II SA/Lu 675/99

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Mariusza G. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. z dnia 20 maja 1999 r. (...) w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych - oddala skargę. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem z dnia 8 kwietnia 1999 r. (...) wstrzymał Mariuszowi G. prowadzenie robót budowlanych przy budynku inwentarskim na działce o nr ewid. 391 położonej przy ul. K. 35 w K. wykonywanych bez wymaganego prawem pozwolenia na prowadzenie robót. Według ustaleń poczynionych na podstawie oględzin dokonanych dnia 8 kwietnia 1999 r. organ ustalił, że przy przedmiotowym budynku prowadzone są samowolnie roboty remontowe. W szczególności wykonane zostały następujące roboty: powiększenie jednego otworu i zamurowanie dwóch otworów okiennych od strony działki Anieli W., zamurowanie otworu drzwiowego, wykucie dwóch dodatkowych otworów okiennych, wymurowanie komina na zewnątrz budynku oraz wykonanie ścianki działowej i instalacji elektrycznej. Jako podstawę prawną postanowienia powołano art. 50 w związku z art. 71 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./. W uzasadnieniu stwierdzono ponadto, iż zakres wykonywanych robót wskazuje na zamiar dokonania zmiany sposobu użytkowania budynku inwentarskiego na mieszkalny. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł Mariusz G. twierdząc, że kontynuuje jedynie roboty remontowe rozpoczęte przez swojego ojca około półtora roku temu, jako następca prawny. Został już wymurowany komin, jak również wszystkie otwory okienne i drzwiowe o wymiarach niezmienionych. Skarżący przyznał, że zamurował od strony Anieli W. dwa z trzech okien istniejących od czasu wybudowania budynku. Wymiarów pozostawionego okna nie zmieniał a tylko uzupełnił ubytki po wyjęciu starej futryny z kratami, które były zakotwiczone w murze. Przemurował też ściankę działową, która groziła zawaleniem oraz uzupełnił tynki i instalację elektryczną wewnątrz budynku. Nie zmieniał natomiast położenia ani nie wymurował nowych ścianek działowych. Mariusz G. zaprzeczył też, jakoby zamierzał zmienić przeznaczenie przedmiotowego budynku, który zawsze użytkowany był jako budynek gospodarczy z letnią kuchnią i częścią inwentarską. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. postanowieniem z dnia 20 maja 1999 r. (...) utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ odwoławczy stwierdził, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego bezpodstawnie przyjął, iż w sprawie zachodzą okoliczności wymienione w art. 71 ust. 3 Prawa budowlanego, tzn. że nastąpiła samowolna zmiana sposobu użytkowania budynku. Z akt sprawy wynika bowiem, że roboty nie zostały zakończone i obiekt nie jest użytkowany jako budynek mieszkalny. Faktem jest natomiast, że zakres wykonywanych robót budowlanych wymaga w świetle art. 30 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 29 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego zgłoszenia właściwemu organowi. Ani skarżący ani jego ojciec obowiązku tego nie dopełnili, w związku z czym właściwie organ I instancji wstrzymał inwestorowi prowadzenie robót budowlanych. Działanie organu znajduje uzasadnienie w dyspozycji art. 50 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Mariusz G. wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. domagając się jego uchylenia. Zdaniem skarżącego postanowienia organów obu instancji zostały wydane z rażącym naruszeniem przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. W szczególności z naruszeniem dyspozycji art. 10 par. 1 Kpa organy te nie wzywały go w celu przesłuchania w charakterze strony uniemożliwiając mu wypowiedzenie się oraz zapoznanie się z materiałami zebranymi w sprawie. Mariusz G. zarzucił, że organy administracji oparły się wyłącznie na pismach Anieli W., z którą on jest skłócony oraz na oględzinach przeprowadzonych bez uprzedniego powiadomienia go o tej czynności. Stąd też - według skarżącego - ustalenia odnośnie wykonanych czynności remontowych mijają się zupełnie z prawdą. Prace te w zdecydowanej większości zostały wykonane szereg lat temu przez nieżyjącego już ojca skarżącego. Brak jest zatem podstaw, by za wykonane przez niego prace odpowiedzialność miał obecnie ponosić skarżący. Mariusz G. zakwestionował ponadto stwierdzenie, iż przedmiotowe prace, zgodnie z dyspozycją art. 30 ust. 1 w związku z art. 29 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego wymagały zgłoszenia właściwemu organowi. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Odnosząc się do zarzutów skargi organ odwoławczy wyjaśnił, że po wezwaniu z dnia 15 marca 1999 r. skarżący zgłosił się w dniu 22 marca 1999 r. do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. i złożył wyjaśnienia w kwestii prowadzonych w przedmiotowym budynku robót budowlanych. Z protokołu oględzin dokonanych w dniu 8 kwietnia 1999 r. wynika zaś, że skarżący był powiadomiony o ich terminie. Fakt, iż część robót została zrealizowana przez ojca strony nie ma - zdaniem organu - znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, bowiem aktualnie roboty remontowe realizowane są przez skarżącego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego, w tym wyjaśnień samego skarżącego, nie budzi wątpliwości ustalenie zaskarżonego postanowienia, iż w przedmiotowym budynku inwentarskim prowadzone są prace remontowe. Stosownie do dyspozycji art. 29 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./ remont istniejących obiektów budowlanych nie wymaga pozwolenia na budowę, chyba że chodzi o obiekty zabytkowe albo jeżeli obejmuje on zmianę lub wymianę elementów konstrukcyjnych i instalacji gazowych bądź zabezpieczenia przed wpływami eksploatacji górniczej lub powodzią. Pozwolenie na budowę jest wymagane także w przypadku, gdy remont wpływa na zmianę wyglądu w odniesieniu do otaczającej zabudowy na terenie miast. Wykonywanie wszelkich innych robót remontowych nie objętych wskazanymi wyżej wyjątkami /gdy konieczne jest uzyskanie pozwolenia na budowę/ wymaga natomiast zgłoszenia właściwemu organowi na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 29 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego. Skoro w przedmiotowym obiekcie roboty remontowe wykonywane są bez dokonania zgłoszenia właściwemu organowi, to obowiązkiem powiatowego inspektora nadzoru budowlanego wynikającym z art. 50 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 83 ust. 1 Prawa budowlanego było wydanie postanowienia o wstrzymaniu ich prowadzenia. Postanowienie to nie rozstrzyga sprawy co do istoty, lecz stanowi podstawę do przeprowadzenia przez organ postępowania wyjaśniającego i rozstrzygnięcia o dalszych losach wstrzymanych robót stosownie do dyspozycji art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego. Podnoszone w skardze okoliczności dotyczące wykonywania części robót remontowych przez zmarłego ojca skarżącego są bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Mariusz G. kontynuuje bowiem te roboty. Niezależnie od tego należy zaś stwierdzić, że w myśl art. 52 Prawa budowlanego obowiązek wykonania czynności, o jakich mowa w art. 51 może być nałożony, zależnie od okoliczności, nie tylko na inwestora, ale także na właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego. Odnośnie zarzutu procesowego naruszenia uprawnień strony do czynnego udziału w postępowaniu, to jest on częściowo zasadny. W aktach sprawy brak jest dowodu doręczenia skarżącemu zawiadomienia o terminie oględzin przedmiotowego budynku. W protokole oględzin z dnia 8 kwietnia 1999 r. znajduje się wprawdzie zapis, iż Mariusz G. został powiadomiony o tej czynności w dniu poprzednim, jednak jest to tylko stwierdzenie organu nie poparte żadnym dowodem. Gdyby zresztą nawet tak było, to i tak przeprowadzenie oględzin należałoby uznać za wadliwe ze względu na niezachowanie siedmiodniowego terminu zawiadomienia strony o tej czynności przed jej dokonaniem /art. 79 par. 1 Kpa/. Uchybienie powyższe nie miało jednak, zdaniem Sądu, wpływu na treść rozstrzygnięcia, gdyż w dniu 22 marca 1999 r. Mariusz G. składał wyjaśnienia przed Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego w K. (...) i potwierdził fakt wykonywania robót remontowych z tym tylko, że - jego zdaniem - nie wymagały one zgłoszenia. To przekonanie strony jest jednak - jak wyżej wskazano - błędne a stwierdzony stan faktyczny upoważniał i zobowiązywał organ administracji do wstrzymania prowadzenia robót budowlanych. Trafnie przy tym organ II instancji stwierdził brak podstaw, a w każdym razie przedwczesność przypisywania inwestorowi zamiaru samowolnej zmiany sposobu użytkowania przedmiotowego budynku, co wszakże nie ma wpływu na prawidłowość samego postanowienia o wstrzymaniu prowadzenia robót. Z tych względów i na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ należało orzec jak w sentencji.