II SA/Lu 679/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński, Sędziowie Jerzy Drwal asesor WSA (spr.), Krystyna Sidor Sędzia NSA, Protokolant stażysta Agata Jakimiuk, po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2004 sprawy ze skargi T. i J. małżonków C. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję, która nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz T. i J. małżonków C. kwotę 10 ( dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją Nr [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (z dnia [...] marca 2003r.) T. i J. C. zostali zobowiązani do rozbiórki samowolnie wybudowanej szopy na działce nr ewidencyjny 499/2 w miejscowości P., gm. K.D. Nakaz rozbiórki szopy – na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane – organ uzasadniał przede wszystkim ustaleniami poczynionymi w trakcie kontroli przeprowadzonej w dniu 18 marca 2003r., wskazującymi na fakt samowolnej budowy szopy (bez wymaganego pozwolenia na budowę), której zasadnicze elementy konstrukcyjne stanowiły słupy żelbetowe monolityczne (5 słupów o wym. 20 x 20 cm) stanowiących podporę drewnianego dachu (w części dwuspadowego) pokrytego falistym eternitem. Według organu, wybudowano szopę w 1999r. , na co wskazywały wyjaśnienia podane do protokołu z kontroli przez J.C. Po rozpoznaniu odwołania złożonego w dniu 1 kwietnia 2003r. przez J.C. , Wojewódzki Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzją [...] z dnia [...] kwietnia 2003 r. – wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Rozpoznając odwołanie organ II instancji wziął pod uwagę fakt wybudowania szopy bez wymaganego art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane, pozwolenia na budowę. Organ powołał się przy tym na art. 29 Prawa budowlanego, zezwalający na budowę obiektów gospodarczych o powierzchni zabudowy do 35m2, przy rozpiętości konstrukcji nie większej niż 4,80 m, po uprzednim zgłoszeniu zamiaru budowy właściwemu organowi, o ile ten nie wniesie sprzeciwu w terminie 30 dni od dnia doręczenia pisemnego zgłoszenia. Według organu powierzchnia szopy wynosi 37 m2, a zatem przekracza dopuszczalny limit powierzchni zabudowy, dla której nie jest wymagane pozwolenie na budowę. Zdaniem organu, dokonany remont polegający na zmianie więźby dachowej i pokrycia, zgodnie z art. 29 ust.2 pkt 1 Prawa budowlanego, wymagał od inwestora uzyskania pozwolenia na budowę. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego, T. i J. C. podali, iż remontu szopy (pobudowanej w latach 70-tych) dokonali w roku 1992 i od tego czasu żadne prace budowlane nie były prowadzone. Skarżący zwracali uwagę, że szopa i inne budynki były ujęte na mapie sytuacyjnej, co potwierdzał opis techniczny z 1986r. z opinią wykonaną, na zlecenie Sądu Rejonowego, przez biegłego sądowego. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosił o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Zaskarżona decyzja narusza prawo. Nakaz rozbiórki obiektu budowlanego może być wydany w razie spełnienia przesłanek określonych w art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 89, poz. 414 ze zm.). Orzekając w przedmiocie obowiązku rozbiórki, organ odwoławczy nie wziął pod uwagę okoliczności podawanych przez skarżących, na temat budowy przedmiotowej szopy. Wobec ewidentnej sprzeczności pomiędzy oświadczeniem J.C., podanym w trakcie oględzin do protokołu z kontroli, z którego wynikało, że szopę zbudowano w 1999r., a wyjaśnieniem zawartym w odwołaniu od decyzji, wskazującym na budowę szopy w latach 70-tych i wykonaniu jej remontu (w 1992r.), polegającego na wymianie więźby dachowej (łącznie ze zmianą pokrycia dachu), obowiązkiem organu było przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego, wykluczającego te sprzeczności. Ponadto w rozpoznawanej sprawie należało ustalić, kiedy szopa została zrealizowana w stanie technicznym w dniu dokonywanych oględzin i jaki był zakres robót ostatnio przeprowadzonych przez skarżących. Tego rodzaju ustalenia były niezbędne do rozstrzygnięcia czy wystąpił przypadek samowoli budowlanej, uzasadniający zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego. Wobec braku dokładnych ustaleń w tym zakresie, należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego, obligującym do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz art. 77 § 1 , wymagającym aby w sposób wyczerpujący zebrano i rozpatrzono cały materiał dowodowy. Naruszenie powołanych przepisów procesowych miało istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia w tej sprawie. Podawany przez skarżących fakt budowy szopy w latach 70-tych oraz wymiana więźby i pokrycia dachu w 1992 r., wykluczał rozbiórkę obiektu budowlanego w trybie art. 48 Prawa budowlanego. Z tego względu orzekając o nakazie rozbiórki obiektu, wymagania przepisów kodeksowych dotyczących postępowania dowodowego zobowiązywały organ do precyzyjnych ustaleń w tym zakresie. Niezależnie od powyższych wskazań co do dalszego postępowania przy ponownym rozpatrywaniu sprawy, organ nadzoru budowlanego powinien rozważyć także wyłaniającą się kwestię legalizacji wzniesionego obiektu budowlanego, w trybie art. 49 ust.1 Prawa budowlanego. W świetle art. 49 ust. 1 Prawa budowlanego, nie można nakazać rozbiórki, o której mowa w art. 48 jeżeli upłynęło 5 lat od chwili zakończenia budowy obiektu budowlanego lub jego części i jego istnienie nie narusza przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W przypadku jeśli skarżący w trakcie postępowania legalizacyjnego nie wykonają obowiązku w zakresie uzyskania wymaganego pozwolenia na użytkowanie przedmiotowej szopy – organ nadzoru budowlanego powinien zastosować przepis art. 49 ust. 2 Prawa budowlanego, upoważniający do orzeczenia przymusowej rozbiórki na podstawie art. 48. Z tego względu skarga podległa uwzględnieniu ,a zaskarżona decyzja uchyleniu na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit."c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270). Stosownie do art. 152 wyżej wymienionej ustawy, Sąd wstrzymał wykonanie decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku. Orzeczenie o zwrocie kosztów uzasadnia art. 200 tejże ustawy. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.