II SA/Lu 589/14

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu [...] września 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata A. S. o przyznanie wynagrodzenia za sporządzenie i wniesienie odpowiedzi na skargę kasacyjną w sprawie ze skargi Z. W. w przedmiocie wymierzenia Wójtowi Gminy grzywny za niewykonanie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w L. z dnia [...] czerwca 2003 r. w sprawie II SAB/Lu [...] p o s t a n a w i a przyznać adwokatowi A. S. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) kwotę [...](sto czterdzieści siedem [...]) złotych tytułem wynagrodzenia za sporządzenie odpowiedzi na skargę kasacyjną, w tym tytułem należnego podatku od towarów i usług kwotę [...](dwadzieścia siedem [...]) złotych. Adwokat A. S. wyznaczona pełnomocnikiem z urzędu skarżącego wniosła o przyznanie wynagrodzenia za sporządzenie odpowiedzi na skargę kasacyjną. Wniosek zawiera oświadczenie z treści, którego wynika, że wynagrodzenie nie zostało uiszczone w całości ani w części. Starszy referendarz sądowy stwierdził, że: Stosownie do unormowania art. 250 § 1 ustawy z dnia [...] sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2016 r. poz. 718, zwana dalej "p.p.s.a.") wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy lub rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W niniejszej sprawie aktem normatywnym określającym zasady przyznawania wynagrodzenia za czynności podejmowane przez adwokata jest rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. z 2015 r. poz. 1801) zwane dalej "rozporządzeniem". Paragraf 22 rozporządzenia stanowi, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Paragraf 23 stanowi zaś, że rozporządzenie wchodzi w życie z dniem [...] stycznia 2016 r. Zatem rozporządzenie będzie miało zastosowanie do spraw, które zostały wszczęte i w danej instancji zostały zakończone przed dniem jego wejścia w życie, to jest dniem [...] stycznia 2016 r. jak i do spraw, które w danej instancji zostały zakończone po tym dniu. Przy czym jak wynika z porównania treści § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia z treścią § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia o zakończeniu postępowania w danej instancji decyduje wydanie orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie. Wyrok kończący postępowanie w niniejszej sprawie w drugiej instancji został wydany w dniu [...] maja 2016 r. Zatem orzeczenie kończące postępowanie w drugiej instancji zostało wydane po wejściem w życie rozporządzenia. Stosownie do unormowania § 2 rozporządzenia koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę ustaloną zgodnie z przepisami rozporządzenia (pkt. 1) oraz niezbędne i udokumentowane wydatki adwokata (pkt. 2). Sposób ustalania wysokości opłaty, o której stanowi §2 pkt 1 normuje § 4 rozporządzenia. Zgodnie jego ustępem pierwszym opłatę ustala się w wysokości co najmniej [...] opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Ustęp drugi tego paragrafu stanowi zaś, że ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej opłaty maksymalnej następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy adwokata oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, wartości przedmiotu sprawy, wkładu pracy adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie, a także trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności. Paragraf 21 ust. 1 rozporządzenia nie normuje stawki wynagrodzenia za sporządzenie odpowiedzi na skargę kasacyjną. Paragraf piąty rozporządzenia stanowi jednak, że wysokość opłat w sprawach nieokreślonych w rozporządzeniu ustala się, przyjmując za podstawę opłatę maksymalną w sprawach o najbardziej zbliżonym rodzaju. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale siedmiu sędziów z dnia [...] listopada 2012 r. (II FPS [...]), która choć podjęta w czasie obowiązywania rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 461) z uwagi na brzmienie § 5 wówczas jak i obecnie ma zastosowanie na gruncie obecnie obowiązującego rozporządzenia, stwierdził, że skoro rozporządzenie wykonawcze nie zawiera wszystkich czynności procesowych, dających podstawę do przyznania wynagrodzenia ustanowionemu przez stronę pełnomocnikowi, pełnomocnikowi temu należy przyznać wynagrodzenie na podstawie stawki opłat przewidzianej w rozporządzeniu dla czynności o najbardziej zbliżonym rodzaju. Tego rodzaju lukę extra legem należy wypełnić w drodze wnioskowania przez analogię i przyjąć, że za taką czynność przysługuje opłata według stawki za czynność o najbardziej zbliżonym rodzaju. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale tej stwierdził też, że chociażby pobieżna analiza czynności procesowej, jaką jest wniesienie sporządzonej przez profesjonalnego pełnomocnika odpowiedzi na skargę kasacyjną wskazuje, że swym charakterem najbardziej zbliżona jest do czynności sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej. Zgodnie z unormowaniem §21 ust. 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia opłata maksymalna w postępowaniu przed sądem administracyjnym drugiej instancji wynosi za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej - 50 % stawki minimalnej określonej w pkt 1 tego paragrafu, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji - 75 % tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż [...] zł. Biorąc pod uwagę przedmiot skargi, która zainicjowała niniejsze postępowanie, treść § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia zgodnie, z którym wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej wynosi 50% stawki maksymalnej określonej w §21 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, jeżeli skargę tę sporządził adwokat, który prowadził sprawę przed sądem pierwszej instancji jak i to, że wnioskodawczyni prowadziła niniejszą sprawę w toku pierwszoinstancyjnego postępowania sądowoadministracyjnego oraz, iż to ona w toku postępowania w drugiej instancji sporządziła i wniosła odpowiedź na skargę kasacyjną stwierdzić należy, iż wynagrodzenie w maksymalnej wysokości, które wnioskodawczyni może otrzymać z tego tytułu wynosić będzie 50% stawki określonej w § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia. Stawka ta wynosi [...] złotych. Wynagrodzenie w wysokości 50% stawki określonej w § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia wnioskodawczyni może otrzymać jednak, gdy uzasadni to stopnień zawiłości sprawy oraz nakładu jej pracy oraz wkład pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy. W niniejszej sprawie wnioskodawczyni zapoznała się z aktami sprawy, uzasadnieniem wyroku sądu pierwszej instancji, sporządziła opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej a następnie odpowiedź na skargę kasacyjną. Mając to na uwadze stwierdzić należy, że jej nakład pracy i podjęte w sprawie czynności nie przekraczają przeciętnego poziomu zaangażowania profesjonalnego pełnomocnika w reprezentowaniu interesów swojego mocodawcy. Nie można zatem przyjąć, aby poniesiony przez wnioskodawczynię nakład pracy uzasadniał przyznanie wynagrodzenia w kwocie wyższe od tej, którą przewiduje § 4 ust. 1 rozporządzenia. Przyznania wynagrodzenia w stawce określonej w § 4 ust. 2 nie uzasadnia też charakter sprawy i stopień jej zawiłości. Zatem wysokość wynagrodzenia należy ustalić zgodnie z unormowaniem § 4 ust. 1 rozporządzenia. Maksymalne wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej a tym samym za sporządzenie i wniesienie odpowiedzi na skargę kasacyjną przez adwokata, który prowadził sprawę przed sądem pierwszej instancji wynosi 50% stawki określonej w § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia, nie mniej jednak niż [...] złotych. W sprawie niniejszej będzie to kwota [...]złotych. Zgodnie zaś z § 4 ust. 1 rozporządzenia wyniesie ona [...] złotych. W myśl § 4 ust. 3 rozporządzenia wynagrodzenie to należy powiększyć o stawkę należnego podatku od towarów i usług wynoszącą dla tej usługi 23% (art. 146a pkt. 1 w zw. z art. 41 ust. 1 ustawy z dnia [...] marca 2004 r. o podatku od towarów i usług – tekst jednolity: Dz.U. z 2016 r., poz. 710 ze zm.). Wynagrodzenie wynosić więc będzie łącznie z należnym podatkiem od towarów i usług [...] złotych. Mając na względzie powyższe, działając na podstawie art. 250 § 1 i art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a. oraz § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b) w zw. z § 4 ust. 1 i 2 rozporządzenia należało orzec jak na wstępie postanowienia.