II SA/Lu 665/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Dudek (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia NSA Krystyna Sidor, Asesor WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Starszy referent Beata Basak, po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi D. C. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]. Nr [...],które nie podlegają wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz D. C. 500 (pięćset) złotych kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2004 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), w związku z art. 80 ust. 2 pkt 2, i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.) utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]czerwca 2004 r. nakazującą D.C. dokonanie rozbiórki szamba usytuowanego na działce nr [...] w K. – przy następujących motywach: Z ustaleń przeprowadzonego przez organy administracji postępowania wynika, że na działce nr [...], położonej przy ul. R w K. należącej do D.C. znajduje się dwukomorowy zbiornik na nieczystości ciekłe usytuowany w odległości ok. 0,85 - 0,90 m od granicy działki nr [...] Powołując się na przepis art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 7 lipca 1994 r. organ wskazał, że w sprawie niniejszej należy odpowiednio stosować przepisy ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.). Zgodnie z art. 37 ust. 1 pkt 2 tej ustawy obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce, w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany lub jego część powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia, albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Zbiornik na nieczystości ciekłe, będący przedmiotem niniejszego rozstrzygnięcia, został samowolnie wybudowany pod koniec lat 60-tych w odległości ok.0,85 - 0,90 m od granicy działki, czyli niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie jego budowy. Do takich obiektów mają zastosowanie przepisy rozporządzenia MAGTiOŚ z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki (Dz. U. Nr 17 poz. 62). Określają one między innymi minimalne odległości sytuowania obiektów budowlanych w odniesieniu do granic nieruchomości. Usytuowanie zbiorników na nieczystości ciekłe w odległości 0,85-0,90 m od granicy działki sąsiedniej narusza § 23 ust. 4 cyt. rozporządzenia. Organ podkreślił również, że zarówno przepisy rozporządzenia MBiPMB z dnia 11 czerwca 1966 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane (Dz. U. Nr 26 poz. 157) obowiązujące w czasie wzniesienia spornego obiektu, jak i obecnie obowiązujące rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. (Dz. U. z 2002 r. Nr 75 poz. 690. ze zm.) nie dopuszczają posadowienia wolno stojącego zbiornika na nieczystości ciekłe w odległości mniejszej niż 1,0 m od granicy działki sąsiedniej. Organ zaznaczył, powołując się na orzecznictwo NSA, iż stan zagrożenia dla ludzi lub mienia występuje wówczas, gdy nie zostaną zachowane warunki techniczne jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W tych też warunkach, skoro sporny zbiornik na nieczystości ciekłe został wybudowany bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę, powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi i mienia, gdyż znajduje się w niedopuszczalnej odległości od działki sąsiedniej, uzasadnione jest nakazanie jego rozbiórki stosownie do art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane. Stwierdzić należy, iż w rozpatrywanej sprawie nie ma możliwości doprowadzenia spornego obiektu do stanu zgodnego z prawem, gdyż wiązałoby się to z jego rozbiórką i usytuowaniem w innym miejscu. Organ nadto, odpowiadając na zarzut zawarty w odwołaniu M.K. wskazał, iż art. 27 Prawa budowlanego z 1974 r. nie przewiduje wyznaczenia terminu rozbiórki. Powinna być ona wykonana z chwilą, gdy decyzja ją nakazująca stała się ostateczna. Odpowiadając zaś na prośbę D.C. WINB poinformował, iż przepisy prawa budowlanego z 1974 r. nie dają możliwości odroczenia nakazu przymusowej rozbiórki orzeczonej na podstawie art. 37 ust 1 pkt 2. Powyższą decyzję zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie D.C. Wskazała, iż nie jest w stanie budować nowego szamba, skoro już są plany zatwierdzone na budowę kanalizacji przez jej działkę. Nadto szambo to istnieje od ponad 30 lat i nie groziło do tej pory żadnym niebezpieczeństwem. Jest uszczelnione, zabezpieczone i regularnie wywożone. W odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna, aczkolwiek z innych przyczyn niż w niej podniesione. Postępowanie administracyjne w sprawie rozbiórki szamba usytuowanego na działce nr [...] położonej w K. zostało wszczęte na skutek żądania M.K., współwłaściciela sąsiedniej działki nr [...] i przeprowadzono je z udziałem współwłaścicieli działki nr [...] oraz D.C. będącej inwestorem przedmiotowego szamba. Udział w postępowaniu administracyjnym tych osób, jako posiadających przymiot stron w rozumieniu art. 28 k.p.a., był uzasadniony. Podnieść jednak należy, że w przedmiotowym postępowaniu nie brały udziału inne osoby, którym również przysługuje przymiot strony. Z załączonej do akt umowy darowizny, sporządzonej w formie aktu notarialnego (wypis aktu notarialnego z dnia [...] kwietnia 1992 r. rep. A Nr [...] – akta adm. I instancji) wynika, że współwłaścicielami działki nr [...] są E.C. i K.C. po ½ części. Niewątpliwe więc jest, że osoby te, jako legitymujące się tytułem prawnym do działki, na której znajduje się obiekt budowlany będący przedmiotem postępowania, posiadają uprawnienia strony (art. 28 k.p.a.), gdyż postępowanie w sprawie rozbiórki tego szamba dotyczy ich interesu prawnego. O wszczęciu postępowania organ administracji zobowiązany jest zawiadomić wszystkie osoby będące stronami w sprawie (art. 61 §4 k.p.a.), zaś w jego toku zapewnić stronom czynny udział, a przed wydaniem decyzji umożliwić wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań (art. 10 §1 k.p.a.). Z akt sprawy wynika, że E.C. i K.C. nie zostali zawiadomieni o wszczęciu postępowania i nie brali w nim udziału, co stanowi naruszenie wskazanych powyżej przepisów postępowania, a w konsekwencji oznacza, iż E.C. oraz K.C. bez własnej winy nie brali udziału w postępowaniu. Oceny powyższej nie zmienia okoliczność, iż E.C. jako osoba małoletnia (ur. [...].05.1984 r.), od wszczęcia postępowania (17.10.2000 r.) do uzyskania pełnoletniości ([...].05.2002 r.) i pełnej zdolności do czynności prawnych, mogła działać przez ustawowego przedstawiciela (art. 30 §2 k.p.a.), którym była uczestnicząca w tym postępowaniu w charakterze strony D. C. Od dnia uzyskania pełnej zdolności do czynności prawnych E.C. uprawniona była do osobistego udziału w postępowaniu, co nakładało na organy administracji obowiązek zapewnienia E.C. takiej możliwości w myśl art. 10 §1 k.p.a. Podnieść przy tym należy, iż z akt sprawy nie wynika, by po dniu 4 maja 2002 r., kiedy to E.C. uzyskała pełną zdolność do czynności prawnych, udzieliła ona pełnomocnictwa D.C., co umożliwiłoby ocenę, iż E.C. uczestniczyła w postępowaniu po tym dniu. Niezależnie od powyższych uwag odnoszących się do E.C wskazać należy, iż K.C. w dacie wszczęcia postępowania posiadał pełną zdolność do czynności prawnych (ur. [...] marca 1980 r.) i jako strona uprawniony był w nim uczestniczyć, czego bez własnej winy został pozbawiony. Wskazane naruszenie przepisów postępowania daje, określoną w art. 145 §1 pkt 4 k.p.a., podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie rozbiórki przedmiotowego szamba. Powoduje to konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji, a to na podstawie 145 §1 pkt 1 lit b) w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Wobec uwzględnienia skargi zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, o czym orzeczono na podstawie art. 152 cyt. ustawy. Organ administracji został obciążony kosztami postępowania w myśl art. 200 tej ustawy. Ponownie rozpatrując sprawę organ administracji przeprowadzi postępowanie przy udziale wszystkich stron, w tym E.C. oraz K.C. i w zależności od poczynionych ustaleń wyda stosowne rozstrzygniecie. Jeżeli dotychczasowe ustalenia nie ulegną zmianie, rozstrzygnięcie sprawy winno nastąpić na podstawie przepisów prawa materialnego wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Z tych względów należało orzec jak w sentencji wyroku.