II SA/Lu 645/05
WyrokWSA w Lublinie2005-11-09
Skład orzekający: Jerzy Stelmasiak, Krystyna Sidor, Bogusław Wiśniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może ponownie rozpoznać wniosek o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, jeśli sprawa została już rozstrzygnięta ostateczną decyzją, pomimo nowelizacji przepisów dotyczących gospodarki nieruchomościami i podziału działki?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organ administracyjny prawidłowo umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe. Ponowne rozpatrzenie wniosku o zwrot nieruchomości, która została już rozstrzygnięta ostateczną decyzją, nie jest dopuszczalne, nawet w obliczu nowelizacji przepisów czy podziału działki, ponieważ nie zmienia to przedmiotu sprawy ani nie eliminuje mocy wiążącej poprzedniej decyzji.Stan faktyczny
Skarżący S. P. domagał się zwrotu części wywłaszczonej nieruchomości. Po kilku wnioskach i decyzjach organów administracyjnych, Prezydent Miasta orzekł o zwrocie części działki, uznając ją za zbędną na cel wywłaszczenia. Wojewoda uchylił tę decyzję i umorzył postępowanie, uznając sprawę za bezprzedmiotową w związku z wcześniejszą ostateczną decyzją odmawiającą zwrotu tej nieruchomości. Skarżący wniósł skargę do WSA, podnosząc m.in. zmianę stanu faktycznego i prawnego nieruchomości oraz niewłaściwe zagospodarowanie terenu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak, Sędziowie Sędzia NSA Krystyna Sidor -sprawozdawca Asesor, WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Starszy referent Beata Basak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 09 listopada 2005 r. sprawy ze skargi S. P. na decyzję Wojewody z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie zwrotu części wywłaszczonej nieruchomości oddala skargę
Decyzją z dnia [...]., Nr [...] wydaną na podstawie art. 138§1pkt.2 kpa Wojewoda po rozpoznaniu odwołania Zarządu Województwa uchylił decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...]., znak: [...] dotyczącą zwrotu części wywłaszczonej nieruchomości i umorzył postępowanie pierwszej instancji.
Działka nr [...]położona w Z. przy Al. J. , stanowiąca własność S. P. została wywłaszczona na rzecz Skarbu Państwa na podstawie umowy z dnia 6 maja 1977r., Rep. A nr 3436/77 zgodnie z art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz.U. z 1974r., Nr 10, poz.64 ze zm.) w związku z planowaną budową szpitala wojewódzkiego.
Obecnie S. P. domaga się zwrotu części wywłaszczonej nieruchomości oznaczonej obecnie jako działka nr [...], podnosząc, że nie została ona w całości wykorzystana zgodnie z celem wywłaszczenia.
Organy administracyjne rozpoznając sprawę ustaliły, że w tym przedmiocie decyzją z dnia [...]., znak: [...] Prezydent Miasta po rozpatrzeniu wniosku byłego właściciela orzekł o zwrocie na jego rzecz działki nr [...] o pow.[...], ark. ewid.22, stanowiącej część działki nr [...], odmawiając jednocześnie zwrotu pozostałej części tej działki wchodzącej w dacie orzekania w skład działek nr [...] (ul. H.) i nr [...] (Skarb Państwa - w nieodpłatnym użytkowaniu Samodzielnego Publicznego Wojewódzkiego Szpitala im. Papieża Jana Pawła II).
W dniu 6 lutego 2003r. ponowny wniosek o zwrot części działki nr [...] złożył S. P., jednak decyzją ostateczną z dnia [...]., znak: [...] Prezydent Miasta umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe uznając, że sprawa w tym przedmiocie została już rozstrzygnięta decyzją z dnia [...]
W dniu 17 marca 2004r. S. P. kolejny raz złożył wniosek o zwrot części przedmiotowej działki nr [...] i decyzją z dnia [...]. Prezydent Miasta , znak: [...] orzekł na jego rzecz zwrot nieruchomości położonej w Z. przy Al. J. , oznaczonej jako działka nr [...], ark. mapy ewid. Nr 22, o pow. [...] ha.
Organ I instancji uznał, że nowelizacja ustawy o gospodarce nieruchomościami obowiązująca od dnia 22 września 2004r., która wprowadziła nowe kryteria oceny zbędności nieruchomości na cel uzasadniający wywłaszczenie oraz zmiana przedmiotu postępowania wynikająca z ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...]., znak: [...], zatwierdzającej projekt podziału działki nr [...] na działki nr [...], [...] i [...] stanowią przesłanki obligujące organ do ponownego rozpoznania wniosku o zwrot. Organ badając sprawę ustalił, że część działki, obecnie wchodzącej w skład działki nr [...] stała się zbędna na cel wywłaszczenia i wydzielił do zwrotu działkę nr [...] o pow.[...] ha.
Wojewoda rozpoznając odwołanie od powyższej decyzji stwierdził, że sprawa zwrotu całej dawnej działki nr [...], która obejmowała również działkę oznaczoną przez organ I instancji jako działka nr [...] została rozstrzygnięta ostateczną decyzją Prezydenta Miasta z dnia [...] dlatego postępowanie w sprawie jest bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu. Zdaniem organu odwoławczego wniosek dotyczy tego samego przedmiotu, zaś okoliczności sprawy nie zmieniły się, gdyż decyzja Prezydenta Miasta z dnia [...]. o podziale działki nr [...]nie przesądza o zbędności nowo wydzielonych działek na cel wywłaszczenia, nie przenosi bowiem ich prawa własności. Działki te nadal stanowią własność Województwa i są w nieodpłatnym użytkowaniu Szpitala. Jednocześnie żaden przepis ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz o zmianie niektórych innych ustaw nie daje podstaw do ponownego rozpatrywania sprawy zakończonej decyzją ostateczną.
Skargę do sądu administracyjnego wniósł S. P. domagając się uchylenia decyzji Wojewody .
W skardze zarzuca, że organ ten wadliwie ustalił stan faktyczny, gdyż działka nr [...] jest nadal własnością Skarbu Państwa, ale w 2003r. została oddana w zarząd (użytkowanie) Zakładowi Karnemu w Z. przy ul. S. [...] na podstawie aktu notarialnego Rep A Nr [...]). Okoliczność ta oznacza zmianę stanu faktycznego i prawnego działki nr [...], która nie jest już objęta zarządem Samodzielnego Publicznego Szpitala Wojewódzkiego w Z., dlatego nie było podstaw do umorzenia postępowania.
Skarżący odnosząc się do działki nr [...] podniósł, że wbrew stanowisku wyrażonemu przez Zarząd Województwa w odwołaniu od decyzji organu I instancji nie została ona zagospodarowana zgodnie z celem wywłaszczenia. Przez działkę tę przebiega bowiem kanalizacja deszczowa oraz znajdują się na niej dwie studzienki ściekowe, które w ocenie skarżącego miały służyć odprowadzaniu wód opadowych z niewykonanych poniżej działek [...]i [...] parkingów szpitala, zaplanowanych w latach 90-tych. Faktycznie więc, wbrew ustaleniom organu odwoławczego, iż na działce znajduje się sieć instalacji kanalizacyjnych, na których wykonywane są prace konserwacyjno- remontowe, do kanałów ściekowych na działce nr [...] spływają wody opadowe z dróg i parkingów zlokalizowanych w południowo – zachodniej gruntów szpitala.
Poza tym z protokołu oględzin z dnia 6 maja 2004r. wynika, że teren objęty działką nr [...] jest niezabudowany i porośnięty trawą, zaś akta sprawy nie wskazują, że działka nr [...] została wykorzystana na cele statutowe Szpitala Wojewódzkiego w Z .
W ocenie skarżącego nie ma również podstaw do przyjęcia stanowiska przedstawionego przez Zarząd Województwa w odwołaniu od decyzji organu I instancji, iż działka nr [...] nie posiada dostępu do drogi publicznej, natomiast ustanowienie służebności przejazdu po drogach wewnętrznych szpitala mogłoby spowodować poważne zagrożenie, gdyż działka znajduje się przy jednej drodze, z której korzystają karetki pogotowia ratunkowego.
Skarżący zarzucił również, że w toku postępowania odwoławczego nie miał zapewnionej możliwości przedstawienia dowodów, co stanowi naruszenie art. 6 i 10 kpa.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art.1 ust.1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę zaskarżonej decyzji w zakresie jej zgodności z prawem, oceniając czy w toku postępowania organ nie naruszył przepisów postępowania i czy zastosował właściwe przepisy prawa materialnego.
Skarga nie jest zasadna.
We wniosku z dnia 17 marca 2005r. skarżący S. P. domagał się zwrotu części wywłaszczonej nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...], położonej w Z. przy Al. J. . Sprawa zwrotu tej działki została rozstrzygnięta decyzją Prezydenta Miasta z dnia [...]. odmawiającą jej zwrotu na rzecz poprzedniego właściciela.
W tej sytuacji, zdaniem Sądu, nie można ponownie rozpoznać wniosku skarżącego, gdyż wniosek ten dotyczy tego samego przedmiotu (ta sama nieruchomość), podmiotu (S. P. jako poprzedniego właściciela) i opiera się na tej samej podstawie prawnej. Zarówno bowiem przepis art. 69 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985r. o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości (Dz.U. z 1991r., Nr 30, poz. 127 ze zm.), jak i art. 136 ust.3 aktualnie obowiązującej ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2000r., Nr 46, poz.543 ze zm.) stanowią, że nieruchomość wywłaszczona lub jej część podlega zwrotowi na rzecz poprzedniego właściciela lub jego spadkobiercy na jego wniosek, jeżeli stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu.
Nie ulega zatem wątpliwości, że ten sam podmiot ponownie domagał się konkretyzacji normy prawnej, która już raz została w stosunku do niego i w odniesieniu do tej samej nieruchomości skonkretyzowana ostateczną decyzją. Obowiązująca aktualnie ustawa o gospodarce nieruchomościami ani nie wyeliminowała tej decyzji z obrotu prawnego, ani nie ustanowiła upoważnienia dla organu administracji publicznej do ingerencji w jej moc wiążącą. W konsekwencji nie ma podstaw do przyjęcia, że w związku z wejściem w życie tej ustawy rozstrzygnięta już kwestia zwrotu określonej nieruchomości przekształca się w nową sprawę administracyjną. (tak T. Kiełkowski i T. Woś w glosie do wyroku Sądu Najwyższego z dnia 6 lipca 2001r., III RN 116/00, OSNP 2001/22/656 w "Samorząd Terytorialny" 2005/9/95)
Jednocześnie stwierdzić należy, że od rozpoznania pierwszego wniosku decyzją z dnia [...]. nie zmienił się przedmiot postępowania, bowiem wbrew zarzutom skargi nie ma podstaw do przyjęcia, że podział działki oznacza zmianę przedmiotu postępowania, którym w dalszym ciągu jest ta sama część nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...].
Z tych względów stwierdzić należy, że w sprawie nie zaistniały nowe przesłanki uzasadniające wydanie ponownej decyzji w przedmiotowej sprawie i organ administracyjny prawidłowo umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe.
Mając powyższe na uwadze Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm.)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło