II SA/Lu 573/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Dudek, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Ibrom,, Sędzia NSA Krystyna Sidor (spr.), Protokolant Asystent sędziego Agnieszka Wąsikowska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 13 listopada 2008 r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]., nr [...] w przedmiocie nakazania doprowadzenia obiektu do stanu pierwotnego oddala skargę. Decyzją z dnia [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w zw. z art. 80 ust. 2 pkt 2 oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2006r., Nr 158, poz. 1118 ze zm.) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpoznaniu odwołania J. P. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Miasta B. P. z dnia [...] nakazującą mu doprowadzenie do stanu poprzedniego wielorodzinnego budynku mieszkalnego położonego przy ul. K. J. w B. P. poprzez rozbiórkę masztu antenowego, stanowiącego urządzenie telekomunikacyjne do przekazywania sygnału internetowego drogą radiową wraz z wykonanymi instalacjami. Postępowanie toczy się z inicjatywy B. Spółdzielni Mieszkaniowej "Z" w B. P., która w piśmie z dnia 26 października 2006r. poinformowała Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Miasta B. P., że na budynku będącym jej własnością położonym przy ul. K. J. J. P. zamontował maszt antenowy do łączności internetowej bez zgody Spółdzielni i bez pozwolenia na budowę; Spółdzielnia podkreśliła, że maszt nie posiada uziemienia. W toku postępowania potwierdziło się, że na początku października 2006 r. J. P. dokonał bez wymaganego zgłoszenia na dachu przedmiotowego budynku montaż masztu antenowego o wysokości od płaszczyzny dachu ok. 5, 30 m, posiadającego trzy anteny zasilane instalacją niskonapięciową za pośrednictwem kabla sygnałowego poprowadzonego z mieszkania nr 4 poprzez kanał wentylacyjny pomieszczenia wc na połać dachową i mocowanego do trzonu masztu. W celu ustalenia czy wykonanie masztu jest prawidłowe w szczególności w zakresie kotwienia masztu do konstrukcji dachu, sposobu wykonania instalacji elektrycznej oraz czy istnieje konieczność wykonania instalacji odgromowej, organ I instancji na podstawie art. 81 c ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane, wydał w dniu 8 grudnia 2006r. postanowienie (znak:[...]), którym zobowiązał inwestora do przedłożenia oceny technicznej wykonanych robót budowlanych związanych z montażem masztu antenowego na przedmiotowym budynku. Z akt sprawy wynika, że w wykonaniu tego postanowienia inwestor przedłożył organowi dwie oceny techniczne dotyczące realizacji przedmiotowego masztu, sporządzone przez inż. K. O. oraz przez mgr inż. R. L., posiadających uprawnienia budowlane. W ocenie tych specjalistów montaż masztu zasadniczo został przeprowadzony prawidłowo, z tym że pierwszy z nich wskazał na nieprawidłowości dotyczące instalacji niskonapięciowej. Z uwagi na to, że powyższe opinie nie poruszały w ogóle kwestii ewentualnej potrzeby wykonania instalacji odgromowej, organ I instancji wydanym z urzędu postanowieniem z dnia [...] zlecił innemu specjaliście tj. inż. A. D. wykonanie dodatkowej oceny technicznej w tym zakresie. Z oceny tej, sporządzonej w dniu 16 sierpnia 2007r. wynika, że budynek i maszt antenowy nie wymagają ochrony odgromowej podstawowej, natomiast maszt powinien być uziemiony, przy czym uziemienie nie może być połączone z uziemieniem wewnątrz budynku. Mając na uwadze powyższe opinie, organ I instancji decyzją z dnia [...] na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego, nałożył na inwestora J. P. obowiązek demontażu istniejącej instalacji niskonapięciowej i wykonania nowej w określony w decyzji sposób oraz wykonania uziemienia ochronnego konstrukcji masztu do poziomu gruntu przy budynku, a także pomiarów potwierdzających skuteczność wykonania takiego uziemienia. W dniu [...] została przeprowadzona przez organ I instancji kontrola w celu sprawdzenia wykonania obowiązków nałożonych tą decyzją. Odnośnie zmiany instalacji elektrycznej stwierdzono, że została ona wykonana prawidłowo, natomiast co do uziemienia stwierdzono, że zostało ono wykonane przewodem Lgy 10mm prowadzonym w rurze ochronnej R1 w szachcie elektrycznym klatki schodowej nr 1; przewód uziemiający został zamocowany w poziomie piwnicy do zacisku przy rurze wodociągowej, stanowiącej instalację wewnętrzną, do której również przymocowana jest bednarka ocynkowana, mająca połączenie z uziomem otokowym budynku. Przedłożony przez inwestora protokół z pomiarów elektrycznych nr 94/P/3/2007 – badania instalacji odgromowych i uziomów wskazał, że ocena wyników pomiarów jest pozytywna. Pismem z dnia [...] B. Spółdzielnia Mieszkaniowa "Z" wniosła zastrzeżenia co do wykonanych robót budowlanych wskazując na załączoną opinię techniczną mgr inż. R. A. dotyczącą instalacji uziemienia, z której wynika, że nie spełnia ona żadnego z wymagań technicznych określonych w obowiązujących przepisach, w szczególności w normach PN-86/E-05003 i PN-IEC 61024 (przewód odprowadzający posiada za małe wymiary, niewłaściwe jest prowadzenie przewodu odprowadzającego bez zabezpieczeń przed porażeniem napięciowym dotykowym i bez zachowania bezpiecznego odstępu od innych instalacji, brak zacisku probierczego, brak połączenia z uziomem – niedopuszczalne jest przyłączenie do rury wodociągowej, brak uziomu, protokół z pomiarów elektrycznych nie odpowiada stanowi faktycznemu). Mając na uwadze ustalenia tej opinii, decyzją z dnia [...] organ I instancji wydał decyzję nakazującą inwestorowi przywrócenie stanu poprzedniego poprzez rozbiórkę masztu. Organ odwoławczy utrzymując w mocy tę decyzję podkreślił, że nie wykonano uziemienia ochronnego w sposób określony w decyzji z dnia [...] o nałożeniu obowiązków tj. do poziomu gruntu przy budynku. Wykonane przez skarżącego uziemienie powoduje zagrożenie zdrowia lub życia ludzi oraz mienia poprzez możliwość wprowadzenia do obiektu ładunków elektrycznych w wyniku uderzenia piorunu. W tej sytuacji nie można uznać, że inwestor wykonał nałożone obowiązki, dlatego uzasadnione jest nakazanie rozbiórki obiektu budowlanego. Skargę do sądu administracyjnego wniósł J. P., domagając się uchylenia decyzji organów obu instancji. Skarżący podniósł, że wbrew stanowisku organów, sposób wykonania uziemienia nie został określony w decyzji nakładającej obowiązki, uziemienie zostało wykonane przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia, a wyniki pomiarów są pozytywne. W przekonaniu skarżącego, nie można mu więc zarzucić ignorowania nałożonych obowiązków, dlatego decyzja nakazująca rozbiórkę masztu w całości (bez rozważenia rozbiórki części masztu) jest wyrazem daleko idącej uznaniowości organu. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ podkreślił, że fakt, iż uziemienie zostało wykonane przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia nie ma znaczenia, skoro zostało ono wykonane w sposób niezgodny z obowiązującymi przepisami. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę zaskarżonej decyzji w zakresie jej zgodności z prawem. Zaskarżona decyzja prawa nie narusza, bowiem organ administracyjny I instancji wyczerpująco i z zachowaniem reguł określonych w art. 7, 77 § 1 i 80 kpa przeprowadził postępowanie dowodowe i zastosował właściwe przepisy prawa materialnego; nie było więc podstaw do uchylenia i zmiany tego rozstrzygnięcia przez organ odwoławczy. Słusznie organ uznał, że wykonanie montażu przedmiotowego masztu o wysokości ok. 5 m, jako urządzenia o wysokości powyżej 3 m na obiektach budowlanych, wymagało uprzedniego zgłoszenia właściwemu organowi na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. "c" ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2003r., Nr 207, poz.2016 ze zm.) Stwierdzając, że maszt został wykonany bez zgłoszenia, organ I instancji prawidłowo podejmował czynności wyjaśniające, zmierzające do dokładnego ustalenia stanu technicznego budynku, a następnie do doprowadzenia go do stanu zgodnego z warunkami technicznymi, gwarantującymi bezpieczeństwo ludzi i mienia. W toku postępowania organ nie tylko nakładał na inwestora obowiązki sporządzenia koniecznych ekspertyz i dokonania niezbędnych czynności (art. 81 c i art. 51 Prawa budowlanego), ale również z urzędu podejmował czynności zmierzające do wszechstronnego zbadania stanu technicznego masztu i wydania prawidłowego rozstrzygnięcia, zlecając biegłemu specjaliście wykonanie dodatkowej opinii w uzupełniającym zakresie (k. 41) Zdaniem Sądu, przy wydaniu zaskarżonej decyzji organ nie naruszył zasad swobodnej oceny dowodów: rozstrzygnięcie, poprzedzone wyczerpującym postępowaniem dowodowym, oparto bowiem na dwóch opiniach (mgr inż. A. D. i mgr inż. R. A.), z których wynika jednoznacznie, że uziemienie powinno być wykonane na zewnątrz budynku; uziemienie wykonane wewnątrz, niezgodne jest z obowiązującymi normami i nie spełnia wymogów bezpieczeństwa. Wbrew zarzutom skargi, decyzja z dnia [...] zobowiązująca skarżącego inwestora do wykonania określonych robót budowlanych, w tym uziemienia ochronnego wprost wskazywała, że powinno być ono wykonane "przy budynku"; zrealizowanie takiego uziemienia wewnątrz budynku nie może być więc uznane za należyte wykonanie nałożonych tą decyzją obowiązków, pomimo iż pozostałe z tych obowiązków skarżący wykonał prawidłowo. W tej sytuacji organ stwierdzając, że takie uziemienie jest wadliwe i zagraża bezpieczeństwu ludzi zasadnie orzekł o rozbiórce masztu. Przepis art. 51 ust. 3 pkt 2 Prawa budowlanego obliguje bowiem organ do wydania nakazu rozbiórki (bądź doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego) obiektu budowlanego w każdym przypadku, gdy obiekt został zrealizowany w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia (...)(art. 50 ust. 1 pkt 2), a jednocześnie inwestor nie wykonał obowiązków nałożonych w decyzji wydanej na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 cyt. ustawy. Przez wykonanie nałożonych obowiązków należy rozumieć jednak tylko taką sytuację, gdy obowiązki wykonano prawidłowo, tj. w sposób określony w decyzji i zgodnie z wymaganiami technicznymi dotyczącymi w szczególności bezpieczeństwa ludzi i mienia. Z tego względu, pomimo iż skarżący w niniejszej sprawie wykonał uziemienie, ale nie spełnia ono obowiązujących norm, nie można przyjąć, że wykonał nałożone decyzją z dnia [...] obowiązki. Wprawdzie skarżący wskazuje, że uziemienie zostało wykonane przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia (inż. S. W.), a wyniki skuteczności uziemienia są pozytywne (k.82), to jednak - w ocenie Sądu - okoliczności te nie świadczą o prawidłowości wykonania tego uziemienia. W aktach znajdują się bowiem dwie inne opinie (mgr inż. A. D. i mgr inż. R. A.), z których wynika jednoznacznie, co wyżej podkreślano, że uziemienie nie może być wykonane wewnątrz budynku, gdyż taka konstrukcja zagraża bezpieczeństwu ludzi i mienia. Opinie te nie budzą wątpliwości co do rzetelności, a organy słusznie oparły się na nich przy prowadzeniu postępowania i wydaniu rozstrzygnięcia. Wbrew zarzutom skargi, nie było podstaw do nakazania rozbiórki jedynie części masztu; nakaz rozbiórki części obiektu budowlanego jest bowiem możliwy tylko wówczas, gdy tylko jego część została wykonana samowolnie, natomiast w niniejszej sprawie cały maszt został zrealizowany bez wymaganego zgłoszenia i pomimo, iż skarżący w części doprowadził go do stanu zgodnego z prawem (wykonując niektóre z nałożonych obowiązków), to jednak wskutek braku prawidłowego uziemienia nie jest możliwa częściowa legalizacja tych robót i częściowy nakaz rozbiórki. Natomiast nie jest słuszny zarzut B. Spółdzielni Mieszkaniowej "Z", iż legalizacja jest niemożliwa, ponieważ Spółdzielnia nie wyraża zgody na wykonanie masztu na budynku stanowiącym jej własność. W świetle obowiązujących przepisów w postępowaniu dotyczącym innych robót budowlanych niż budowa (przebudowa, rozbudowa, nadbudowa), a więc m.in. montażu, prowadzonym na podstawie art. 50 i 51 Prawa budowlanego, nie jest wymagane oświadczenie inwestora o posiadanym prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a więc i zgoda właściciela. Ewentualne roszczenia wynikające z naruszenia prawa własności Spółdzielnia może dochodzić w postępowaniu cywilnym przed sądem powszechnym. Z powyższych względów Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270).