II SA/Lu 574/03
WyrokWSA w Lublinie2004-05-26
Skład orzekający: Krystyna Sidor, Jerzy Stelmasiak, Bogusław Wiśniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie Wojewody utrzymujące w mocy postanowienie Starosty, które nie uwzględniło zarzutu błędnego oznaczenia dłużnika w postępowaniu egzekucyjnym, jest zgodne z prawem, jeśli postępowanie administracyjne było prowadzone z naruszeniem zasady dwuinstancyjności?Ratio decidendi
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonego postanowienia Wojewody oraz poprzedzających je postanowień Starosty i Wojewody, ponieważ postępowanie administracyjne było prowadzone z naruszeniem zasady dwuinstancyjności, co stanowiło podstawę do stwierdzenia nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 1 kpa. W szczególności, Wojewoda nie był organem odwoławczym od postanowienia wierzyciela, a organem tym był Starosta. Zatem kolejne postanowienia Wojewody i Starosty były wydane z naruszeniem właściwości.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A.S. na postanowienie Wojewody, które utrzymało w mocy postanowienie Starosty. Oba postanowienia nie uwzględniły zarzutu A.S. dotyczącego błędnego oznaczenia dłużnika w tytule wykonawczym w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym zaległych składek członkowskich na rzecz spółki wodnej. A.S. twierdził, że zobowiązanym jest nabywca nieruchomości, a nie on sam, powołując się na przepisy Prawa wodnego. Wojewoda podtrzymał stanowisko organu egzekucyjnego.Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonego postanowienia Wojewody oraz poprzedzających je postanowień Starosty i Wojewody. Zasądził od Wojewody na rzecz A.S. kwotę 10 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Sidor, Sędziowie Jerzy Stelmasiak(sędzia NSA), Bogusław Wiśniewski (asesor WSA spr.), Protokolant stażysta Tomasz Wójcik, po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2004 r. sprawy ze skargi A.S. na postanowienie Wojewody z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie nieuwzględnienia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym w administracji. I stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia i postanowienia Starosty z dnia [...] /znak: [...] oraz postanowienia Wojewody z dnia [...]. / znak:[...],które nie podlegają wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; II zasądza od Wojewody na rzecz A.S. kwotę 10 /dziesięć/złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Sygn.akt II SA / Lu 574 / 03
U z a s a d n i e n i e
Zaskarżonym postanowieniem Wojewoda po rozpoznaniu zażalenia A.S. utrzymał w mocy postanowienie Starosty z dnia [...] r. Nr.[...] którym nie uwzględniono wniesionego przez skarżącego zarzutu w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącego błędnego oznaczenia dłużnika w tytule wykonawczym. Rozstrzygnięcia organów administracji były efektem postępowania egzekucyjnego jakie w stosunku do A.S. wszczęła Spółka [...] z siedzibą w O. z tytułu nieopłaconych składek członkowskich za okres jego członkostwa w spółce tj. od dnia 21 września 2000 r. do dnia 22 kwietnia 2002 r. , kiedy uchwałą zarządu spółki został z niej wyłączony. Przesłanką podjęcia uchwały była dokonana przez A.S. sprzedaż udziału wynoszącego ½ w nieruchomości zabudowanej położonej w miejscowości O. gmina W. na mocy aktu notarialnego z dnia [...]. W toku postępowania egzekucyjnego A.S. zgłosił zarzut błędnego określenia osoby zobowiązanej do opłacania przedmiotowych świadczeń na rzecz spółki. Jego zdaniem osobą zobowiązaną jest nabywca nieruchomości , który przejął wszelkie prawa i obowiązki wypływające z członkostwa w spółce. Fakt ten potwierdził wierzyciel w piśmie z dnia 24 kwietnia 2002 r.
Postanowieniem z dnia [...] r. Spółka [...] uznała powyższy zarzut za chybiony. W jej ocenie treść aktu notarialnego wskazuje , iż nabywca nieruchomości ponosi wszelkie ciężary z nią związane od dnia kupna tj. od dnia 2 kwietnia 2002 r. Nie jest on zobowiązany do płacenia zaległych składek członkowskich , jeżeli strony w umowie sprzedaży taką odpowiedzialność wyłączyły. Powyższe stanowisko postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] podtrzymał Starosta Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Wojewoda na skutek zażalenia A.S. powyższe postanowienie Starosty uchylił i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania przez organ I instancji, wskazując szereg okoliczności, które jego zdaniem wymagały wyjaśnienia. Po ponownym rozpoznaniu sprawy Starosta postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] po raz kolejny uznał wniesiony zarzut za chybiony , a Wojewoda zaskarżonym postanowieniem tym razem orzeczenie Starosty utrzymał w mocy.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego A.S. podtrzymał swoje wcześniejsze wyjaśnienia dotyczące zakresu odpowiedzialności nabywcy nieruchomości za zaległe zobowiązania wobec spółki. W jego przekonaniu zobowiązanie nabywcy nieruchomości wynika wprost z art.165 ust.7 Prawa wodnego, stanowiącego, iż następca prawny członka spółki wstępuje w jego prawa i obowiązki. Za następcę prawnego uznać należy kupującego. Żadne przepisy prawa wodnego nie wyłączają stosowania powyższego przepisu , a zatem dotyczy on także
zaległych składek. Kupujący może w drodze regresu żądać naprawienia szkody w stosunku do sprzedawcy. Skarżący zwrócił uwagę, iż składki wiążą się z członkostwem w spółce , a nie z własnością nieruchomości. Opłaty są związane z osobą , a nie z gruntem. Dlatego zwarte w umowie oświadczenie , iż wydanie nieruchomości następuje w stanie wolnym od obciążeń nie dotyczy opłaty na rzecz spółki. Za oceną skarżącego przemawiać ma ponadto brak jakiejkolwiek korzyści z tytułu uczestnictwa w spółce. Nie wiadomo nawet, czy został wybudowany wodociąg i kanalizacja. Uczestnictwo w spółce nie wpłynęło w najmniejszym stopniu na wartość nieruchomości i cenę sprzedaży Ewentualne korzyści uzyska dopiero nabywca nieruchomości i to on powinien ponosić związane z tym opłaty. Według skarżącego naruszeniem przepisów kpa jest pominięcie przez Wojewodę przedstawianych przez niego argumentów, brak uzasadnienia odmownego stanowiska. Takie działanie organu administracji utrudnia wyczerpujące sformułowanie zarzutów skargi i ich uzasadnienie.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał swoje stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Skarga jest uzasadniona , lecz z innych przyczyn niż wskazane w jej uzasadnieniu, a które sąd może uwzględnić z mocy art.134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U Nr 152 , poz.1271 ) stanowiącym, iż sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zasadą wyrażoną w art.34 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( tekst jedn. Dz U z 2002 r. Nr 110, poz. 968 ze zmianami ) jest, iż zarzuty zgłoszone na podstawie art.33 pkt.1-7, 9 i 10 , a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym – także na podstawie art.33 pkt.8 , organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym, że w zakresie zarzutów, o których mowa w art.33 pkt 1-5 wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca. Na postanowienie w sprawie stanowiska wierzyciela przysługuje zażalenie. Wnosi się je do organu odwoławczego za pośrednictwem organu egzekucyjnego w terminie 7 dni od dnia doręczenia lub ogłoszenia postanowienia ( art.17 § 1 zd.3 ) Treść powołanego przepisu nie pozostawia żadnych wątpliwości, iż postanowienie wierzyciela wydane jest w pierwszej instancji. Organem odwoławczym jest w tej sytuacji Starosta jako organ nadzoru nad spółkami wodnymi na podstawie art. 178 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne ( Dz.U Nr 115, poz. 1229 ze zmianami ). Z chwilą podjęcia rozstrzygnięcia przez organ odwoławczy zostaje zakończony tok postępowania administracyjnego . Rozpatrywanie zażalenia od orzeczenia organu odwoławczego przez Wojewodę i wydanie kolejnego postanowienia przez Starostę stanowi podstawę do stwierdzenia ich nieważności w oparciu o art. 156 § 1 pkt.1 kpa. Art. 15 kpa , który znajduje zastosowanie w sprawie z mocy art. 18 powołanej ustawy stanowi bowiem , iż postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne. Każde zaś naruszenie właściwości prowadzi do stwierdzenia nieważności zaskarżonych postanowień.
W tej sytuacji zbędnym jest rozpatrywanie zarzutu błędnego oznaczenia osoby zobowiązanej.
Z tych względów na podstawie art.145 § 1 ust.2 w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U Nr 153, poz.1270) należało stwierdzić nieważność zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzających go postanowień Starosty i Wojewody.
O kosztach orzeczono na podstawie art.200, a o wstrzymaniu wykonania postanowień w oparciu o art.152 powołanej ustawy. Rozpoznanie sprawy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny nastąpiło na podstawie art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 , poz.1271 ze zmianami ).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło