II SA/Lu 671/14

PostanowienieWSA w Lublinie2014-09-04

Skład orzekający: Starszy Referendarz Sądowy Jarosław Harczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która jest właścicielką nieruchomości, osiąga stały dochód i ma zabezpieczone potrzeby mieszkaniowe, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym w zakresie częściowym?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która jest właścicielką nieruchomości, osiąga stały dochód i ma zabezpieczone potrzeby mieszkaniowe, nie może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym w zakresie częściowym, jeśli jej sytuacja materialna nie jest wyjątkowo trudna i jest w stanie ponieść koszty postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wnioskodawczyni, mimo posiadania nieruchomości i stałego dochodu, nie wykazała spełnienia przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym. Wnioskodawczyni wskazała, że jest samotną matką wychowującą dwie córki, osiąga wynagrodzenie w wysokości [...] zł netto miesięcznie i ponosi znaczne koszty utrzymania rodziny oraz spłaty kredytu hipotecznego. Posiada również majątek w postaci domu i mieszkania. Referendarz sądowy rozpoznał wniosek, analizując sytuację materialną i wydatki skarżącej.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 4 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. R. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie nakazania dokonania oceny stanu technicznego budynku postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, w terminie do jego opłacenia, pełnomocnik skarżącej złożył pismo z dnia 27 sierpnia 2014 r. z dołączonym urzędowym formularzem wniosku o przyznanie skarżącej prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Ponieważ urzędowy formularz wniosku nie został podpisany, skarżąca w dniu 1 września 2014 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) nadesłała kolejny, prawidłowo wypełniony urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy umieszczając pod wnioskiem własnoręczny podpis. W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca podkreśliła, że jest matką samotnie wychowującą dwie córki w wieku 13 lat i 2 miesięcy. Skarżąca podała, że pobiera wynagrodzenie za pracę w wysokości [...] zł netto, natomiast odnośnie wydatków związanych z utrzymaniem rodziny wskazała, że koszty utrzymania gospodarstwa domowego wynosi ok. [...] zł (czynsz i opłaty), koszt utrzymania małoletnich córek ok. [...] zł, koszt spłaty kredytu hipotecznego, tj. miesięczna rata ok. [...] zł. Skarżąca podniosła również, że poniosła wydatki związane z zakupem wyprawki szkolnej dla starszej córki w wysokości [...] zł oraz że opłaca jej zajęcia w szkółce jeździeckiej w kwocie [...] zł miesięcznie. Dodatkowo wskazała, że koszt utrzymania młodszej córki wynosi ok. [...] zł miesięcznie. Odnośnie stanu majątkowego skarżąca wykazała, że jest właścicielką domu o pow. [...] m2 obciążonego osobistą służebnością mieszkania, a także mieszkania o pow. [...] m2 obciążonego kredytem hipotecznym. Skarżąca podała, że wraz z córkami utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę w kwocie [...] zł brutto. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy referendarz sądowy stwierdził, co następuje: Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy powinna być rozpatrywana w dwóch aspektach - z jednej strony z uwzględnieniem wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej zaś strony z uwzględnieniem jej możliwości finansowych. Na obecnym etapie postępowania do wymagalnych kosztów sądowych należy wpis sądowy od skargi w kwocie 500 zł - § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 221, poz. 2193). Pozostałe ewentualne koszty sądowe (za wyjątkiem wpisu od potencjalnej skargi kasacyjnej, który wynosi połowę wpisu od skargi), tj. opłata sądowa od zażalenia, opłata kancelaryjna za odpis orzeczenia z uzasadnieniem, nie przekroczą każdorazowo kwoty 100 zł - § 2 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych (Dz.U. Nr 221, poz. 2192) oraz § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Mając na względzie z jednej strony przedstawioną w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy sytuację materialną i rodzinną skarżącej, z drugiej zaś strony wielkość obciążeń finansowych w sprawie niniejszej, stwierdzić należy, że skarżąca nie wykazała spełnienia przesłanek przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Instytucja przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych ma zastosowanie w przypadku osób ubogich, które ze względu na sytuację życiową (całkowity brak dochodów lub bardzo niskie dochody, brak majątku), mimo największych starań, nie są w stanie wygospodarować środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny. W ocenie referendarza sytuacja materialna skarżącej nie należy do wyjątkowo trudnych. Skarżąca wraz z dziećmi ma zabezpieczone potrzeby mieszkaniowe, posiada majątek nieruchomy (dom o pow. [...] m2, mieszkanie o pow. [...] m2), jej sytuacja finansowa jest stabilna osiąga bowiem stały dochód z tytułu pracy w wysokości [...] zł brutto. Ze względu na posiadany majątek i dochody, nie można jej zatem uznać za osobę ubogą. Z kolei wykazane przez skarżącą koszty utrzymania koniecznego rodziny wynoszą ok. [...] zł miesięcznie, zatem skarżąca przy zarobkach rzędu [...] zł netto, miała możliwość zaoszczędzenia kilkuset złotych miesięcznie na opłacenie kosztów sądowych. Należy dodać, że przy wyliczeniu wydatków utrzymania koniecznego skarżąca wskazała koszty utrzymania młodszej córki dwukrotnie, raz podając, że koszty związane z utrzymaniem małoletnich córek wynoszą ok. [...] zł, drugi raz wykazując, że koszt utrzymania młodszej córki oscyluje w granicach [...] zł. Zatem obliczając miesięczne wydatki na utrzymanie konieczne rodziny skarżącej, referendarz wziął pod uwagę łączny koszt utrzymania przez skarżącą córek, który określiła na kwotę [...] zł. Oceniając możliwości płatnicze skarżącej nie można pominąć faktu, że skarżąca będąc właścicielką domu o pow. [...] m2, posiada możliwości jego wynajęcia, chociażby częściowego, w czym nie przeszkadza osobista służebność mieszkania ustanowiona na tej nieruchomości. Należy ponadto podkreślić, że w celu zwiększenia dochodów rodziny skarżąca może ubiegać się o alimenty na córki, tak aby ciężar finansowego zaspokojenia potrzeb dzieci nie spoczywał wyłącznie na niej. Mając powyższe na uwadze uznać należy, że opłacenie kosztów sądowych w sprawie niniejszej, leży w granicach realnych możliwości finansowych skarżącej. Z powyższych względów oraz na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak na wstępie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło