II SA/Lu 66/07

WyrokWSA w Lublinie2007-02-23

Skład orzekający: Witold Falczyński, Ewa Ibrom, Krystyna Sidor

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ pomocy społecznej prawidłowo ustalił dochód osoby skierowanej do domu pomocy społecznej, uwzględniając dochód z gospodarstwa rolnego na podstawie hektarów przeliczeniowych, nawet jeśli gospodarstwo zostało wydzierżawione?
Ratio decidendi
Organ pomocy społecznej prawidłowo ustalił dochód osoby skierowanej do domu pomocy społecznej, uwzględniając dochód z gospodarstwa rolnego na podstawie hektarów przeliczeniowych, zgodnie z przepisami ustawy o pomocy społecznej. Ustawa nie przewiduje możliwości odliczenia dochodu z gospodarstwa rolnego od dochodu stanowiącego podstawę obliczania opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej, nawet w przypadku jego wydzierżawienia. Wysokość dochodu z hektara przeliczeniowego jest określona ustawowo i nie zależy od faktycznie uzyskanego czynszu dzierżawnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującej w mocy decyzję Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej o skierowaniu J. K. do domu pomocy społecznej i ustaleniu odpłatności za pobyt. Organ ustalił miesięczny dochód skarżącego z emerytury i gospodarstwa rolnego na kwotę 1.289,58 zł, a odpłatność za pobyt na 902,71 zł (70% dochodu). Skarżący zarzucił organowi błędne ustalenie dochodu z gospodarstwa rolnego, twierdząc, że wynosi on jedynie 160 zł rocznie, a nie 333,27 zł miesięcznie, jak obliczył organ. Skarżący podniósł również, że gospodarstwo zostało wydzierżawione.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Ibrom (sprawozdawca),, Sędzia NSA Krystyna Sidor, Protokolant Asystent sędziego Marcin Małek, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 23 lutego 2007 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie skierowania do domu pomocy społecznej i ustalenia odpłatności za pobyt oddala skargę. II SA/Lu 66/07 U Z A S A D N I E N I E Decyzją z dnia [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...]., wydaną z upoważnienia Wójta Gminy , orzekającą o skierowaniu J. K. do Domu Pomocy Społecznej [...] w J. i ustalającą odpłatność za pobyt. W uzasadnieniu decyzji Kolegium wyjaśniło, że organ pomocy społecznej decyzją z dnia 16 października 2006 r., orzekł o skierowaniu J. K. do Domu Pomocy Społecznej [...] w J. i ustalił odpłatność za pobyt w Domu Pomocy Społecznej w wysokości 902,71 zł miesięcznie, to jest 70% dochodu obliczonego ze świadczenia emerytalnego oraz z gospodarstwa rolnego. Organ pierwszej instancji ustalił bowiem, iż łączny miesięczny dochód skarżącego wynosi 1.289,58 zł (w tym świadczenie rentowe wraz z dodatkami w wysokości 956,32 zł oraz dochód z gospodarstwa rolnego w wysokości 333,27 zł). Pozostałą częścią odpłatności w kwocie 686,43 zł, stanowiącą różnicę między miesięcznym kosztem utrzymania we wskazanej wyżej placówce a wysokością odpłatności ponoszonej przez skarżącego, organ ten obciążył Gminę . Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z przepisami ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.) pobyt w domu pomocy społecznej jest odpłatny do wysokości średniego miesięcznego kosztu utrzymania (art. 60 ustawy). Organ ten wyjaśnił również, że na podstawie art. 61 ust. 2 ustawy opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej wnoszą: mieszkaniec domu, nie więcej jednak niż 70% swojego dochodu, małżonek, zstępni przed wstępnymi – zgodnie z umową zawartą w trybie art. 103 ust. 2 ustawy oraz gmina, z której osoba została skierowana do domu pomocy społecznej – w wysokości różnicy między średnim kosztem utrzymania w domu pomocy społecznej, a opłatami wnoszonymi przez osoby, o których mowa wyżej. W myśl zaś art. 8 ust. 10 ustawy dochody z pozarolniczej działalności gospodarczej i z hektara przeliczeniowego oraz innych źródeł sumuje się. Zdaniem Kolegium organ pierwszej instancji prawidłowo ustalił wysokość odpłatności odwołującego się za pobyt w Domu Pomocy Społecznej, w oparciu o powołane wyżej przepisy. Właściwa jest w szczególności ocena organu pomocy społecznej w zakresie wysokości dochodu uzyskanego przez J. K. z gospodarstwa rolnego. Zgodnie bowiem z art. 8 ust. 9 ustawy i § 1 pkt 2 lit. c rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 lipca 2006 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz.U. Nr 135, poz. 950) przyjmuje się, że od dnia 1 października 2006 r. z 1 hektara przeliczeniowego uzyskuje się dochód miesięczny w wysokości 207,00 zł. Organ pomocy społecznej zasadnie stwierdził zatem, że na miesięczny dochód J.K. składa się świadczenie emerytalne w kwocie 956,32 zł (wraz z dodatkami) oraz dochód z gospodarstwa rolnego w kwocie 333,27 zł (1,61 hektara przeliczeniowego x 207,00 zł), to jest łącznie 1.289,59 zł. Powierzchnia gospodarstwa rolnego została ustalona, jak podkreśliło Kolegium, na podstawie zaświadczenie Urzędu Gminy Od decyzji powyższej skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie złożył J. K., domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji. Skarżący wyjaśnił, iż z uwagi na swój stan zdrowia starał się o skierowanie do domu pomocy społecznej, jednakże z uwagi na nieprawidłowości, jakie miały miejsce w działaniu organu pomocy społecznej, nie zostało podjęte właściwe rozstrzygnięcie w sprawie. W ocenie skarżącego organ błędnie ustalił dochód osiągany przez niego z gospodarstwa rolnego, ponieważ dochód ten nie wynosi – jak stwierdził organ – 333,27 zł miesięcznie, lecz 160 zł rocznie. W odpowiedzi na skargę organ drugiej instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga jest nieuzasadniona. Zaskarżona decyzja nie narusza przepisów ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.), powoływanej w dalszej części uzasadnienia jako "ustawa", ani przepisów postępowania. Organy administracji wyczerpująco zebrały i rozpatrzyły materiał dowodowy sprawy, prawidłowo ustaliły i wyjaśniły wszystkie istotne okoliczności sprawy, zgodnie z zasadami wyrażonymi w przepisach art. 7, 77 §1 i 80 kodeksu postępowania administracyjnego. W myśl przepisu art. 60 ust. 1 ustawy pobyt w domu pomocy społecznej jest odpłatny do wysokości średniego miesięcznego kosztu utrzymania. Osobą zobowiązaną do wnoszenia opłat za pobyt w domu pomocy społecznej jest w pierwszej kolejności mieszkaniec domu (art. 61 ust. 1), z tym że obciążająca go opłata nie może przekraczać 70 % jego dochodu (art. 61 ust. 2 pkt 1). Sposób obliczania dochodu osoby skierowanej do domu pomocy społecznej określa przepis art. 8 ustawy. Zgodnie z tym przepisem za dochód uznaje się sumę miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku (art. 8 ust. 3 ustawy). Dochodem są m. in. otrzymywane przez daną osobę świadczenia emerytalne lub rentowe. Ponadto, w przypadku gdy osoba skierowana do domu pomocy społecznej jest właścicielem gospodarstwa rolnego do dochodu jej dolicza się także dochód z tego gospodarstwa, obliczany w sposób wskazany w ustawie (art. 8 ust. 9 w zw. z art. 9 ust. 6 i ust. 8"a" ustawy). Podstawą obliczania dochodu z gospodarstwa rolnego są hektary przeliczeniowe. Ustawa wskazuje kwotę, jaką należy przyjąć jako dochód z jednego hektara przeliczeniowego. W myśl przepisu art. 9 ust. 6 ustawy kwota dochodu z 1 ha przeliczeniowego ulega zmianie w terminach weryfikacji kryteriów dochodowych, czyli co trzy lata (art. 9 ust. 1 ustawy). Od dnia 1 października 2006 r. kwota dochodu z 1 ha przeliczeniowego wynosi 207 zł (§ 1 pkt 2 litera "e" rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 lipca 2006 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. Nr 135, poz. 950, w zw. z art. 9 ust. 8 "a" ustawy). Dochody z pozarolniczej działalności gospodarczej, z hektarów przeliczeniowych oraz z innych źródeł sumuje się (art. 8 ust. 10). W rozpoznawanej sprawie organy administracji prawidłowo, zgodnie z powołanymi przepisami, ustaliły wysokość dochodu skarżącego, będącego podstawą obliczenia odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej. Jest okolicznością niekwestionowaną, że skarżący poza dochodem w postaci świadczenia emerytalnego wynoszącego wraz dodatkami 956,32 zł (po pomniejszeniu o miesięczne obciążenie podatkiem dochodowym od osób fizycznych i składkę na ubezpieczenie zdrowotne, stosownie do art. 8 ust. 3 ustawy) posiada także gospodarstwo rolne o powierzchni 1,61 ha przeliczeniowych. Prawidłowo zatem uznały organy administracji, że do dochodu skarżącego doliczyć należy kwotę 333,27 zł, wynikającą z przemnożenia powierzchni gospodarstwa (w hektarach przeliczeniowych) przez wskazaną wyżej kwotę 207 zł. Prawidłowe jest również stanowisko organów administracji, że wydzierżawienie gospodarstwa nie daje podstawy do odliczenia dochodu z tego gospodarstwa od dochodu będącego podstawą obliczania opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej. Ustawa o pomocy społecznej nie przewiduje takiej możliwości. Bez względu na to, czy ziemia uprawiana jest bezpośrednio przez właściciela, czy jest oddana w dzierżawę, dochód ustala się tak samo, biorąc pod uwagę wielkość gospodarstwa rolnego. W świetle omówionych unormowań nie było także podstaw do przyjęcia dochodu z gospodarstwa w innej kwocie niż wskazana w ustawie, w szczególności w kwocie 160 zł rocznie, jak tego domaga się skarżący. Okoliczność, że czynsz dzierżawny ustalony został na taką kwotę nie może zmieniać zasad obliczania dochodu, określonych w ustawie o pomocy społecznej. Z tych względów wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło