II SA/Lu 662/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec (sprawozdawca),, Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Beata Basak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 22 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi H. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie specjalistycznych usług opiekuńczych I. oddala skargę; II. przyznaje [...] A.P. – D. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) należnego podatku od towarów i usług. Decyzją z dnia [..] czerwca 2011 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania H. K. reprezentowanej przez opiekuna prawnego M. K. od decyzji wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta L. z dnia [...] kwietnia 2011 r. w przedmiocie odmowy przyznania H. K. specjalistycznych usług opiekuńczych dla osób z zaburzeniami psychicznymi na okres od 1 stycznia 2011 r. do 31 marca 2011 r. orzekło o uchyleniu zaskarżonej decyzji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podkreślił, że w przedmiotowej sprawie występuje powaga rzeczy osądzonej. Decyzją z dnia 31 grudnia 2010 r. H. K. przyznano specjalistyczne usługi opiekuńcze dla osób z zaburzeniami psychicznymi na okres od 1 stycznia 2011 r. do 31 marca 2011 r. Kolegium decyzją z dnia 28 lutego 2011 r. utrzymało tę decyzję w mocy. Decyzja ta jest ostateczna. W związku z tym organ orzekający uznał, że ponowne rozstrzygnięcie zaskarżoną decyzją sprawy załatwionej wcześniej decyzją ostateczną stanowi rażące naruszenie prawa. Kolegium postanowiło wyeliminować decyzję organu I instancji z dnia 21 kwietnia 2011 r. z obrotu prawnego i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania ze względu na błędną kwalifikację wniosku odwołującej z dnia 25 marca 2011 r. skierowanego do Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w Lublinie o "anulowanie" decyzji z dnia 31 grudnia 2011 r. i przyznanie matce usług opiekuńczych świadczonych przez Stowarzyszenie "Nadzieja", zatrudniające M. M., który tym samym nadal będzie opiekował się matką. Kolegium podniosło, że ponowne rozstrzygnięcie sprawy przez organ pomocy jest możliwe tylko po uchyleniu pierwotnej decyzji w trybie ustalonym przez prawo. W ocenie organu odwoławczego wniosek strony należało rozpoznać w trybie art. 155 kpa. W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego H. K. reprezentowana przez opiekuna prawnego M. K. wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie jej do rozpatrzenia organowi II instancji. W uzasadnieniu skargi opisano stan zdrowia skarżącej. Jej opiekun prawny podkreśla, że skarżąca korzysta z usług opiekuńczych od 13 lat i usługi te są świadczone przez cały ten okres przez jednego opiekuna – M. M. W listopadzie 2010 r. opiekun prawny skarżącej uzyskał informację, że usługi opiekuńcze będzie świadczyło Lubelskie Stowarzyszenie Ochrony Zdrowia Psychicznego, które jednak nie zatrudnia dotychczasowego opiekuna skarżącej M. M. W związku z powyższym M. K. zwracała się osobiście i pisemnie do Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie. Między innymi wystąpiła z wnioskiem z dnia 25 marca 2011 r. domagając się uchylenia krzywdzącej decyzji z dnia 31 grudnia 2010 r. i wydanie nowej decyzji. Opisała także nieprawidłowości jakie wystąpiły w toku wydawania decyzji przez organy administracji. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wnosi o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości zarówno materialnych, jak i procesowych aspektów stosunku administracyjno-prawnego, skonkretyzowanego w zaskarżonej decyzji. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dla wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego aktu niezbędne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania. W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga H. K. nie zasługuje na uwzględnienie. Jak wynika z akt administracyjnych w dniu 25 marca 2011 r. opiekun prawny skarżącej zwrócił się do organu I instancji z obszernym pisemnym wyjaśnieniem aktualnej sytuacji skarżącej, dołączając zaświadczenie lekarskie. W końcowej części pisma zawarto stwierdzenie, iż MOPR "powinien anulować swoją bardzo krzywdzącą decyzję z dnia 31.12.2010 r. i wydać nową decyzję (...)". Decyzja, o której mowa w powyższym piśmie dotyczyła przyznania H. K. specjalistycznych usług opiekuńczych dla osób z zaburzeniami psychicznymi od dnia 1 stycznia 2011 r. do 30 marca 2011 r. w wymiarze 5 dni roboczych po 8 godzin dziennie oraz po 8 godzin dziennie w soboty, niedziele i święta, świadczonych nieodpłatnie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy tę decyzję w dniu 28 lutego 2011 r. Decyzja organu II instancji jest decyzją ostateczną. Zgodnie zatem z zasadą trwałości decyzji administracyjnych przewidzianą w art. 16 § 1 kpa, sprawa specjalistycznych usług opiekuńczych przyznanych w okresie od 1 stycznia 2011 r. do 30 marca 2011 r. nie mogła być po raz kolejny przedmiotem postępowania administracyjnego. Naruszenie tej reguły przez ponowne jej rozpoznanie i rozstrzygnięcie (tak jak to uczynił organ I instancji w decyzji z dnia 21 kwietnia 2011 r. stanowi rażące naruszenie prawa. Prawidłowo zatem organ odwoławczy uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Również zakwalifikowanie przez Kolegium pisma skarżącej z dnia 25 marca 2011 r. jako wniosku o uchylenie decyzji w trybie art. 155 kpa jest w ocenie sądu prawidłowe. Z treści tego pisma wynika, iż skarżąca jest niezadowolona z rozstrzygnięcia, zaś w końcowej jego części wnosi wprost o "anulowanie decyzji z 31.12.2010 r. i wydanie nowej decyzji". Zatem zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania konieczne jest ponowne rozpatrzenie sprawy przez organ I instancji celem rozpoznania tego wniosku. Odnosząc się do zarzutu skargi Sąd uznał, że są one nieuzasadnione. Zaskarżona decyzja nie narusza art. 138 § 2 kpa, bowiem jak już wyżej podkreślono w uzasadnieniu Kolegium nie wskazywało na konieczność prowadzenia postępowania wyjaśniającego tylko rozpoznanie wniosku skarżącej we właściwym trybie. Jak bowiem podnosił organ odwoławczy, decyzję ostateczną można uchylić tylko w trybie przewidzianym w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego. Kwestia ustalenia osoby opiekuna należy do właściwości organu I instancji, który zleca wykonywanie usług opiekuńczych podmiotowi zatrudniającemu osoby ze specjalistycznym przygotowaniem zawodowym. Bezzasadny jest także wniosek skarżącej o dołączenie akt I C [...]/11 Sądu Rejonowego w Lublinie. Skarżąca nie wskazała na jaką okoliczność dowód taki miałby zostać przeprowadzony, zaś z dołączonej do skargi kserokopii postanowienia w tej sprawie odrzucającego pozew wynika, iż sprawa dotyczyła osoby opiekuna. Okoliczność ta została już omówiona wyżej w uzasadnieniu i jeszcze raz podkreślić należy, że nie jest ona rozstrzygana w formie decyzji administracyjnej. Ubocznie zauważyć należy, że w dniu 12 lipca 2011 r. Miejski Ośrodek Pomocy Rodzinie Fila Nr 1 w L. decyzją wydaną na podstawie art. 155 kpa odmówił uchylenia decyzji z 31 grudnia 2010 r. w przedmiocie przyznania H. K. specjalistycznych usług opiekuńczych dla osób z zaburzeniami psychicznymi na okres od 1 stycznia 2011 r. do 31 marca 2011 r. Ponadto, jak wynika z akt administracyjnych H. K. objęta jest stałą pomocą Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie i kolejnymi decyzjami miała przyznawane świadczenia. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w wyroku. Orzeczenie o kosztach pomocy prawnej udzielonej z urzędu uzasadnia art. 250 wyżej cytowanej ustawy oraz § 18 ust. 1 pkt 1 lit. "c" w związku z § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokacie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).