II SA/Lu 68/04
WyrokWSA w Lublinie2004-10-06
Skład orzekający: Grażyna Pawlos-Janusz, Wiesława Achrymowicz, Bogusław Wiśniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może umorzyć postępowanie dotyczące zmiany stosunków wodnych na gruncie jako bezprzedmiotowe, jeśli strona domaga się merytorycznego rozstrzygnięcia w tej sprawie?Ratio decidendi
Organ administracji nie może umorzyć postępowania dotyczącego zmiany stosunków wodnych jako bezprzedmiotowego, jeśli strona domaga się merytorycznego rozstrzygnięcia. Nawet jeśli postępowanie wyjaśniające nie potwierdzi zmian, nie stanowi to podstawy do umorzenia, lecz powinno skutkować wydaniem decyzji merytorycznej, np. o odmowie nałożenia obowiązków. Bezprzedmiotowość postępowania nie jest tożsama z brakiem przesłanek do uwzględnienia żądania strony.Stan faktyczny
Skarżąca W.M.-T. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie zakłócenia stosunków wodnych. Skarżąca twierdziła, że jej działka jest zalewana na skutek zmian dokonanych przez sąsiada, R.B. Organy administracyjne uznały postępowanie za bezprzedmiotowe, nie stwierdzając zalewania działki skarżącej.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz ( spr.), Sędziowie Asesor WSA Wiesława Achrymowicz, Asesor WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Asystent sędziego Łucja Krasińska, po rozpoznaniu w dniu 6 października 2004r. sprawy ze skargi W. M.-T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]., znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie zakłócenia stosunków wodnych na gruncie I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy z dnia [...]. znak: [...]; II. nakazuje ściągnąć od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz Skarbu Państwa ( kasa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) kwotę 300zł ( trzysta złotych) tytułem nieuiszczonego w sprawie wpisu, od którego skarżąca została zwolniona.
Decyzją z dnia [...] grudnia 2003r., znak [...] wydaną na podstawie art.138 § 1 pkt 1 kpa, Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania W.M.-T. od decyzji Wójta Gminy z dnia [...] września 2003r., Nr [...] umarzającej postępowanie administracyjne jako bezprzedmiotowe - utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji podniósł , że przeprowadzone w sprawie postępowanie wyjaśniające wykazało, iż zgłoszone przez odwołującą się zalewanie jej posesji na skutek dokonanych zmian stosunków wodnych na gruncie R.B. w rzeczywistości nie ma miejsca. Nie można zatem przyjąć, że nastąpiło naruszenie zakazu sformułowanego przez przepis art. 29 ustawy z dnia 18 lipca 2001r. – Prawo wodne (Dz. U. Nr 114, poz. 1223 z późn .zm.). W toku oględzin nie stwierdzono zalewania działki W.M. – T.
W tej sytuacji brak było podstaw faktycznych do nałożenia na R.B. nakazu przywrócenia stanu poprzedniego lub zbudowania urządzeń zapobiegających szkodom.
Skargę do sądu administracyjnego wniosła W.M.T., domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji.
Skarżąca podniosła, że wbrew ustaleniom organów administracyjnych jej działka położona jest niżej niż działka R.B. i jest stale zalewana, podmoknięta i zamulona, co potwierdzili policjanci w piśmie z dnia 21 lipca 2003r. , Nr Ldz.P-13870501/11/03.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Po rozpoznaniu sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę zaskarżonej decyzji w zakresie jej zgodności z prawem zarówno materialnym jak i procesowym.
W zakresie tej kontroli Sąd ten nie jest związany granicami skargi (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. Nr 153, poz. 1270), co oznacza, że bierze pod uwagę i takie naruszenia prawa, które nie zostały skargą objęte.
Jako podstawę prawną zaskarżonej decyzji jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, organy orzekające w sprawie przyjęły art. 105 § 1 kpa.
Przepis ten stanowi, że w sytuacji gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji państwowej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Bezprzedmiotowość postępowania nie może być utożsamiana z brakiem przesłanek do uwzględnienia żądania strony.
Jeżeli istniejący w sprawie stan faktyczny podlega uregulowaniu przez organ administracji państwowej, a strony zainteresowane są uzyskaniem decyzji merytorycznej po dokładnym ustaleniu okoliczności faktycznych, postępowanie nie może być uznane za bezprzedmiotowe.
W rozpatrywanej sprawie skarżąca W.M.-T. twierdziła, że właściciel sąsiedniej nieruchomości zmienił stan wód na swoim gruncie, przez co spowodował zalewanie nieruchomości skarżącej. Domagała się nałożenia na R.B. obowiązków mających na celu zapobieganiu szkodliwego oddziaływania spływu wód na grunty sąsiednie.
W powyższej sytuacji organy administracyjne zobowiązane były do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, mającego na celu ustalenie czy doszło do zmiany stanu wód na wskazanych nieruchomościach i wydania na podstawie przepisów ustawy z dnia 18 lipca 2001r. – Prawo wodne (Dz. U. nr 115, poz. 1229) merytorycznej decyzji.
Decyzja taka winna rozstrzygać o nałożeniu określonych obowiązków na właściciela gruntu, który dokonał zmiany stosunków wodnych, mających na celu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom spowodowanych taką zmianą albo o odmowie nałożenia obowiązków w sytuacji, gdy postępowanie administracyjne wykazało nie zaistnienie zmiany stosunków wodnych.
Nie potwierdzenie w postępowaniu zaistnienia zgłoszonych zmian stosunków wodnych na gruncie, nie może bowiem stanowić przesłanki do uznania prowadzonego postępowania administracyjnego za bezprzedmiotowe.
Mając powyższe na względzie, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.a i c oraz art. 223 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło