II SA/Lu 599/09

PostanowienieWSA w Lublinie2009-11-24

Skład orzekający: Jarosław Harczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych powinien zostać uwzględniony, jeśli strona wykazała, że poniesienie opłat sądowych przekraczających 100 złotych grozi uszczerbkiem w kosztach utrzymania koniecznego dla niej i jej rodziny?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od opłat sądowych ponad kwotę 100 złotych został uwzględniony, ponieważ strona skarżąca wykazała, że poniesienie wyższych opłat sądowych spowodowałoby uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego dla niej i jej rodziny. Referendarz sądowy ocenił, że kwota 100 złotych nie spowoduje takiego uszczerbku, a wyższe kwoty już tak, biorąc pod uwagę dochody i stałe wydatki gospodarstwa domowego.
Stan faktyczny
Strona skarżąca Z. F. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia w całości od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody dotyczącą robót budowlanych. Wniosek został złożony na urzędowym formularzu PPF, jednak dołączone dokumenty były kserokopiami niepotwierdzonymi za zgodność z oryginałem. Referendarz sądowy, analizując dochody i wydatki gospodarstwa domowego strony, ustalił, że poniesienie opłat sądowych przekraczających 100 złotych grozi uszczerbkiem w kosztach utrzymania koniecznego dla rodziny.
Rozstrzygnięcie
Przyznano Z. F. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od opłat sądowych ponad kwotę 100 (sto) złotych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 24 listopada 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. F. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Z. F. na decyzję Wojewody z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie sprzeciwu w sprawie przystąpienia do wykonania robót budowlanych p o s t a n a w i a przyznać Z. F. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od opłat sądowych ponad kwotę 100 (sto) złotych. Strona skarżąca Z. F. wezwana do wypełnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy symbol PPF wniosła wypełniony i podpisany druk PPF w zakreślonym terminie (data na prezentacie) żądając przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych. Strona skarżąca wezwana do nadesłania dokumentów źródłowych i dodatkowego oświadczenia nadesłała żądane oświadczenie oraz niepotwierdzone za zgodność z oryginałem kserokopie dokumentów. Referendarz sądowy stwierdził, że: Wniosek o przyznanie prawa pomocy zasługuje na częściowe uwzględnienie. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a.", przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przesłanka przyznania prawa pomocy osobie fizycznej sformułowana w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. oparta jest na zwrocie szacunkowym, którego samodzielne stosowanie wywołuje konieczność oszacowania wystąpienia określonego w zwrocie szacunkowym stanu faktycznego. Wymaga to porównania obciążeń finansowych ciążących na stronie wnoszącej o przyznanie prawa pomocy w związku z toczącym się postępowaniem do jej realnych możliwości finansowych. Koszty sądowe, na które składają się opłaty sądowe i zwrotu wydatków (art. 211 p.p.s.a.), w rozpoznawanej sprawie prócz opłaty sądowej w postaci wpisu sądowego od wniesionej skargi wynoszącego 500 złotych (§2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2003 r., Nr 221, poz. 2193 ze zm.) oraz opłaty sądowej w postaci wpisu sądowego od potencjalnej skargi kasacyjnej wynoszącego 250 złotych (§ 3 w zw. z § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi) każdorazowo nie przekroczą kwoty 100 złotych (§ 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi; § 1 i § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych – DZ.U. z 2003 r. Nr 221, poz. 2192). Na podstawie oświadczeń strony skarżącej referendarz sądowy ustalił, że strona skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną oraz czworgiem dzieci w tym dwójką pełnoletnich, z którymi zamieszkuje w mieszkaniu o powierzchni [...] m2. Strona skarżąca oraz jej małżonką są właścicielami nieruchomości rolnej o powierzchni [...] ha i działki budowlano – rolnej. Na miesięczny dochód gospodarstwa domowego strony skarżącej składa się wynagrodzenie za pracę małżonki strony skarżącej w kwocie [...] złotych brutto oraz renta socjalna strony skarżącej w kwocie [...] złotych brutto i zasiłek pielęgnacyjny w kwocie [...] złotych. Łączny miesięczny dochód gospodarstwa domowego strony skarżącej wynosi [...] złotych brutto. Na stałe miesięczne koszty utrzymania gospodarstwa domowego strony skarżącej składają się wydatki na czynsz w kwocie [...] złotych, wydatki na energię elektryczną w kwocie [...] złotych, wydatki na leki dla strony skarżącej i jej małżonki w kwocie łącznej [...] złotych, wydatki za gaz w kwocie [...] złotych oraz wydatki na żywność dla całej rodziny w kwocie [...] złotych. Stałe miesięczne koszty utrzymania gospodarstwa domowego strony skarżącej wynoszą [...] złotych. Ponadto strona skarżąca wykazała, że ponosi wydatki okresowe na zakup obuwia zimowego w łącznej kwocie [...] złotych i odzieży zimowej w łącznej kwocie [...] złotych. Ze względu jednak na to, że są to wydatki okresowe a strona skarżąca nie wskazała aby poniosła je ona w miesiącu złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy nie mogą być one uwzględnione przy ocenie zasadności jej wniosku. Ustalając realne możliwości finansowe strony skarżące referendarz sądowy nie mógł uwzględnić informacji wynikających z nadesłanych niepotwierdzony za zgodność z oryginałem kserokopii dokumentów. Niepotwierdzone za zgodność z oryginałem kserokopie dokumentów nie mają bowiem waloru dowodowego. Tak więc zawarte w nich informacje nie mogą być brane pod uwagę. W ocenie referendarza sądowego strona skarżąca wykazała, że poniesienie przez nią opłat sądowych przekraczających kwotę 100 złotych grozi uszczerbkiem w kosztach utrzymania koniecznego dla niej i jej rodziny. Poniesienie stałych miesięcznych kosztów utrzymania powoduje, że z kwoty brutto dochodów gospodarstwa domowego pozostaje kwota [...] złotych brutto. Biorąc pod uwagę wysokość tej kwoty oraz to, że jest to kwota brutto uiszczenie tytułem opłat sądowych kwot przekraczających 100 złotych nastąpić może jedynie poprzez przeznaczenie na ten cel środków wydawanych w gospodarstwie domowym strony skarżącej na pokrycie kosztów utrzymania koniecznego. Tym samym poniesienie opłat sądowych przekraczających kwotę 100 złotych spowoduje uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego dla strony skarżącej i jej rodziny, którego to uszczerbku nie spowoduje natomiast uiszczanie tytułem opłat sądowych kwot nieprzekraczających 100 złotych. Z akt sprawy nie wynika, że strona skarżąca wniosła o przeprowadzenie w toku postępowania sądowoadministracyjnego czynności, z przeprowadzeniem których wiązałaby się konieczność zwrotu wydatków. Zwrot wydatków w toku niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego nie ciąży więc na stronie skarżącej. Dlatego referendarz sądowy nie zwolnił strony skarżącej od obowiązku zwrotu wydatków. Wobec powyższego, działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 245 § 4 p.p.s.a. należało orzec jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło