II SA/Lu 660/04
WyrokWSA w Lublinie2004-12-08
Skład orzekający: Krystyna Sidor, Wiesława Achrymowicz, Bogusław Wiśniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej jest zobowiązany do wskazania konkretnej placówki w decyzji przyznającej świadczenie w postaci jednego gorącego posiłku dziennie, a jeśli nie, to czy można zastosować art. 155 k.p.a. do zmiany takiej decyzji?Ratio decidendi
Organ odwoławczy zasadnie uznał, że ustawa o pomocy społecznej nie nakłada obowiązku wskazania konkretnej placówki w decyzji przyznającej świadczenie w postaci jednego gorącego posiłku. Taka czynność ma charakter techniczny i nie stanowi elementu osnowy decyzji podlegającego kontroli instancyjnej. W związku z tym, brak jest podstaw do zastosowania art. 155 k.p.a. do zmiany decyzji w tym zakresie, zwłaszcza gdy decyzja pierwotna nie była ostateczna. W konsekwencji, organ odwoławczy prawidłowo umorzył postępowanie administracyjne.Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) uchyliło decyzję Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie (MOPR) o zmianie decyzji przyznającej świadczenie w postaci jednego gorącego posiłku, umarzając postępowanie administracyjne. SKO uznało, że wskazanie konkretnej placówki nie jest obligatoryjne w świetle ustawy o pomocy społecznej i nie ma podstaw do zastosowania art. 155 k.p.a. Strona skarżąca zarzuciła brak merytorycznego rozpoznania sprawy i naruszenie zasady dwuinstancyjności, domagając się uchylenia decyzji w zakresie umorzenia i rozpoznania sprawy odwoławczej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Sidor, Sędziowie Asesor WSA Wiesława Achrymowicz ( spr.), Asesor WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Asystent sędziego Łucja Krasińska, po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2004r. sprawy ze skargi D. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]., znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie dotyczącej pomocy w postaci jednego gorącego posiłku oddala skargę.
II SA/Lu 660/04
UZASADNIENIE
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając jako organ drugiej instancji, decyzją z dnia [...] czerwca 2004 r. uchylił pierwszoinstancyjną decyzję Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie, powziętą dnia [...] stycznia 2004 r. o zmianie w trybie art. 155 k.p.a. decyzji z dnia [...]grudnia 2003 r., polegającej na wskazaniu innej placówki dla wydania zainteresowanemu, przyznanego w ramach świadczeń z pomocy społecznej, jednego gorącego posiłku dziennie z 30 % odpłatnością, a w dalszej kolejności zdecydowało co do zasady o umorzeniu postępowania administracyjnego przed organem pierwszej instancji .
W uzasadnieniu ferowanego rozstrzygnięcia administracyjnego organ odwoławczy wyraził stanowisko o braku podstaw prawnych, w świetle okoliczności sprawy, do zastosowania jednego z nadzwyczajnych trybów procedowania w administracji, statuowanego unormowaniem art. 155 k.p.a., w odniesieniu do określenia sposobu realizacji decyzji przyznającej określonej kategorii świadczenie z pomocy społecznej, a który nie należy do ustawowo wymaganych, jako przedmiotowo istotnych, elementów osnowy decyzji w omawianej materii, gdy zważyć regulacje ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej. Także brak zgody strony, legitymującej się nabytym uprawnieniem, na orzeczoną zmianę rozstrzygnięcia administracyjnego, stanowi o jurydycznej niezasadności zastosowania trybu z art. 155 k.p.a., którego pozytywny wynik ustawowo uzależniony jest także od spełnienia ostatnio wskazanego wymogu.
Na powyższe rozstrzygnięcie administracyjne skargę złożył D.O., wnosząc o jego uchylenie w zakresie umorzenia postępowania administracyjnego i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania dla nadania prawidłowego biegu jego odwołaniu z dnia 20 stycznia 2004 r., uzupełnianego i uaktualnianego pismem z dnia 06 września 2004 r., zgodnie z właściwością, celem przeprowadzenia trybu odwoławczego nim zainicjowanego , wskazując na przepis art. 133 k.p.a. Podnosił, iż do czasu uwzględnienia jego wniosku o uzupełnienie zaskarżonej decyzji nie ma możliwości wyczerpania argumentacji dla uzasadnienia niniejszej skargi. W toku procedowania administracyjnego nie został nadany bieg jego odwołaniu od decyzji z dnia [...] grudnia 2003 r., przywoływanej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, co czyni w jego ocenie zasadnym uchylenie pierwszoinstancyjnej decyzji, lecz w następstwie postępowanie administracyjne powinno polegać na rozpoznaniu sprawy merytorycznie w kontekście złożonego odwołania, jak tego wymaga zasada dwuinstancyjności, gdy w istocie stanowisko prawne organu odwoławczego o umorzeniu postępowania administracyjnego nie zostało poparte uzasadnieniem.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wnosiło o jej oddalenie, podtrzymując ocenę prawną wraz z leżącą u jej podstaw argumentacją, wyrażone w zaskarżonej decyzji. Akcentowało formalnoprawny charakter przesłanek dla powziętego rozstrzygnięcia drugoinstancyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę zważył, co następuje:
Zgodnie z dyspozycją art. 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, kognicji sądowoadministracyjnej poddana została kontrola działalności organów administracji publicznej w aspekcie legalności, gdy kontrolowana w sprawie niniejszej objęta skargą decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego ten rozstrzygający wymóg realizuje.
W pełni zasadnie jurydycznie organ odwoławczy wskazuje na okoliczność, iż na gruncie regulacji ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, organ właściwy w osnowie podejmowanej decyzji co do zasady nie jest zobowiązany czy to obligatoryjnie, czy fakultatywnie do określenia placówki wskazanej dla świadczenia przyznanej pomocy w postaci jednego gorącego posiłku dziennie, gdy w myśl zasady stanowionej mocą dyspozycji art. 6 k.p.a., organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. Zatem zawarcie w osnowie decyzji rozstrzygnięcia administracyjnego, pozbawionego podstawy w konkretnej normie prawnej, podlega kwalifikacji, jako nieuprawnione. W świetle zapisów przywołanej ustawy o pomocy społecznej, zakresu jej regulacji, wskazanie placówki właściwej do świadczenia w ramach przyznanej kategorii pomocy społecznej, w postaci jednego gorącego posiłku dziennie, jest czynnością o charakterze technicznym i w obszarze terytorialnej właściwości organu administracji przyznającego pomoc w tej formie, zastrzeżoną dla władczego uznania organu, wyłączonego spod zakresu kontroli instancyjnej, a w dalszej kolejności sądowoadministracyjnej.
Konsekwencją przedstawionego, obowiązującego stanu prawnego jest stwierdzenie co do zasady braku jurydycznych podstaw dla zastosowania jednego z nadzwyczajnych trybów procedowania w administracji, a stanowionego dyspozycją art. 155 k.p.a. pozwalającego na modyfikację uprzednio powziętych rozstrzygnięć administracyjnych przy zaistnieniu ściśle wymienionych w treści jego hipotezy przesłanek, niezrealizowanych w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym, gdy zważyć powyższy wywód.
Dla dopełnienia prawnej argumentacji, odmawiającej racji stanowisku skarżącego, należy wskazać na okoliczność, iż nadzwyczajny tryb administracyjny, stanowiony mocą art. 155 k.p.a. może podlegać pozytywnemu rozważeniu jedynie w odniesieniu do decyzji ostatecznych, co wynika wprost z brzmienia przywołanego unormowania, gdy decyzją ostateczną jest taka decyzja, od której stronie nie przysługuje już odwołanie w administracyjnym toku instancji, jak to jednoznacznie stanowi zasada z art. 16 § 1 k.p.a. Natomiast w świetle twierdzeń samego skarżącego, a dalej wobec okazania na rozprawie sądowoadministracyjnej drugoinstancyjnej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]listopada 2004 r., powziętej w wyniku rozpatrzenia odwołania skarżącego od pierwszoinstancyjnego rozstrzygnięcia objętego modyfikacją w kontrolowanym nadzwyczajnym trybie, co do zasady wadliwie organ pierwszej instancji zastosował dyspozycję art. 155 k.p.a. w odniesieniu do decyzji z dnia [...] grudnia 2003 r., pozbawionej niniejszym rozstrzygającego przymiotu ostateczności. Wadliwość ta stanowi kolejną, samodzielną podstawę dla podzielenia jurydycznej zasadności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, objętej skargą. Zasadniczo tryb statuowany mocą art. 155 k.p.a. nie ma statusu konkurencyjnego dla trybu zwykłego, co rozstrzygające, gdy ten ostatni nie uległ zakończeniu w dacie podejmowania zaskarżonej decyzji, stanowiącej czasowe kryterium kontroli sądowoadministracyjnej.
Stwierdzając brak formalnoprawnych podstaw dla realizowania omawianego nadzwyczajnego trybu postępowania w administracji, gdy został on w istocie zainicjowany z urzędu, a żądanie zainteresowanego dało w konsekwencji asumpt do wyczerpania trybu odwoławczego od przywoływanej w sprawie decyzji z dnia [...] grudnia 2003 r., prawidłowo w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym organ odwoławczy w następstwie przesądza, w sposób pozytywny, bezprzedmiotowość niniejszym kontrolowanego postępowania administracyjnego, w rozumieniu hipotezy art. 105 § 1 k.p.a., skutkującą zasadnością jego umorzenia, w myśl dyspozycji tegoż unormowania.
Z tych względów, wobec jurydycznej niezasadności stanowiska skarżącego, na mocy art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło