II SA/Lu 672/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maciej Kierek, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec (sprawozdawca), Sędzia NSA Krystyna Sidor, Protokolant Asystent sędziego Łucja Krasińska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 4 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi A.J. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy przesłania protokołu z oględzin w sprawie użytkowania obiektu budowlanego I. oddala skargę; II. przyznaje [...] W. W. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) wynagrodzenie w kwocie 292, 80 /dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy/ w tym VAT w kwocie 52,80 /pięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy/ tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Postanowieniem z dnia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu zażalenia A. J. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] odmawiające przesłania na adres A. J. protokołu z oględzin z dnia 11 kwietnia 2007 r. w sprawie użytkowania murowanego budynku mieszkalnego na działce nr 24 w T. gmina P. przez H. i T. A. oraz pozwolenia na budowę ww. budynku mieszkalnego – utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu postanowienia organ orzekający podniósł, że uregulowania zawarte w kodeksie postępowania administracyjnego ustanawiają zasadę względnej jawności akt sprawy administracyjnej. Zgodnie z art. 73 § 1 kpa, w każdym stadium postępowania, organ administracji publicznej obowiązany jest umożliwić stronie przeglądanie akt sprawy oraz sporządzanie z nich odpisów i notatek. Z akt sprawy wynika, że skarżąca nie skorzystała z przysługującego jej prawa, bowiem nie zgłosiła się do organu w celu przejrzenia akt sprawy, czy sporządzenia z nich stosownych notatek lub odpisów. W przypadku żądania strony wydania uwierzytelnionych odpisów, organ administracji publicznej sprawuje kontrolę nad ich pozyskiwaniem. Potwierdzone kopie kserograficzne są nowymi dokumentami, które mogą być wykorzystywane poza prowadzonym postępowaniem. Stosownie do przepisu art. 73 § 2 kpa, strona może żądać uwierzytelnienia sporządzonych przez siebie odpisów z akt sprawy, lub wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, a o ile jest to uzasadnione ważnym interesem strony. Z wyżej wymienionego przepisu wynika, iż strona może żądać wydania ("dania do rąk") odpisów, nie zaś ich przesłania drogą pocztową, a także, że wydanie może nastąpić wówczas, gdy strona uzasadni swoje żądanie istnieniem ważnego interesu, dla ochrony którego niezbędnym jest uzyskanie tychże odpisów. Wniosek skarżącej nie wskazuje okoliczności, jaki to ważny interes strony uzasadnia wydanie uwierzytelnionych odpisów, a zatem wymaganie określone w art. 73 § 2 kpa nie zostało przez stronę dopełnione. W skardze na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego A. J. wnosi o "zmianę tego postanowienia i uwzględnienie jej prośby lub uchylenie tego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania". W uzasadnieniu skargi zarzuca naruszenie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego i Konstytucji. Podnosi, iż organy obu instancji orzekające w tej sprawie "od lat nie chcą aby dokumentacja w sprawie nielegalnej budowy przez H. i T. A. (...) była kompletna. Wszystkie protokoły, jak i zbierane dokumenty w tej sprawie są nierzetelne. Brak jest kserokopii potwierdzonej pozwolenia na budowę na nazwisko H. i T. A.". W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosi o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonych decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 stycznia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. Nr 153, poz. 1270). W ocenie Sądu, organy administracji orzekające w niniejszej sprawie nie naruszyły prawa. W zakresie udostępniania stronie akt postępowania administracyjnego obowiązujące przepisy art. 73 kpa przewidują dwa odrębne stany faktycznoprawne i związane z nimi obowiązki organu administracji publicznej oraz odpowiednie uprawnienia strony. W myśl § 1 tego artykułu organ administracji publicznej obowiązany jest umożliwić stronie w każdym stadium postępowania przeglądanie akt oraz sporządzanie z nich notatek i odpisów. Natomiast § 2 stanowi, że strona może żądać uwierzytelnienia sporządzanych przez siebie odpisów z akt sprawy lub wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, o ile jest to uzasadnione ważnym interesem strony. Bezsporny w sprawie jest fakt, iż skarżąca nie skorzystała z uprawnień, o których mowa w art. 73 § 1 kpa. Domaga się natomiast przesłania jej odpisu protokołu oględzin i pozwolenia na budowę wydanego H. i T. małżonkom A.. Jedynym motywem takiego żądania jest według skarżącej brak rzetelności organów przy gromadzeniu dokumentów. Zdaniem sądu, organy orzekające w niniejszej sprawie prawidłowo przyjęły, że skarżąca nie wykazała ważnego interesu, dla ochrony którego niezbędnym jest wydanie dokumentów. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, strona postępowania nie może żądać aby odpisy dokumentów z akt administracyjnych wykonywał i dostarczał sam organ administracji. Nie ma on takiego obowiązku, gdyż sporządzanie notatek czy odpisów z akt postępowania, przepis pozostawił stronie, niezależnie od rodzaju użytych do tego środków technicznych. Tym samym wyraźnie zostały rozgraniczone obowiązki organu administracji (umożliwienie przeglądania akt i sporządzania z nich notatek i odpisów) i uprawnienia strony (do przeglądania akt oraz sporządzania notatek i odpisów). Strona postępowania może natomiast domagać się jedynie uwierzytelnienia odpisów sporządzonych przez siebie lub wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, ale tylko wtedy, gdy uzasadni to swoim ważnym interesem (por. wyrok NSA z 29.03.2001 r. sygn. akt II SA 2580/00, Wokanda 2002//1/26, Komentarz do art. 73 Kodeksu postępowania administracyjnego pod red. P. Przybysza). Kontrola organu administracyjnego w zakresie uwierzytelniania odpisów lub wydawania ich z akt sprawy wynika z tego, iż w ten sposób powstają nowe dokumenty, które mogą być wykorzystane poza prowadzonym postępowaniem. Mając zatem na względzie powyższe okoliczności, Sąd uznał, iż skarga jest bezzasadna i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 163, poz. 1270) orzekł jak w wyroku.