II SA/Lu 563/03
WyrokWSA w Lublinie2004-04-14
Skład orzekający: Witold Falczyński, Maciej Kierek, Bogusław Wiśniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie opiniujące podział nieruchomości, wydane bez wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie podziału nieruchomości i bez analizy zgodności z planem miejscowym w zakresie przeznaczenia terenu na drogę publiczną, jest zgodne z prawem?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, ponieważ akta sprawy nie zawierały informacji o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie podziału nieruchomości, a także budziła wątpliwości zgodność proponowanego podziału z ustaleniami planu miejscowego dotyczącymi charakteru ulicy. Podział z urzędu jest możliwy tylko dla celów publicznych, takich jak wydzielenie gruntów pod drogi publiczne, a nie pod ciąg komunikacji pieszej i rowerowej.Stan faktyczny
Stronę skarżącą stanowiło postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta pozytywnie opiniujące możliwość podziału działek pod budowę ulicy. Skarżący zarzucali, że postanowienie zostało wydane bez doręczenia im projektu podziału i planu, a także że narusza ich prawo własności. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie z uwagi na brak informacji o wszczęciu postępowania o podział nieruchomości oraz wątpliwości co do zgodności podziału z planem miejscowym w kontekście przeznaczenia terenu.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, oraz zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz H. i K. G. kwotę 10 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński, Sędzia NSA Maciej Kierek, Bogusław Wiśniewski (spr.) asesor WSA, Protokolant stażysta Tomasz Wójcik, po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2004 r sprawy ze skargi H. i K. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie pozytywnego zaopiniowania projektu podziału działek I. uchyla zaskarżone postanowienie, które nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz H. i K. G. kwotę 10 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Sygn.akt II SA / Lu 563 / 03
U z a s a d n i e n i e
Postanowieniem z dnia [...] marca 2003r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta z dnia [...]grudnia 2002r nr.[...] w sprawie pozytywnego zaopiniowania możliwości podziału działek oznaczonych nr [...], [...], [...], [...] położonych przy ulicy L. oraz działek o nr [...], [..], [...], [...], [...] i [...] położonych przy ulicy K. pod budowę ulicy L. Organ odwoławczy zaznaczył, iż podziału nieruchomości można dokonać jeżeli jest on zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz przepisami szczególnymi. Zgodność podziału z planem opiniuje wójt , burmistrz lub prezydent w formie postanowienia ( art.93 ust.4 i 5 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami ). Opinia powyższa stanowi podstawę opracowania projektu podziału nieruchomości. Według ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta L. ulica L. została określona symbolem KX/R – jako tereny komunikacji pieszej wraz z towarzyszącą ścieżką rowerową.
Rozporządzeniem nr 13 Wojewody z dnia 29 sierpnia 1995r. ul. L. otrzymała status drogi lokalnej miejskiej , a z dniem 1 stycznia 1999 r. na mocy art.103 ustawy z dnia 29 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy
reformujące administrację publiczną ( Dz.U Nr 133 poz.872 ze zmianami ) stała się drogą gminną. W opinii Kolegium zgodność zamierzonego podziału z ustaleniami powołanego planu przesądza o zasadności stanowiska organu I instancji. Z treści zaskarżonego postanowienia wynika ponadto, iż nie jest wadliwym brak doręczenia stronie skarżącej projektu podziału, rysunku planu oraz jego treści. Takiego obowiązku nie przewidują przepisy prawa materialnego. Kolegium poinformowało wnoszących zażalenie o możliwości zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym, o możliwości jego uzupełnienia i o możliwości wniesienia dodatkowych
uwag przed wydaniem postanowienia z czego nie skorzystali. W takim stanie rzeczy
organ odwoławczy nabrał przekonania , że zarzuty zażalenia należy odrzucić , tym bardziej , że skarżone postanowienie nie rozstrzyga o prawach ani o obowiązkach skarżących, a jedynie wypowiada się w sprawie zgodności planowanego z urzędu podziału z obowiązującym planem miejscowym.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego H. i K.G. domagali się uchylenia zaskarżonego postanowienia . Wykazywali , iż ma
ono miejsce w toku postępowania o podział nieruchomości, a zatem możliwe jest podnoszenie przez jego uczestników wszelkich okoliczności, w tym dotyczących ograniczenia czy pozbawienia ich prawa własności, co zachodzi w niniejszej sprawie. Rzeczą organów administracji było ustosunkowanie się do tego zarzutu, a zaniechanie tego skutkuje uznaniem, iż sprawa nie została merytorycznie rozpoznana co do swojej istoty. Ponownie skarżący podnieśli zarzut nie doręczenia im projektu podziału, rysunku planu oraz jego części opisowej, które zgodnie z treścią postanowienia stanowiły jego integralną część. W ich ocenie mają prawo otrzymać całość, a nie fragment orzeczenia. Powyższe uchybienie spowodowało, iż nie mogli skontrolować orzeczenia z punktu widzenia jego zgodności ze stanem faktycznym.
W odpowiedzi na skargę samorządowe Kolegium Odwoławcze
podtrzymało swoje stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Motywy skargi nie są przekonujące. Stosownie do art.93 ust .4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz. U z 2000 r Nr.46, poz. 543 ze zmianami) zgodność proponowanego podziału nieruchomości z ustaleniami planu miejscowego oraz przepisami szczegółowymi z zastrzeżeniem art.94 i 95 opiniuje wójt, burmistrz lub prezydent. Opinia powyższa nie statuuje żadnych zmian własnościowych i nie powoduje naruszenia prawa własności. Odnosi się wyłącznie do proponowanego podziału nieruchomości. Ostatecznego podziału dokonuje się na podstawie decyzji wójta, burmistrza albo prezydenta miasta, zatwierdzającej projekt podziału (art. 96 ust. 1 ustawy ). Decyzja ta stanowi podstawę wpisów w księdze wieczystej oraz w katastrze nieruchomości ( art.96 ust.4).
Odmiennego stanowiska nie sposób upatrywać w powołanej przez skarżących uchwale składu 5 sędziów NSA z dnia 1 marca 1999 r. ( sygn. akt OPK 1/99 ) ,gdzie wyrażono pogląd, iż postanowienie o którym mowa, jest wydawane w toku postępowania administracyjnego w sprawie o podział nieruchomości. Treść uchwały nie daje podstaw do interpretacji przedstawionej przez skarżących. Żaden przepis ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 17 lutego 1998 r. w sprawie trybu dokonywania podziałów nieruchomości oraz sposobu sporządzania i rodzajów dokumentów wymaganych w tym postępowaniu ( Dz. U Nr.25 , poz.130 ) nie przewiduje doręczenia postanowienia opiniującego wraz z projektem podziału nieruchomości, częścią opisową i graficzną planu do którego się odnosi. Brak zatem było uzasadnionych podstaw do doręczania tych dokumentów przez organy administracji. Wystarczającym było poinformowanie skarżących o możliwości zapoznania się z nimi w trybie art.73 kpa.
Decyzja podlega natomiast uchyleniu z innych powodów. Przypomnieć bowiem należy, iż na mocy art.134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr.153, poz.1270 ) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie z cytowaną uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego postanowienie opiniujące zgodność proponowanego podziału z ustaleniami planu wydaje się w toku postępowania o podział nieruchomości. Akta sprawy nie zawierają żadnych informacji dotyczących wszczęcia tego postępowania. Z pisma Dyrektora Wydziału Geodezji i Gospodarki Nieruchomościami Urzędu Miejskiego z dnia 6 grudnia 2002 r. wynika jedynie, iż wniosek o wydanie postanowienia był następstwem wystąpienia Społecznego Komitetu Budowy ulicy L. Nie wiadomo jednak czego to wystąpienie miało dotyczyć. Wątpliwości budzi także zgodność proponowanego podziału z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Miasta . Z tekstu postanowienia wynika , iż podział ma na celu wydzielenie działek przeznaczonych pod budowę ulicy L. Symbol KX/R użyty na części graficznej planu wskazuje jednak zgodnie z jego opisem , iż jest to teren komunikacji pieszej ze
ścieżką rowerową. Zapis tej treści daje podstawę do wniosku, iż nie jest na tym terenie przewidziana droga publiczna , która na planie oznaczona jest symbolem KD. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, iż takie oznaczenie ulicy L. prowadziła Uchwała Rady Miejskiej z dnia [...] sierpnia 2002r Nr [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Miasta L. Nie wiadomo zatem, czy nastąpiła zmiana charakteru tego ciągu komunikacyjnego, skoro organ odwoławczy ustalił, iż rozporządzeniem nr 13 Wojewody z dnia [...]sierpnia 1999 ( Dz. Urzędowy Woj. Nr.10 poz.76 ) ulica L. trzymała status drogi lokalnej
miejskiej, a z dniem 1 stycznia 1999 r. stała się drogą gminną. Akta sprawy nie zawierają wniosków właścicieli nieruchomości o ich podział. Z urzędu natomiast podział może być dokonany , jeśli jest on niezbędny do realizacji celów publicznych (art. 97 ust.3 pkt.1 ustawy o gospodarce nieruchomościami). Celem tym jest wydzielenie gruntów pod drogi publiczne i drogi wodne ( art.6 ust 1 cyt. ustawy ). Podział z urzędu nie mógłby zostać zatem dokonany dla wydzielenia gruntów pod budowę ciągu komunikacji pieszej i rowerowej oznaczonym na planie w sposób odmienny niż drogi publiczne.
Ponownie rozpoznając sprawę organ wyjaśni, czy prowadzone jest postępowanie administracyjne o podział przedmiotowych nieruchomości, a także jakie są konsekwencje związane z nowym oznaczeniem ulicy L.
Z powyższych względów na podstawie art.145 § 1 ust.1 lit.c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U Nr.153, poz.1270) zaskarżone postanowienie należało uchylić. Orzeczenie o kosztach uzasadnia art.200, a określenie, iż zaskarżone postanowienie nie może być wykonane art.152 tej ustawy.
Rozpoznanie skargi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny nastąpiło na mocy art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U Nr.153 , poz. 1271 ze zmianami ).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło