II SA/Lu 656/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maciej Kierek (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia NSA Witold Falczyński, Asesor WSA Wiesława Achrymowicz, Protokolant Stażysta Anna Chmielewska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 28 września 2006 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę. Decyzją z dnia maja 2006r., znak: [...] wydana na podstawie art. 138§1pkt.1 kpa w zw. z art. 39ust.1 i2, art. 8ust.1pkt.1 i ust.3, art.2ust.1 i art. 3ust.3i4, art.107ust.1,3 i4 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz.U. Nr 64, poz.593 ze zm.) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie po rozpoznaniu odwołania A. M. utrzymało w mocy decyzję Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia marca 2006r., znak: [...] o odmowie przyznania zasiłku celowego. A. M. wnosił o przyznanie mu zasiłku celowego na opłacenie zaległego za 2005r. czynszu. Organ I instancji ustalił, że wnioskodawca jest inwalidą I grupy na stałe, prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe i utrzymuje się wyłącznie ze świadczeń otrzymywanych z pomocy społecznej tj. zasiłku stałego w kwocie 317zł oraz zasiłku pielęgnacyjnego w kwocie 144zł, które łącznie nie przekraczają kwoty kryterium dochodowego tj. 461zł. Ponadto jest objęty ubezpieczeniem zdrowotnym również opłacanym przez organ pomocy społecznej. W lutym i w marcu 2006r. zostały mu przyznane zasiłki celowe w wysokościach 65 zł, 23,03zł, 20zł i 130zł na pokrycie opłat energii elektrycznej, na leki oraz na zabiegi rehabilitacyjne. Z wywiadów środowiskowych wynika, że A. M. nie ponosi żadnych kosztów związanych z utrzymaniem mieszkania. W latach 2003-2004 organ I instancji opłacał za niego czynsz. Podstawą odmowy przyznania pomocy finansowej na uregulowanie zaległości czynszowych była okoliczność, iż sytuacja materialna A. M. uprawnia go do otrzymania dodatku mieszkaniowego, o który powinien wystąpić do właściwego organu. Wprawdzie dodatek zwiększy jego dochód, co spowoduje obniżenie otrzymywanego zasiłku stałego, stanowiącego różnicę pomiędzy dochodem a kryterium dochodowym (jak słusznie zauważa wnioskodawca), ale jednocześnie zmniejszy się wysokość jego zadłużenia z tytułu opłat czynszowych. A. M. ma natomiast możliwość korzystania z pomocy społecznej w innej formie, np. w formie dożywiania, która została przewidziana dla niego w planie pomocy za I półrocze 2006r. i zmniejszyłaby jego potrzeby finansowe, to jednak w marcu 2006r. zrezygnował z tej pomocy. Jako podstawę odmowy przyznania świadczenia organy wskazały również ograniczone środki, jakimi dysponuje ośrodek pomocy społecznej, które muszą być rozdysponowane pomiędzy wiele osób nie posiadających w ogóle dochodów. Odmawiając natomiast przeprowadzenia rozprawy, o które wnosił w odwołaniu wnioskodawca organ odwoławczy powołał się na art. 89§1kpa, który przewiduje rozprawę tylko w wyjątkowych sytuacjach, tj. gdy zapewni to przyspieszenie lub uproszczenie postępowania bądź osiągnięcie celu wychowawczego albo gdy wymaga tego przepis prawa. Skargę do sądu administracyjnego na powyższą decyzję wniósł A. M. domagając się uchylenia powyższej decyzji. Skarżący podtrzymał w całości zarzuty podniesione w odwołaniu od decyzji organu I instancji, w którym wyjaśniał, że wystąpił do gminy o umorzenie zaległego za 2005r. czynszu oraz o zaprzestanie przez gminę dokonywania potrąceń z tego tytułu z przyznanego mu zasiłku stałego. Stwierdził w nim ponadto, że nie występował o dodatek mieszkaniowy, ponieważ dodatek taki zwiększyłby jego dochód, a jednocześnie pomniejszyłby otrzymywany zasiłek stały, który stanowi jego główny dochód, utrzymuje się bowiem wyłącznie ze świadczeń otrzymywanych z ośrodka pomocy społecznej oraz z pożyczek od znajomych. Zakwestionował również ograniczenie środków finansowych jakimi dysponuje organ I instancji i zażądał przeprowadzenia sprawy w jego obecności. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art.1§1i2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę zaskarżonej decyzji w zakresie jej zgodności z prawem. Zaskarżona decyzja prawa nie narusza. Zasady przyznawania świadczeń z pomocy społecznej określają przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz.U. Nr 64, poz.539 ze zm.) Cele pomocy społecznej określone zostały w art. 2 i 3 ustawy jako wspieranie osób i rodzin w ich wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i przezwyciężenia trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości, a także umożliwianie im życia w warunkach odpowiadających godności człowieka. Rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy. (art.3ust.3) W sprawie skarżący wnosił o przyznanie mu pomocy finansowej w formie zasiłku celowego na pokrycie zaległości czynszowych. W świetle art.39 ustawy o pomocy społecznej, zasiłek celowy może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej, w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów, napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Przyznanie zasiłku celowego uzależnione jest ponadto od wysokości dochodów, które nie mogą przekraczać tzw. kryterium dochodowego. (art. 8 ust.1) Wprawdzie - jak wynika z akt sprawy - dochód skarżącego nie przekracza kryterium dochodowego, to jednak konieczność spłaty zaległości czynszowych nie stanowi niezbędnej potrzeby życiowej, uzasadniającej przyznanie zasiłku celowego. (por. wyrok NSA z dnia 18 lutego 1998r., I SA 1174/97; wyrok NSA z dnia 15 października 1996r., SA/Ka 2772/95) dlatego stwierdzić należy, że brak jest w sprawie przesłanek przyznania zasiłku celowego określonych w art. 39 cyt. ustawy. Sąd podziela przy tym argumentację wyrażoną w uzasadnieniu powołanego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 lutego 1998r., iż w sytuacji występującej w sprawie udzielenia zasiłku celowego na pokrycie zaległości czynszowych byłoby w istocie udzieleniem pomocy wierzycielowi skarżącego (spółdzielni mieszkaniowej), a więc podmiotowi, do którego nie jest adresowana ustawa o pomocy społecznej. Ponadto zasady oraz tryb udzielania pomocy finansowej na pokrycie należności czynszowych reguluje ustawa z dnia 21 czerwca 2001r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz.U. z 2001r., Nr 71, poz.734 ze zm.), podczas gdy cele pomocy społecznej zostały określone odrębnie w powołanych na wstępie art. 2 i 3 ustawy o pomocy społecznej i nie obejmują one świadczeń na pokrycie zaległości czynszowych. W świetle powyższego stwierdzić należy, że nie ma podstaw do uwzględnienia zarzutów skargi i uchylenia zaskarżonej decyzji, która została wydana prawidłowo, tym bardziej, że skarżący często korzysta ze świadczeń Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej, a zatem ma zapewnioną niezbędną pomoc. Z tych względów Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270) oddalił skargę.