II SA/Lu 566/03

WyrokWSA w Lublinie2004-05-12

Skład orzekający: Krystyna Sidor, Jerzy Stelmasiak, Bogusław Wiśniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracyjny ma obowiązek nakazać rozbiórkę obiektu budowlanego wybudowanego lub będącego w budowie bez wymaganego pozwolenia, jeśli obowiązujące przepisy Prawa budowlanego nie przewidują możliwości legalizacji samowoli budowlanej?
Ratio decidendi
Organ administracyjny ma obowiązek nakazać rozbiórkę obiektu budowlanego wybudowanego lub będącego w budowie bez wymaganego pozwolenia, jeśli obowiązujące przepisy Prawa budowlanego nie przewidują możliwości legalizacji samowoli budowlanej. W przypadku samowoli budowlanej, organ ma obowiązek wydać nakaz rozbiórki.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki budynku gospodarczego, który P.T. rozpoczął budować bez wymaganego pozwolenia na budowę. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę. Skarżący P.T. twierdził, że nie dopuścił się samowoli budowlanej, ponieważ złożył zgłoszenie zamiaru budowy, które zostało przyjęte bez sprzeciwu. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że budowa przekroczyła dopuszczalne parametry i wymagała pozwolenia na budowę, a przepisy nie przewidywały legalizacji samowoli budowlanej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę P.T. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Sidor (spr.), Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak, Bogusław Wiśniewski asesor WSA, Protokolant stażysta Tomasz Wójcik, po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2004 r. sprawy ze skargi P. T. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2003r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego /[...] utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]lutego 2003r. /[...] nakazującą P.T. rozbiórkę będącego w budowie bez wymaganego pozwolenia budynku gospodarczego o konstrukcji murowanej o wymiarach 7,50m x 5,00m na działce nr 493/1 położonej w miejscowości G. W uzasadnieniu podzielając stanowisko organu I instancji, organ odwoławczy wyjaśnił, że P.T. rozpoczął budowę przedmiotowego budynku bez wymaganego pozwolenia na budowę. Dokonane przez niego w Starostwie Powiatowym zgłoszenie zamiaru budowy budynku gospodarczego o wymiarach 5 m x 7,0 m nie uprawniało do budowy. Fakt rozpoczęcia budowy bez pozwolenia ustalono w toku oględzin przeprowadzonych 30 sierpnia 2002r., w trakcie których stwierdzono, że P.T. rozpoczął już budowę, a mianowicie wykonał fundamenty, dwa słupy zbrojone o wymiarach 0,6 m x 0,4 m i wysokości 1,3 m i 1,5 m, ściany z cegły o wysokości 1,17 m na odcinku 7,5 m i wysokości 1,6 m na odcinku 1,5 m, a więc tę część budynku wykonał przedwcześnie, w warunkach samowoli budowlanej. Zdaniem organów administracyjnych budowa budynku, o rozmiarach 5 m x 7,5 m, a więc o powierzchni przekraczającej 35 m - na podstawie art. 29 ust.1 pkt.1 lit.a ustawy - Prawo budowlane, wymaga pozwolenia właściwego organu, ponieważ ze względu na powierzchnię zabudowy, tego rodzaju obiekt nie może być realizowany na podstawie jedynie zgłoszenia zamiaru budowy. Organ wyjaśnił ponadto, że również w przypadkach, w których ustawa zezwala na wykonanie obiektu budowlanego na podstawie zgłoszenia, rozpoczęcie budowy możliwe jest dopiero po upływie 30 dni od dokonania zgłoszenia, w ciągu których właściwy organ ma prawo wnieść sprzeciw ewentualnie po otrzymaniu przez inwestora od organu pisemnego oświadczenia, że nie wnosi zastrzeżeń w stosunku do robót objętych zgłoszeniem. Organ II instancji podkreślił, że ustawa - Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji nie przewiduje postępowania legalizacyjnego, a więc właściwy organ ma obowiązek wydać nakaz rozbiórki obiektu wybudowanego samowolnie. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego P.T. wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji jako wydanej z naruszeniem zasad postępowania oraz prawa materialnego – art. 48 Prawa budowlanego. W uzasadnieniu skarżący wyjaśnił, że nie dopuścił się samowoli budowlanej, ponieważ w dniu 18 sierpnia 2002 r. złożył w Urzędzie Gminy pisemne zgłoszenie wraz z niezbędnymi dokumentami, które następnie w dniu 30 sierpnia 2003 r. odebrał i przekazał do Starostwa Powiatowego. Pismem z dnia 2 września 2002 r. został powiadomiony, że zgłoszenie zostało przyjęte i Starosta nie wnosi sprzeciwu. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo wskazał, że pismem z dnia 20 listopada 2002 r., znajdującym się w aktach sprawy, Wójt Gminy wyjaśnił, że w P.T. w dniu 15 sierpnia 2002 r. zgłosił się w Urzędzie Gminy jedynie w celu zasięgnięcia informacji o formalnościach dotyczących budowy budynku gospodarczego , zaś pracownik urzędu pomógł mu w przygotowaniu i skompletowaniu wymaganych dokumentów. Po rozpoznaniu sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd administracyjny sprawuje kontrolę w zakresie zgodności zaskarżonej decyzji z prawem, do czego jest uprawniony w świetle art. 1 ust.1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr 153, poz. 1269/. Zaskarżona decyzja prawa nie narusza. W świetle art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r.- Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r., Nr 106, poz. 1126 z późn. zm.) roboty budowlane można rozpocząć na podstawie pozwolenia na budowę z zastrzeżeniami art. 29 i art. 30 ustawy. W razie uchybienia przez inwestora temu obowiązkowi organ administracyjny na podstawie art. 48 cyt. ustawy w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, ma obowiązek nakazać w drodze decyzji rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego. W świetle art. 29 cyt. ustawy budowa parterowych budynków gospodarczych, związanych z produkcją rolną i uzupełniających zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej o powierzchni zabudowy przekraczającej 35 m przy rozpiętości konstrukcji większej niż 4,8 m wymaga pozwolenia na budowę właściwego organu. Poza sporem jest w niniejszej sprawie, że skarżący P.T. rozpoczął w sierpniu 2002 r. budowę budynku gospodarczego i do dnia 30 sierpnia 2002 r. wykonał fundamenty, dwa słupy zbrojone o wymiarach 0,6 m x 0,4 m i wysokości 1,3 m i 1,5 m, ściany z cegły o wysokości 1,17 m na odcinku 7,5 m i wysokości 1,6 m na odcinku 1,5 m. Łączna powierzchnia wznoszonego budynku o rozmiarach 5 m x 7,5 m wynosi 37,5 m, czego skarżący w toku postępowania nie zakwestionował, a zatem w świetle powołanego wyżej przepisu powinien był uprzednio uzyskać pozwolenie na budowę, a uchybiając temu obowiązkowi dopuścił się samowoli budowlanej. Skarżący podejmował wprawdzie nieformalnie wstępne czynności zmierzające do zgodnego z prawem dokonania budowy, ale miały one charakter wyłącznie informacyjny. W dniu 30 sierpnia 2002 r. dokonał na piśmie zgłoszenia zamiaru budowy budynku gospodarczego, który w części już wybudował nie będąc do tego uprawnionym. Poza tym skarżący rozpoczął budowę budynku o rozmiarach większych niż podane w zgłoszeniu i przekraczających powierzchnię zabudowy 35 m i w związku z tym nie wystarczało tu tylko dokonanie zgłoszenia, ale konieczne było uzyskanie pozwolenia na budowę. W tej sytuacji, ze względu na to, że ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r., Nr 106, poz. 1126) w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji nie przewidywała możliwości legalizacji samowoli budowlanej, organ administracyjny miał obowiązek nakazać rozbiórkę budynku wybudowanego lub będącego w budowie bez wymaganego pozwolenia. Mając powyższe na uwadze należało skargę, jako pozbawioną uzasadnionych podstaw prawnych oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 )

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło