi. Zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt. 2 Prawa budowlanego instalowanie i remont tablic i urządzeń reklamowych, z wyjątkiem reklam świetlnych i podświetlanych usytuowanych poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym, nie wymaga pozwolenia na budowę, jednakże – w myśl art. 30 ust. 1 pkt. 1 ustawy j. w. – podlega obowiązkowi zgłoszenia. Inwestor M.M. wykonał przedmiotowy obiekt samowolnie, bez dokonania wymaganego zgłoszenia właściwemu organowi. Wybudowanie obiektu budowlanego lub jego części bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia nakłada na organy nadzoru budowlanego, z mocy art. 48 Prawa budowlanego, bezwzględny obowiązek orzeczenia przymusowej rozbiórki samowolnie zrealizowanej inwestycji. Istotny jest przy tym sam fakt braku pozwolenia lub zgłoszenia albo też złożenia sprzeciwu przez właściwy organ. Organ odwoławczy wskazał, iż obowiązujące w dacie wydania decyzji prawo nie przewiduje legalizacji samowoli budowlanych. Na powyższą decyzję M.M. wniósł skargę (nazwaną odwołaniem) do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie. Podniósł on, iż na działce Nr [...] znajdują się jedynie elementy obiektu ekspozycyjnego, które nie zostały jeszcze ze sobą połączone. Elementy te zostały przewiezione na działkę w wyniku nieprzewidzianego wypowiedzenia umowy dzierżawy na sąsiedniej działce. Od tamtej pory prowadzone były działania mające na celu uzyskanie pozwoleń na te obiekty. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu swojej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w zważył, co następuje: Decyzja organu II instancji jest, w ocenie Sądu, nieprawidłowa i jako taka podlega uchyleniu. Przedmiotem niniejszej sprawy jest wykonanie przez M.M. na działce Nr [...] w miejscowości B. obiektu budowlanego, tj. urządzenia reklamowego pokryć dachowych, nie związanego trwale z gruntem. Bezspornym jest, iż inwestor nie legitymował się pozwoleniem na budowę ani też zgłoszeniem właściwemu organowi zamiaru wykonania tego obiektu budowlanego. Wobec tego PINB nakazał rozbiórkę tego obiektu powołując za podstawę swojej decyzji art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji (Dz.U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) ( –dalej P. Bud.). Również organ odwoławczy wskazał ten przepis jako poprawną podstawę powyższej decyzji, utrzymując w mocy decyzję pierwszoinstancyjną. Jednakże zwrócić należy uwagę, iż art. 48 P.Bud. odnosi się do obiektów budowlanych będących w budowie lub już wybudowanych. Nie odnosi się natomiast do wykonania innych robót budowlanych. Ustawa P. Bud. precyzyjnie określa różnice pomiędzy pojęciem "budowy", a pojęciem "robót budowlanych". Różnica ta ma ponadto daleko idące konsekwencje prawne – inne w stosunku do "budowy" a inne w stosunku do innych robót budowlanych . Zgodnie bowiem z przepisem art. 29 ust. 2 pkt. 2 P. Bud. pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu i remoncie tablic i urządzeń reklamowych, z wyjątkiem reklam świetlnych i podświetlanych usytuowanych poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym. Wykonanie takiego obiektu wymaga zgłoszenia właściwemu organowi zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt. 1 P. Bud.. W razie braku takiego zgłoszenia konsekwencją prawną nie jest stosowanie art. 48 P. Bud., który odnosi się do budowy lecz właściwymi przepisami są wówczas art. 50 i 51 P. Bud. i przewidziana tam procedura. Zatem organ II instancji nie wyjaśnił w sposób precyzyjny i wyczerpujący stanu faktycznego, uchybiając w ten sposób zasadzie postępowania administracyjnego określonej w art. 7 kpa. Nadto widać wyraźną niekonsekwencje organu w kwalifikacji przedmiotowego obiektu budowlanego. W uzasadnieniu decyzji organ II instancji kwalifikuje go raz jako obiekt małej architektury, raz jako urządzenia reklamowe, powołując przy tym różne podstawy prawne. Wskazać należy, iż dokładne określenie charakteru danego obiektu budowlanego jest istotne i niezbędne w każdej sprawie budowlanej, bowiem warunkuje ono prawidłowe zastosowanie danej normy prawnej. Organ nie może tego samego obiektu kwalifikować w różny sposób. Podważa to również zaufanie obywateli do organu administracji, bowiem wskazuje na niepewność rozstrzygnięcia i mało wnikliwe rozważenie danej sprawy. WINB nie odniósł się również w sposób dostateczny do wysuwanej przez inwestora w odwołaniu i skardze kwalifikacji obiektu budowlanego jako ekspozycji i podtrzymał swoją kwalifikację tego obiektu. Kłóci się to z zasadą wszechstronnego wyjaśnienia wszelkich okoliczności faktycznych ze względów wyżej przytoczonych. Nadto organ administracji powinien rozpatrując sprawę w sposób jednoznaczny wyjaśnić stronie swoje rozstrzygnięcie w taki sposób aby ta w pełni zrozumiała to rozstrzygnięcie. Z tych też względów organ II instancji powinien jednoznacznie ustalić charakter przedmiotowego obiektu budowlanego i wówczas zastosować odpowiednie normy prawne i określoną tam procedurę. Mając powyższe na uwadze Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w oparciu o przepis art. 145 §1 pkt. 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270). Orzeczenie dotyczące wykonalności uchylonej decyzji ma swoje uzasadnienie w przepisie art. 152 ww. ustawy. Z tych względów orzeczono jak w sentencji.