II SA/Lu 594/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Witold Falczyński po rozpoznaniu w dniu 16 listopada 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki ogrodzenia – w zakresie wniosku skarżącego z dnia 11 października 2016 r. o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 7 kwietnia 2016 r., sygn. akt II SA/Lu 594/15 p o s t a n a w i a odmówić przywrócenia terminu do złożenia skargi kasacyjnej. T. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki ogrodzenia. Wyrokiem z dnia 7 kwietnia 2016 r. Sąd ww. skargę oddalił. Na skutek złożonego przez stronę skarżącą wniosku Sąd sporządził pisemne uzasadnienie powyższego wyroku, a następnie w dniu 31 maja 2016 r. (potwierdzenie odbioru – k. 101) doręczył pełnomocnikowi skarżącego – [...] J. B., odpis tego wyroku wraz z uzasadnieniem. W dniu 11 października 2016 r. T. S. złożył osobiście wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej od ww. wyroku. We wniosku tym skarżący wskazał jedynie, że wypowiedział pełnomocnictwo udzielone [...] J. B. (nie precyzując, z jaką datą) i "być może ta okoliczność spowodowała, iż nie otrzymał wyroku z uzasadnieniem". Na mocy zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 12 października 2016 r. skarżący został wezwany do uzupełnienia braków formalnych powyższego wniosku poprzez nadesłanie 2 egzemplarzy jego odpisów oraz dokonanie czynności, której strona nie dokonała w terminie, tj. złożenie skargi kasacyjnej od wyroku z dnia 7 kwietnia 2016 r. (również z odpowiednią ilością jej odpisów) – w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Jednocześnie wezwano skarżącego do wskazania daty ustania przyczyny uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej oraz uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak jego winy w uchybieniu terminu – również w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania. Przedmiotowe wezwanie doręczono skarżącemu prawidłowo w dniu 28 października 2016 r. (potwierdzenie odbioru – k. 125). Skarżący w dniu 4 listopada 2016 r. złożył bezpośrednio w Biurze Podawczym Sądu 2 odpisy wniosku z dnia 11 października 2016 r. W tym samym dniu pełnomocnik skarżącego – [...] P. G. przesłała do Sądu brakującą skargę kasacyjną wraz z odpowiednią ilością jej odpisów. Ani skarżący, ani jego pełnomocnik, w złożonych pismach nie odnieśli się jednak do obowiązku wskazania daty ustania przyczyny uchybienia terminu do złożenia skargi kasacyjnej oraz uprawdopodobnienia braku winy skarżącego w uchybieniu temu terminowi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 177 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., dalej jako "p.p.s.a."), skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Stosownie zaś do art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. W myśl art. 87 § 2 p.p.s.a. na stronie spoczywa obowiązek uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak jej winy w uchybieniu terminu. Jednym z warunków przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej (jaką jest m.in. złożenie skargi kasacyjnej od orzeczenia sądu pierwszej instancji) jest zatem uprawdopodobnienie przez stronę braku jej winy w jego uchybieniu. Uprawdopodobnienie braku winy w uchybieniu terminu wiąże się z tym, że strona powinna uwiarygodnić swoją staranność oraz fakt, iż przeszkoda uniemożliwiająca jej dokonanie czynności w terminie była od niej niezależna. W literaturze jak i w orzecznictwie przyjmuje się, że przesłanka braku winy w uchybieniu terminu powinna być oceniana na tle wszystkich okoliczności danej sprawy, z uwzględnieniem obiektywnego miernika staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy i przy rozważeniu uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem (por. postanowienie NSA z dnia 24 marca 2004 r., sygn. akt FZ 13/04, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Usprawiedliwione przyczyny uchybienia terminu do dokonania czynności są bowiem ograniczone do okoliczności, które nie tyle utrudniają, ale faktycznie uniemożliwiają dokonanie czynności, nawet przy zachowaniu największej możliwej staranności (por. T. Woś [red.]: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis 2005, s. 333). W świetle powyższych uwag należy stwierdzić, że T. S. nie wykazał przesłanek, które uprawdopodabniałyby brak jego winy w uchybieniu terminu do złożenia skargi kasacyjnej od wyroku zapadłego w niniejszej sprawie w dniu 7 kwietnia 2016 r. Skarżący w istocie nie wyjaśnił nawet w sposób jednoznaczny, co stanowiło przyczynę uchybienia przedmiotowego terminu. Z treści jego wniosku jedynie pośrednio wynika, iż przyczynę tę mogła stanowić okoliczność wypowiedzenia pełnomocnictwa [...] J. B.. Skarżący nie sprecyzował jednak nawet, w jakiej dacie wypowiedzenie to nastąpiło i w żaden sposób nie wyjaśnił, w jaki sposób okoliczność ta miałaby w obiektywny sposób uniemożliwić mu wniesienie skargi kasacyjnej w zachowaniem ustawowego terminu. W związku z powyższym należy przyjąć, że skarżący nie wykazał należytej staranności w zachowaniu terminu do złożenia skargi kasacyjnej, a w każdym razie nie wykazał, że uchybienie tego terminu nastąpiło z przyczyn od niego niezależnych, przez co rozpoznawany wniosek o przywrócenie przedmiotowego terminu należało uznać za bezzasadny. Ubocznie wypada wyjaśnić, że skarżący – pomimo otrzymanego wezwania – nie wskazał również daty ustania przyczyny uchybienia terminu do złożenia skargi kasacyjnej, przez co wątpliwe pozostaje zachowanie przez niego siedmiodniowego terminu do złożenia przedmiotowego wniosku o przywrócenie terminu (art. 87 § 1 p.p.s.a.). Okoliczność ta nie dawała jednak podstaw do odrzucenia wniosku skarżącego, jako spóźnionego, na zasadzie art. 88 p.p.s.a. W świetle poglądów doktryny sąd nie ma bowiem prawa domniemywać, że strona uchybiła terminowi w tej, a nie w innej dacie. Jeśli z okoliczności faktycznych sprawy nie da się w sposób jednoznaczny ustalić, czy termin określony w art. 87 § 1 p.p.s.a. został zachowany, sąd zobowiązany jest wydać rozstrzygnięcie merytoryczne w przedmiocie uchybienia terminowi na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. (por. B. Dauter [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, 4. wydanie, Warszawa 2011, str. 290). W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.