II SA/Lu 679/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska, Sędziowie Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz, Sędzia NSA Krystyna Sidor (sprawozdawca), Protokolant Sekretarz sądowy Beata Skubis-Kawczyńska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 29 listopada 2012 r. sprawy ze skargi M. . na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie pomocy na dożywianie I. oddala skargę; II. przyznaje [...] M. N.-L. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) należnego podatku od towarów i usług. Decyzją z dnia ...Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia ... w przedmiocie odmowy przyznania M. K. - na jego wniosek z dnia 29 lutego 2012r. - świadczenia pieniężnego na zakup żywności w formie zasiłku celowego w ramach programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania". W toku postępowania organ I instancji ustalił, że wnioskodawca (będący osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym, wymagającą opieki, którą sprawuje Z. G.) prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, utrzymuje się z renty inwalidzkiej w wysokości 498,72 zł oraz zasiłku pielęgnacyjnego w wysokości 153 zł – jego miesięczny dochód wynosi więc łącznie 651, 72 zł, a zatem jest niższy niż ustawowe kryterium dochodowe wynikające z art. 5 ustawy z dnia 29 grudnia 2005r. o ustanowieniu programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" stanowiące 150% kryterium dochodowego, o którym mowa w art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej, a więc wynoszące 715, 50 zł (477 zł x 150 %). Odmawiając przyznania świadczenia organ wskazał, że decyzją z dnia 1 lutego 2012r. wnioskodawca otrzymał nieodpłatnie pomoc na dożywianie w formie posiłków (obiadów składających się z dwóch dań), świadczonych przez Dzienny Dom Pomocy Społecznej, na okres do 6 lutego 2012r. do 31 marca 2012r., a pomoc ta, ze względu na okres zimowy i fakt, że opiekun wnioskodawcy często wyjeżdża, jest najwłaściwsza, przy czym organ wyjaśnił, że placówka ta przyrządza również posiłki dla osób wymagających diety, w tym dla osób z cukrzycą i z podwyższonym cholesterolem. Organ wskazał ponadto, że M. K. nie współdziała z pracownikiem socjalny, a także odmawia uczestnictwa w zajęciach terapeutycznych w Środowiskowym Domu Samopomocy, przeznaczonych dla osób niepełnosprawnych intelektualnie, podczas których również miałby zapewnione ciepłe posiłki z uwzględnieniem specjalistycznej diety, co potwierdza zaświadczenie Kierownika tego Ośrodka z dnia 28 lutego 2012r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podzieliło ustalenia i stanowisko organu I instancji, wskazując dodatkowo, że decyzją z dnia 10 kwietnia 2012r. przyznano wnioskodawcy "zasiłek celowy na dożywianie" w wysokości 100 zł. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł M. K., domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i przyznania mu świadczenia pieniężnego na dożywianie. Podniósł, że jest on osobą ubogą, niezdolną do samodzielnej egzystencji, a od orzeczenia o niepełnosprawności w stopniu umiarkowanym wniósł odwołanie. Wskazał, że wymaga specjalnej diety wynikającej z jego stanu zdrowia, dlatego nie korzysta z przyznanych mu posiłków. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę zaskarżonej decyzji w zakresie jej zgodności z prawem. Zaskarżona decyzja prawa nie narusza. Podstawą jej wydania były przepisy ustawy z dnia 29 grudnia 2005 r. o ustanowieniu programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" (Dz. U. Nr 267, poz. 2259), zwanej dalej ustawą. Celem tego programu jest m.in. wsparcie gmin w wypełnianiu zadań własnych w zakresie dożywiania dzieci oraz zapewnienia posiłku osobom jego pozbawionym, ze szczególnym uwzględnieniem osób z terenów objętych wysokim poziomem bezrobocia i ze środowisk wiejskich. Pomoc w zakresie dożywiania może być przyznana nieodpłatnie osobom i rodzinom, jeżeli dochód osoby samotnie gospodarującej lub dochód na osobę w rodzinie nie przekracza co do zasady 150 % kryterium dochodowego, o którym mowa w ustawie o pomocy społecznej. Do udzielenia pomocy w zakresie dożywiania mają odpowiednie zastosowanie – na podstawie art. 5 ust.1 i art. 7 ustawy - przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. Nr 64, poz. 593 ze zm.), w świetle których udzielając świadczeń organ kieruje się zasadą dostosowywania rodzaju, formy i rozmiaru świadczeń do okoliczności konkretnej sprawy, jak również uwzględniania potrzeb osób korzystających z pomocy, jeżeli potrzeby te odpowiadają celom i możliwościom pomocy społecznej. Rozmiar świadczenia powinien być odpowiedni do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy oraz do możliwości finansowych organów odpowiedzialnych za udzielenie pomocy. Decyzja o przyznaniu świadczenia z pomocy społecznej oraz o ustaleniu jego wysokości ma charakter uznaniowy, co oznacza po pierwsze - że nie zawsze osoba spełniająca ustawowe kryteria do przyznania świadczenia, świadczenie to otrzyma, po drugie – że otrzyma je w formie i wysokości, jakiej oczekuje. Uznanie administracyjne, pozwala bowiem organowi administracji na wybór rozstrzygnięcia, które uważa za najbardziej właściwe. Podkreślić należy, że decyzja wydana w oparciu o uznanie administracyjne nie podlega kontroli sądowej z punktu widzenia celowości. (por. I. Bogucka, Państwo prawne a problem uznania administracyjnego, Państwo i Prawo 1992, z. 10, s.32 i nast.) Kontrola sądowa sprowadza się wyłącznie do oceny czy organ administracji uwzględnił całokształt okoliczności faktycznych, mających znaczenie w sprawie oraz czy w ramach swego uznania nie naruszył zasady swobodnej oceny dowodów (por. wyrok NSA z dnia 8 maja 2002r. (SA/Sz 2548/00, niepubl.), a więc dotyczy prawidłowości postępowania organu administracji poprzedzającego wydanie decyzji. W szczególności polega ona na sprawdzeniu czy wydanie decyzji poprzedzone zostało prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem dowodowym oraz wyjaśnieniem stanu faktycznego sprawy zgodnie z obowiązkami nałożonymi na organy w przepisach art. 7, 77 § 1 i 80 kpa. Sąd nie może natomiast wkraczać w sferę zastrzeżoną do kompetencji organów administracyjnych, a więc – o ile prawidłowo przeprowadzono postępowanie - sąd nie może kwestionować rozstrzygnięcia. W niniejszej sprawie nie można zarzucić zarówno organowi I instancji, jak i organowi odwoławczemu naruszenia obowiązujących przepisów przy rozpatrywaniu wniosku skarżącego o przyznanie mu świadczenia na zakup żywności, a w konsekwencji nie można zarzucić organom przekroczenia granic uznania administracyjnego. Wydanie decyzji zostało poprzedzone czynnościami wyjaśniającymi zmierzającymi do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego, wykorzystano również przeprowadzone ze skarżącym wywiad środowiskowy, a rozstrzygnięcie zostało należycie uzasadnione. Organ słusznie wskazał, że skoro skarżący miał przyznaną pomoc na dożywianie w postaci ciepłych posiłków na okres luty – marzec 2012r. w Dziennym Domu Pomocy Społecznej, to jego wniosek o przyznanie mu w tym samym okresie świadczenia pieniężnego na ten sam cel nie było uzasadnione. Organ wskazał też, że skarżącemu proponowano dodatkowo udział w terapii w Środowiskowym Domu Samopomocy, przeznaczonej dla osób niepełnosprawnych intelektualnie, gdzie skarżący miałby zapewnione wyżywienie, z czego jednak skarżący nie skorzystał. Organ podkreślił, że zarówno ten Ośrodek, jak i DDPS przygotowują posiłki specjalistyczne, dla osób wymagających diety – odmowa korzystania z tych świadczeń przez skarżącego z tego powodu nie była więc usprawiedliwiona. W ocenie Sądu, zarówno zatem przebieg postępowania administracyjnego, w którym skarżący brał udział, jak i uzasadnienie rozstrzygnięcia wskazują, że organy nie naruszyły obowiązujących przepisów, dlatego skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Z powyższych względów na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270) Sąd skargę oddalił; o wynagrodzeniu ustanowionego z urzędu adwokata orzeczono natomiast na podstawie art. 250 ppsa w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c i § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. z 2002r., Nr 163, poz.1348 ze zm.).