II SA/Lu 604/10
PostanowienieWSA w Lublinie2010-11-22
Skład orzekający: Jarosław Harczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej można przyznać prawo pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, gdy nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie częściowym, polegające na zwolnieniu od kosztów sądowych, przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W ocenie sądu, realne możliwości finansowe strony oraz wpływ obowiązku ponoszenia kosztów na jej sytuację materialną muszą być porównane i ocenione indywidualnie. W niniejszej sprawie strona skarżąca wykazała taką sytuację, uzasadniając zwolnienie od kosztów.Stan faktyczny
Strona skarżąca J. L. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu dotyczącym decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego o nakazie rozbiórki obiektu budowlanego. Strona wykazała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem i dwójką pełnoletnich dzieci, a jej dochody z emerytury są niewystarczające na pokrycie kosztów utrzymania, co zmusza ją do zaciągania pożyczek. Mąż wymaga stałego leczenia, a sytuacja materialna pogorszyła się po zakończeniu świadczenia chorobowego męża.Rozstrzygnięcie
Przyznał J. L. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 22 listopada 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. L. i K. L. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego p o s t a n a w i a przyznać J. L. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych.
J. L., zwana dalej stroną skarżącą, wezwana do wypełnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy symbol PPF w zakreślonym terminie (data stempla pocztowego) wniosła wypełniony i podpisany druk PPF żądając przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych.
Strona skarżąca dwukrotnie wezwana do nadesłania dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń wykonała wezwania.
Referendarz sądowy stwierdził, że:
Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a.", przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ustalenie wystąpienia przesłanki z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. wymaga porównania realnych możliwości finansowych strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy z wysokością obciążeń finansowych związanych z postępowaniem (por. tezę 1 postanowienia NSA z dnia 25 czerwca 2008 r., sygn. akt I GZ 153/08 - Legalis). Ponadto ustalenia wymaga także wpływ obowiązku ponoszenia kosztów postępowania na sytuację materialną strony wnoszącej o przyznanie prawa pomocy i jej rodziny.
Koszty sądowe w rozpoznawanej sprawie prócz wpisu sądowego od wniesionej skargi wynoszącego 500 złote ( § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2003 r., Nr 221, poz. 2193 ze zm.) oraz wpisu sądowego od potencjalnej skargi kasacyjnej wynoszącego 250 złotych (§ 3 w związku z § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi) każdorazowo nie przekroczą kwoty 100 złotych (§ 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi; § 1 i § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych – DZ.U. z 2003 r. Nr 221, poz. 2192).
Z oświadczeń strony skarżącej oraz nadesłanych dokumentów źródłowych wynika, że strona skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z mężem oraz dwojgiem pełnoletnich, studiujących dzieci, z którymi zamieszkuje w domu, w którym na zasadzie dożywocia wraz z mężem zajmuje powierzchnię [...] m2. Strona skarżąca z emerytury w kwocie [...] złotych brutto – [...] złotych netto utrzymuje męża i dzieci. Mąż strony skarżącej wymaga stałego leczenia farmakologicznego. Miesięczne koszty utrzymania koniecznego gospodarstwa domowego strony skarżącej w październiku bieżącego roku wyniosły [...] złotych. Z oświadczenia strony skarżącej wynika, że koszty te są wyższe ze względu na rozpoczęcie roku akademickiego i konieczność poniesienia z tym związanych wydatków na dzieci. Z oświadczenia tego wynika również, że różnicę między kosztami utrzymania a dochodami strona skarżąca pokrywa z pożyczek u rodziny. Zadłużenie u rodziny strony skarżącej wynosi [...] złotych. Strona skarżąca posiada samochód osobowy, rok produkcji 1999, obecnie niesprawny. Ponadto strona skarżąca oświadczyła, że jej obecna zła sytuacja materialna jest wynikiem zakończenia pobierania przez męża świadczenia chorobowego. Strona skarżąca spłaca zadłużenie ze środków uzyskiwanych w okresie letnim ze zbioru owoców runa leśnego.
W ocenie referendarza sądowego strona skarżąca wykazała, że realnie bez uszczerbku w kosztach utrzymania koniecznego dla niej i jej rodziny nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych niniejszego postępowania. Dochód uzyskiwany przez stronę skarżącą jest na tyle niski, że nie pozwala na zaspokojenie podstawowych potrzeb jej oraz jej męża i dzieci, co zmusza stronę skarżącą i jej rodzinę do zaciągania pożyczek. Z tego powodu przyjąć należy, że uiszczenie tytułem kosztów sądowych niniejszego postępowania jakiejkolwiek kwoty pogłębi i tak złą kondycję finansową gospodarstwa domowego strony skarżącej powiększając uszczerbek w kosztach utrzymania spowodowany zakończeniem pobierania przez męża strony skarżącej świadczenia chorobowego i kosztami związanymi z rozpoczęciem studiów przez dzieci.
Wobec powyższego, referendarz sądowy działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło