II SA/Lu 56/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec,, Sędzia NSA Krystyna Sidor (sprawozdawca), Protokolant Asystent sędziego Marcin Małek, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 15 marca 2011 r. sprawy ze skargi J. W. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie dotyczącej odmowy przyznania uprawnień kombatanckich oddala skargę. Decyzją z dnia ...Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych po ponownym rozpoznaniu sprawy na wniosek J. W. utrzymał decyzję własną z dnia ...o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie dotyczącej odmowy przyznania uprawnień kombatanckich. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że decyzją z dnia 15 września 1999r. odmówiono J. W. przyznania uprawnień kombatanckich z tytułu pobytu w obozie w T. W dniu 19 sierpnia 2002r. J. W. wystąpił ponownie o przyznanie uprawnień kombatanckich, przedkładając zaświadczenie z Instytutu Pamięci Narodowej w Lublinie z dnia 18 listopada 1993r. oraz obszerny życiorys. Z dokumentów tych wynikało, że w dniu 5 listopada 1941r. rodzina J. W. została wysiedlona (wraz z całą wsią P.) i osadzona w Z., w H. i T., następnie po sześciotygodniowym pobycie w T. została umieszczona w tzw. K. (N.), skąd uciekła w dniu 24 grudnia 1941r. do K. i Ł. M., gdzie pracowała przymusowo na rzecz Niemca; do P. wnioskodawca wraz z rodziną wrócił dopiero w 1945r. Mając na uwadze przestawione okoliczności organ uznał, że brak jest podstaw do uchylenia - na mocy art. 154 kpa - decyzji własnej z dnia 15 września 1999r. o odmowie przyznania J. W. uprawnień kombatanckich i decyzją z dnia 10 marca 2003r. odmówił jej uchylenia. W dniu 23 kwietnia 2003r. J. W. złożył wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z dnia 10 marca 2003r., załączając oświadczenia świadków – S. M. i G. P. oraz swój kolejny życiorys, z których wynikało, że w dniu 28 listopada 1942r. został wysiedlony ze S. i do końca tego roku przebywał w obozie przejściowym w Z. W wyniku wznowienia decyzją z dnia 27 listopada 2003r., utrzymaną w mocy decyzją z dnia 20 lipca 2004r., organ odmówił uchylenia decyzji własnej z dnia 10 marca 2003r. o odmowie uchylenia w trybie art. 154 kpa decyzji własnej odmawiającej przyznania J. W. uprawnień kombatanckich. Na skutek kolejnego wniosku, organ decyzją z dnia 8 września 2004r. utrzymaną w mocy decyzją z dnia 8 grudnia 2004r., wydaną w trybie art. 154 kpa, odmówił następnie uchylenia decyzji z dnia 20 lipca 2004r. W tej sytuacji J. W. złożył wniosek o wznowienie postępowania, zakończonego wydaniem decyzji z dnia 15 września 1999r., powołując się na pobyt w 1942r. w obozie w Z. Decyzją z dnia 5 września 2005r., utrzymaną w mocy decyzją z dnia 26 października 2005r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych odmówił uchylenia decyzji z dnia 15 września 1999r. W dniu 7 września 2010r. J. W. ponownie wniósł o uchylenie decyzji z dnia 15 września 1999r. w trybie art. 154 kpa, załączając oświadczenia świadków – G. P. i T. M. Badając sprawę, Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych stwierdził, że wniosek nie może być uwzględniony, ponieważ decyzja podjęta w trybie art. 154 kpa byłaby obarczona wadą określoną w art. 156 § 1 pkt 3 kpa, polegającą na ponownym rozstrzygnięciu sprawy już rozstrzygniętej decyzją ostateczną - organ rozpatrywał już bowiem wniosek J. W. o uchylenie decyzji z dnia 15 września 1999r. w trybie art. 154 kpa i wydał decyzję odmowną. Organ wskazał, że okoliczność pobytu J. W. w obozie przejściowym w Z. w 1942r. i złożone na tę okoliczność oświadczenia G. P. i T. M. były już przedmiotem rozpoznania przez organ - w tej sytuacji postępowanie podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie J. W. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. Wskazał, że nie zachodzi tożsamość podstawy faktycznej obu rozstrzygnięć, gdyż decyzja z dnia 15 września 1999r. dotyczyła pobytu strony w obozie w T. w listopadzie i grudniu 1941r., zaś wniosek w niniejszej sprawie z dnia 7 września 2010r. dotyczył pobytu w obozie hitlerowskim w Z. w listopadzie i grudniu 1942r. Organ powinien był więc przesłuchać świadków na tę okoliczność, ponieważ w tym zakresie nie byli oni przesłuchiwani. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), zwanej dalej ppsa, sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej w zakresie jej zgodności z prawem. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza obowiązujących przepisów. Podstawą jej wydania był art. 154 kpa, zgodnie z którym decyzja ostateczna, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa, może być w każdym czasie uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Organ administracji orzekający w trybie tego przepisu bada wyłącznie to czy za zmianą lub uchyleniem przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony (por. wyrok NSA z dnia 13 sierpnia 1997r., III SA 854/96). Organ nie jest więc uprawniony do ponownego merytorycznego rozpatrywania sprawy (por. wyrok NSA z dnia 24 października 2000r., III SA 2468/99), zaś w razie braku przesłanek do uchylenia lub zmiany decyzji w tym trybie powinien wydać decyzję o umorzeniu postępowania jako bezprzedmiotowego (wyrok SN z dnia 9 grudnia 1986r., III AZP 13/86). Skarżący J. W. – mimo iż wyraźnie wnosił o rozpoznanie niniejszej sprawy w oparciu o art. 154 kpa /k. 195 akt admin./ - nie wykazywał ani interesu społecznego ani swojego słusznego interesu, lecz w istocie domagał się ponownego merytorycznego zbadania sprawy, ustalenia na nowo stanu faktycznego i przyznania mu uprawnień kombatanckich z uwzględnieniem jego pobytu w 1942r. w obozie przesiedleńczym w Z. Domagał się on więc ponownego rozstrzygnięcia przez organ sprawy na podstawie przepisów prawa materialnego tj. ustawy z dnia 24 stycznia1991r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (t.j. Dz.U. z 2002r., Nr 42, poz. 371 ze zm.), co – w świetle utrwalonego orzecznictwa sądowoadministracyjnego - jest niedopuszczalne w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 154 kpa. Ponadto, jak słusznie wskazał Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, skarżący już wcześniej domagał się uchylenia bądź zmiany decyzji z dnia 15 września 1999r. w trybie art. 154 kpa, jednak organ decyzją z dnia 10 marca 2003r. /k. 32 akt admin. / odmówił jej uchylenia. Decyzja z dnia 10 marca 2003r. nie została zaskarżona w zwykłym toku instancji, natomiast skarżący w dniu 23 kwietnia 2003r. /data wpływu, k. 30 akt admin./ złożył wniosek o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem tej decyzji załączając życiorys, rekomendację Stowarzyszenia ... oraz inne dokumenty i wskazując, że od dnia 27 listopada 1942r. ponownie został wysiedlony do obozu w Z. i przebywał w nim do końca tego roku. Badając sprawę, decyzją z dnia 27 listopada 2003r., utrzymaną w mocy decyzją z dnia 20 lipca 2004r. /k. 56 i 75 akt admin./ organ odmówił uchylenia decyzji z dnia 10 marca 2003r. Ostateczna decyzja z dnia 20 lipca 2004r. nie została zaskarżona do Sądu Administracyjnego, natomiast skarżący - powołując się na pobyt w obozie w Z. pod koniec 1942r. - próbował wzruszyć tę decyzję w trybie art. 154 kpa, jednak organ decyzjami z dnia 8 września 2004r. i 8 grudnia 2004r. /k. 82 i 104 akt admin./ odmówił uchylenia decyzji z dnia 20 lipca 2004r. Skoro więc organ rozważał już wcześniej możliwość uchylenia bądź zmiany decyzji z dnia 15 września 1999r. o odmowie przyznania J. W. uprawnień kombatanckich, a obecnie skarżący nie wykazuje ani słusznego interesu społecznego ani swojego słusznego interesu, lecz podnosi wyłącznie okoliczności faktyczne, które były przedmiotem badania przez organ, to ponowne prowadzenie sprawy w trybie art. 154 kpa jest niedopuszczalne. W tej sytuacji uzasadnione było umorzenie przez organ niniejszego postępowanie na podstawie art. 105 kpa. Jedynie nowe okoliczności, o których dotychczas organ nie wiedział, istniejące w dacie wydania decyzji z dnia 15 września 1999r., mogłyby – w świetle art. 145 § 1 pkt 5 kpa – ewentualnie stanowić podstawę wznowienia postępowania i ponownego zbadania tej decyzji, natomiast w niniejszym postępowaniu jest to niedopuszczalne. Z tych względów, skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz.1270 ze zm.)